Osłabia działanie leków przeciwzakrzepowych. Groźny błąd w suplementacji

lekiSuplementacja witaminy K powinna być prowadzona przy potwierdzonych wskazaniach medycznych.
Źródło zdjęć: © Getty

Suplementacja witaminy K wymaga odpowiednich połączeń, by zapewnić jej pełną przyswajalność i bezpieczeństwo. Ponieważ rozpuszcza się w tłuszczach, wchodzi w istotne interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi, steroidami i żywnością. Sprawdź, jak bezpiecznie ją przyjmować i czego unikać.

Rola witaminy K w organizmie

Witamina K (odkryta w 1935 r. przez duńskiego biochemika Henrika Dama) jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Odpowiada za syntezę białek krzepnięcia krwi w wątrobie (m.in. protrombiny), reguluje gospodarkę wapniową oraz wspiera prawidłową mineralizację tkanki kostnej poprzez aktywację osteokalcyny.

Jej głęboki niedobór prowadzi do:

  • osteoporozy,
  • niektórych rodzajów raka, np. raka jajników, piersi, żołądka, okrężnicy, wątroby, nerek i pęcherzyka żółciowego,
  • zakłócenia w regulowaniu krzepliwości krwi,
  • krwiomocz,
  • zbyt obfite miesiączki.

WIDEO
Polacy biorą garściami. "Kilkanaście leków to jest standard"

Profilaktyka u noworodków i niemowląt

Niedobór witaminy K stwarza szczególne zagrożenie dla noworodków i niemowląt, u których jelita nie są jeszcze zasiedlone przez produkującą ją mikroflorę, a przenikanie przez łożysko jest ograniczone.

Aby zapobiec groźnej chorobie krwotocznej noworodków (VKDB), aktualne wytyczne pediatryczne zalecają podanie dziecku jednorazowej profilaktycznej dawki witaminy K bezpośrednio po urodzeniu (domięśniowo 1 mg lub doustnie 2 mg, jeśli rodzice nie wyrażają zgody na zastrzyk).

Kiedy sięgnąć po suplementy i jakie są normy dla dorosłych?

U zdrowych dorosłych niedobory witaminy K występują rzadko, gdyż jest ona powszechnie obecna w żywności (zwłaszcza w zielonych warzywach liściastych) oraz syntetyzowana przez mikrobiom jelitowy. Prawidłowe dzienne zapotrzebowanie (AI) dla dorosłych wynosi 55–75 µg na dobę.

Do niedoborów dochodzi najczęściej w przebiegu zaburzeń wchłaniania tłuszczów, chorób miąższu wątroby, celiakii, przewlekłych schorzeń jelit oraz po długotrwałej terapii antybiotykowej. Zamiast przyjmować preparaty na własną rękę, decyzję o suplementacji warto skonsultować z lekarzem, opierając się na wskaźnikach krzepnięcia krwi (np. wskaźniku INR).

Z czym łączyć witaminę K?

Witamina K należy do grupy witamin rozpuszczalnych w tłuszczach (obok witamin A, D i E). Warunkiem jej prawidłowego wchłaniania w jelicie cienkim jest obecność tłuszczu w posiłku (np. oliwy z oliwek, masła czy orzechów) oraz prawidłowe wydzielanie żółci przez wątrobę i pęcherzyk żółciowy. Osoby ze schorzeniami dróg żółciowych mogą wymagać specjalnych form preparatów.

Interakcje z lekami – na co trzeba uważać?

Suplementacja witaminy K wymaga szczególnej ostrożności przy jednoczesnym stosowaniu leków:

  • Leki przeciwzakrzepowe (antykoagulanty, np. warfaryna, acenokumarol) – witamina K działa bezpośrednio antagonistycznie wobec tych leków. Nagłe zwiększenie jej spożycia lub suplementacja osłabia działanie leku i podnosi ryzyko powstania zakrzepów. Pacjenci na witalnej terapii VKA muszą utrzymywać stały poziom witaminy K w diecie i unikać jej suplementacji bez zgody lekarza.
  • Leki wiążące kwasy żółciowe - stosowane w hipercholesterolemii, obniżają wchłanianie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, w tym witaminy K.
  • Kortykosteroidy i leki przeciwpadaczkowe (np. fenytoina) - długotrwale stosowane mogą przyspieszać metabolizm witaminy K i negatywnie wpływać na gęstość mineralną kości.

Zależności z innymi witaminami

Przyjmowanie bardzo wysokich dawek pozostałych witamin rozpuszczalnych w tłuszczach – zwłaszcza witaminy E oraz witaminy A – może zaburzać wchłanianie i metabolizm witaminy K oraz osłabiać jej wpływ na procesy krzepnięcia. Z kolei w profilaktyce osteoporozy witamina K działa synergicznie z witaminą D oraz wapniem, kierując wapń bezpośrednio do tkanki kostnej i zapobiegając jego odkładaniu w ścianach naczyń krwionośnych.

Suplementacja witaminy K powinna być prowadzona rozważnie, najlepiej przy potwierdzonych wskazaniach medycznych. Pamiętając o przyjmowaniu jej z tłuszczowym posiłkiem oraz unikając niebezpiecznych interakcji z lekami przeciwzakrzepowymi, zapewniamy organizmowi pełne bezpieczeństwo i wsparcie dla układu krążenia oraz kości.

Źródła

  1. Dagmara Dąbek

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie