Dyskopatia, zwyrodnienie, wdowi garb - jak rozpoznać, że mamy do czynienia z chorobą kręgosłupa?

Fizjoterapeuta Ortopedio.pl Monika Mazajka

Zobacz film: "Dlaczego warto wykonywać badania profilaktyczne?"

Na uciążliwy ból pleców narzeka ponad połowa Polaków. Ty też wyczuwasz ból w okolicy lędźwiowo-krzyżowej? Ból, który zaczyna promieniować do bioder, stóp czy kolan? Ten ból może świadczyć o poważnej chorobie, zwłaszcza jeśli towarzyszą mu drętwienie, mrowienie i nudności. Objawy mogą sygnalizować, że masz do czynienia z dyskopatią, czyli schorzeniem krążka międzykręgowego.

Dyskopatia jest nazywana chorobą ludzi młodych, którzy mnóstwo czasu spędzają przed komputerem, w pozycji siedzącej. Najczęściej występującą odmianą tego schorzenia jest dyskopatia szyjna, która stanowi ponad 30 proc. wszystkich przypadków.

1. Czym charakteryzuje się dyskopatia?

Dyskopatia jest chorobą krążka międzykręgowego, inaczej nazywanego dyskiem. To właśnie twarde kręgi i miękkie krążki – dyski budują kręgosłup. W wyniku wielu czynników może dochodzić do zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa, które objawiają się na wiele sposobów.

Pierwszym z etapów choroby zwyrodnieniowej jest właśnie dyskopatia. Uszkodzony dysk nie spełnia do końca swojej roli, przez co dochodzi do ucisku na korzenie nerwów rdzeniowych lub rdzeń kręgowy. Wynikiem tego jest ból, najczęściej pojawiający się w okolicy lędźwiowo-krzyżowej. Dyskopatia nazywana bywa także przepukliną kręgosłupa.

Do najczęściej spotykanych postaci schorzenia zaliczamy dyskopatię szyjną oraz lędźwiową. Dużo rzadziej mówi się o dyskopatii piersiowej. Niektóre z objawów są wspólne dla wszystkich wymienionych odmian choroby, każdemu z nich towarzyszy najczęściej drętwienie kończyn, mrowienie, nudności oraz ból. Może mieć on charakter przewlekły, ale też nagły i ostry. Zazwyczaj pojawia się w zajętym przez chorobę odcinku kręgosłupa.

Ból często bywa następstwem niezdrowego stylu życia. Bierna postawa oraz brak czasu na wykonywanie ćwiczeń, są głównymi z przyczyn schorzeń kręgosłupa. Do pozostałych zalicza się między innymi nieodpowiednią dietę, brak balansu pomiędzy życiem zawodowym i prywatnym oraz permanentny stres.

2. Diagnostyka oraz sposoby leczenia dyskopatii

Postawienie odpowiedniej diagnozy jest możliwe jedynie dzięki wykonaniu specjalistycznych badań. Zaliczamy do nich:

  • Tomografię komputerową, pozwalająca na uwidocznienie struktur kostnych, co da lekarzowi niezbędną pod kątem dalszego leczenia informację na temat stanu kości pacjenta.

  • Rezonans magnetyczny, który pozwoli ujawnić najdrobniejsze zmiany w krążkach międzykręgowych.

  • Badanie RTG, często traktowane jedynie jako pomocnicze, które pozwala dostrzec wiele cech wskazujących na dyskopatię.

Po wykonaniu badań lekarz może zalecić przyjmowanie leków przeciwbólowych oraz przeciwzapalnych, a także fizjoterapię oraz zestaw odpowiednich ćwiczeń. Jeżeli zmiany w kręgosłupie będą wskazywały jednak na zaawansowany stopień choroby, koniecznym rozwiązaniem może okazać się operacja. Dzisiejsza medycyna oferuje też kilka szybkich i skutecznych zabiegów, które pozwolą na skuteczną walkę z bólem.

3. Zwyrodnienie odcinka szyjnego kręgosłupa

Głównym objawem jest ból karku, który nasila się zwłaszcza w nocy, kiedy pozostajemy w bezruchu. O ile w ciągu dnia wiele osób zapomina o dolegliwości, to brak leczenia i rehabilitacji może doprowadzić do ograniczenia ruchów głowy, a także zaburzeń pracy kończyn. Ból w odcinku szyjnym kręgosłupa i postępujący stan zwyrodnieniowy mogą mieć poważne konsekwencje, zwłaszcza dla osób aktywnych fizycznie. Dlatego tak ważne jest podjęcie leczenia i odpowiednio prowadzona rehabilitacja. Dobrze prowadzona terapia zmniejszy dolegliwości i przywróci pełną ruchomość.

Urazy odcinka szyjnego kręgosłupa i patologiczne zmiany w tym obrębie najczęściej są następstwem wypadków komunikacyjnych, kiedy tułów pozostaje w miejscu (stabilizowany pasami bezpieczeństwa), a szyja przyjmuje całe szarpnięcie. Cierpią na nie również osoby w podeszłym wieku, gdyż wraz z upływem lat, kręgi ulegają stopniowej degeneracji. Dochodzi do zmniejszenia przestrzeni międzykręgowej lub przepuklin w ich obrębie.

Najtrudniejsze do rehabilitacji są przewlekłe zwyrodnienia - ból nawraca i staje się coraz bardziej dokuczliwy - promieniuje na inne części ciała. Często towarzyszy mu drętwienie kończyn i mrowienie. Jest na tyle dokuczliwy, że uniemożliwia spokojny sen. Prowadzi do sztywności karku i zmniejszenia ruchomości szyi. W przypadkach bardziej zaawansowanej choroby może wpływać na pogorszenie wzroku, słuchu, a nawet niedowładu w obrębie kończyn górnych. Objawami towarzyszącymi są: zawroty głowy, nudności czy szum w uszach.

Mimo poważnych konsekwencji powody postępującego zwyrodnienia są być też bardzo prozaiczne - od zbyt dużej poduszki, przez siedzący tryb pracy, po codzienne przeciążenia.

4. Rehabilitacja przy bólach szyi

W leczeniu zwyrodnień i urazów odcinka szyjnego kręgosłupa, najlepsze efekty daje kołnierz ortopedyczny, którego zadaniem jest unieruchomienie szyi, przynajmniej na kilka dni. Jest to jednak rozwiązanie stosowane bezpośrednio po nadwyrężeniu lub w ostrych stanach choroby. Kołnierza nie można nosić zbyt długo, gdyż powoduje zbytnie rozluźnienie pozostałych mięśni. Jednocześnie stosuje się farmakologię w postaci leków przeciwbólowych, przeciwzapalnych i zmniejszających napięcie mięśniowe (w formie tabletek i maści). Właściwie dobrana terapia na pierwszym etapie leczenia, jest podstawą szybkiego powrotu do formy.

Kolejnym elementem jest rehabilitacja i stosowanie zabiegów terapeutycznych. Dobre efekty daje terapia ciepłem (np. kompresy), właściwie dobrany zestaw ćwiczeń wzmacniających odpowiednie partie mięśni oraz utrzymanie prawidłowej postawy ciała. Dlatego warto zaopatrzyć się w odpowiednią poduszkę - zwyrodnienie postępuje zwłaszcza przy niewłaściwej pozycji leżącej. Odpowiednie ułożenie głowy, jak najbardziej zbliżone do naturalnego, zmniejsza dolegliwości, przyspiesza rehabilitację i pozwala na spokojny sen.

Dyskopatia jest nazywana chorobą ludzi młodych, którzy mnóstwo czasu spędzają przed komputerem
Dyskopatia jest nazywana chorobą ludzi młodych, którzy mnóstwo czasu spędzają przed komputerem (123rf.com)

5. Wdowi garb – czym jest?

Wdowi garb jest coraz częściej diagnozowany w przypadku osób, które wiele godzin dziennie spędzają przed komputerem w nieprawidłowej pozycji. To charakterystyczne zgrubienie tkanki w odcinku szyjnym kręgosłupa. Deformacja przypomina kształtem sporej wielkości kulkę. Towarzyszy jej przygarbiona postawa ciała oraz znaczne wysunięcie głowy do przodu.

W erze smartfonów i komputerów oraz mało aktywnego trybu życia, człowiek coraz częściej przyjmuje nieprawidłową postawę ciała, co przekłada się na zmiany i zwyrodnienia, często powodując kontuzje.

Wdowi garb to deformacja kręgosłupa, która dawniej dotykała głównie kobiet, będących w okresie menopauzalnym. Ponieważ wiele z nich było już wdowami, stąd też zwyczajowa nazwa, którą określano tę specyficzną wadę postawy. Dzisiaj problem dotyczy również młodych osób, niezależnie od płci.

Przyczyną powstawania wdowiego garbu jest najczęściej nieprawidłowa sylwetka ciała i długotrwała pozycja siedząca np. przed komputerem, która obciąża odcinek szyjny kręgosłupa. Z czasem, na skutek złego ustawienia kręgosłupa, na karku zauważalny jest przyrost tkanki.

6. Rehabilitacja garbu

W przypadku wdowiego garbu konieczna jest rehabilitacja. Terapia i leczenie deformacji polega głównie na korekcie postawy ciała oraz na wdrażaniu nowoczesnych metod fizjoterapii. Samodzielne korygowanie postawy, pilnowanie prawidłowej pozycji kręgosłupa w pozycji siedzącej, wpływa pozytywnie na niwelowanie garbu. Często tzw. samodzielna terapia pomaga uchronić przed znacznie bardziej inwazyjną metodą leczenia, jaką jest zabieg chirurgiczny. Niestety w przypadku bardzo dużej deformacji, która utrudnia codzienne funkcjonowanie, staje się on niezbędny.

Dobre efekty daje stosowanie tzw. gorsetu tułowia (ortezy), który jest idealnym rozwiązaniem przy tego typu dolegliwościach. Usztywniana orteza, często z dodatkową regulacją wysokości, pozwala na stabilizację kontuzjowanego odcinku kręgosłupa, co wymusza jego prawidłowe ustawienie.

Alternatywą dla zabiegu jest też stosowanie taśm do kinesiotapingu. To elastyczne plastry, które wymuszają stabilizację, ale nie powodują całkowitego unieruchomienia szyi. Zabieg plastrowania powinien zawsze wykonać specjalista. Dobrze założone taśmy mają działanie przeciwbólowe oraz przede wszystkim odciążające i stabilizujące. Co więcej, ich zastosowanie redukuje nadmierne napięcie mięśniowe.

Regularne przyklejanie, przy postępowaniu bólu, powoduje znaczne zmniejszenie, a niekiedy całkowite zniwelowanie dolegliwości. Przede wszystkim jednak, zarówno plastry jak i gorset, przyczyniają się do korekcji ustawień kręgów szyjnych, co jest najważniejsze przy opisywanej dolegliwości.

7. Prosty i skuteczny zestaw ćwiczeń na ból szyi

Siedzący tryb życia, praca przed komputerem, brak ćwiczeń – wszystko to wywołuje ból. U wielu pacjentów skutecznym rozwiązaniem na te dolegliwości będzie rehabilitacja, specjaliści zapewniają, że systematyczne wykonywanie ćwiczeń może przynieść upragnioną ulgę. Ćwiczenia na kręgosłup szyjny można wykonywać dosłownie wszędzie.

Rozciąganie mięśni:

  1. Usiądź w pozycji wyprostowanej, rozstaw stopy. Prawą rękę połóż na udzie i opuść prawy bark, lewą rękę przełóż za głowę i pozwól przechylić ją w lewo. Wytrzymaj w takiej pozycji 20 sekund, następnie powtórz ćwiczenie używając drugiej strony ciała.

  2. Siedząc w pozycji wyprostowanej, wysuwaj i cofaj podbródek. Ćwiczenie powtórz pięć razy.

  3. Połóż się na boku i oprzyj głowę na niewielkiej poduszce, ułóż ją prosto. Nabierz powietrza i wstrzymaj oddech przy jednoczesnym naciskaniu głowy na poduszkę. Ćwiczenie powtórz trzy razy.

Rozluźnienie mięśni:

  1. Ręce spleć z tyłu głowy. Naciskaj nią na dłonie i nie pozwól się odchylić. Wytrzymaj w tej pozycji 15 sekund. Ćwiczenie powtórz trzy razy, a następnie rozluźnij mięśnie.

  2. Prawą rękę przyłóż do prawego ucha. Głową naciskaj na rękę, ta z kolei powinna stawiać opór. W tej pozycji wytrzymaj koło 10 sekund i rób kilkusekundową przerwę. Ćwiczenie powtórz 3-4 razy.

  3. Siądź prosto i rozstaw stopy. Połóż obie ręce na czole i z całej siły naciskaj nim na dłonie. Wytrzymaj tak 15 sekund i rozluźnij mięśnie. Ten sam motyw wykonaj 3-4 razy.

Ból kręgosłupa szyjnego – zapobieganie:

  1. Odchyl głowę do tyłu, obracaj ją na zmianę w lewo i w prawo. Ćwiczenie wykonaj 10 razy.

  2. Palce obu dłoni połóż na karku i spójrz przed siebie. kieruj głowę na zmianę w lewo i prawo, powtórz to samo 10 razy.

Ćwiczenia na kręgosłup szyjny są niezwykle łatwe, a wykonywać je można w szkole, pracy czy podczas jazdy samochodem. Należy jednak pamiętać, że jeśli mamy do czynienia z ostrym i uporczywym bólem, nie warto zwlekać z wizytą u specjalisty (ortopedy, neuropaty, neurochirurga), który może zalecić podjęcie bardziej zdecydowanych kroków.

Czasami niezbędne będzie wykonanie kilku dodatkowych badań bądź skierowanie na odpowiedni zabieg – każdy przypadek jest indywidualny i wymaga indywidualnego podejścia.

Ortopedio.pl to największy sklep rehabiliatcyjno-ortopedyczny w Polsce. Profesjonalne i kompleksowe doradztwo ortopedyczne. Realizacja refundacji NFZ.

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska S.A. z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.
    Ważne tematy