Lekarka mówi, co redukuje ryzyko demencji o 76 proc. Skorzysta również serce

Gdy mowa o profilaktyce demencji, zwykle padają hasła: łamigłówki, nauka języków, gra na instrumencie. Tymczasem jest jeszcze jedna aktywność, o której mówi się rzadziej, a łączy ruch, rytm i trening dla głowy: taniec. Dr Trisha Pasricha, internistka i gastroenterolożka oraz wykładowczyni Harvard Medical School, proponuje, by "ruch do rytmu muzyki" wpisać na listę noworocznych postanowień.

Najczęściej cytowane dane pochodzą z obserwacji starszych osób z tzw. Bronx Aging Study opisanej w "New England Journal of Medicine". Naukowcy śledzili 469 osób po 75. roku życia, które na starcie nie miały demencji. Mediana obserwacji wyniosła 5,1 roku, a w tym czasie otępienie rozwinęło się u 124 uczestników (w tym choroba Alzheimera u 61). Badacze pytali o to, jak często seniorzy angażują się w różne aktywności. "Częste" oznaczało udział co najmniej kilka razy w tygodniu, a "rzadkie" - rzadziej niż raz w tygodniu. W analizie statystycznej, po uwzględnieniu wieku, płci, wykształcenia, chorób przewlekłych i wyjściowego poziomu funkcji poznawczych, częste tańczenie wiązało się z istotnie niższym ryzykiem demencji: o ok. 76 proc. mniej w porównaniu z osobami tańczącymi rzadko.

Autorzy podkreślali, że sama "punktacja aktywności fizycznej" nie była powiązana z ryzykiem demencji, za to liczyła się aktywność angażująca mózg. Taniec wymaga uczenia się sekwencji kroków, orientacji w przestrzeni, szybkich decyzji i często współpracy z partnerem lub grupą. To zestaw bodźców, który może budować tzw. rezerwę poznawczą i opóźniać ujawnienie się objawów. Warto jednak pamiętać: to badanie obserwacyjne, więc pokazuje związek, a nie dowód przyczynowości.

Regularne zajęcia taneczne mogą poprawiać równowagę, kontrolę postawy i sprawność, co jest szczególnie ważne w starszym wieku. Przegląd badań w "PLOS ONE" wskazuje, że interwencje taneczne często poprawiały funkcje fizyczne i jakość życia, a uczestnicy chętnie w nich zostawali (wysoka "adherencja") w porównaniu z innymi formami terapii ruchowej.

Z kolei nowsza analiza w "Frontiers in Psychology" sugeruje, że taniec może zmniejszać objawy depresji i lęku oraz poprawiać dobrostan u osób starszych. A ponieważ taniec jest formą aktywności fizycznej, wpisuje się też w szersze korzyści ruchu: m.in. w profilaktykę chorób sercowo-naczyniowych, cukrzycy oraz wsparcie zdrowia psychicznego.

To szczególnie istotne w kontekście skali całego problemu: według danych IHME przytoczonych w raporcie NFZ w 2021 r. na chorobę Alzheimera i choroby pokrewne (otępienia) chorowało w Polsce ok. 502 tys. osób.

Aleksandra Zaborowska, dziennikarka Wirtualnej Polski