Naczynia włosowate

Naczynia włosowate (inaczej włośniczki) są elementem układu krwionośnego, którego zadaniem jest przewodzenie krwi w zamkniętym układzie cew. Wyróżniają się prostą budową, a dzięki swoim przepuszczalnym ścianom umożliwiają wymianę substancji chemicznych i komórek krwi.

spis treści

1. Budowa naczyń włosowatych

Naczynia włosowate są cienkimi cewkami o długości 1 mm i średnicy od 4 do 15 µm. Są dostrzegalne jedynie pod mikroskopem. Ściany naczyń włosowatych są zbudowane z jednej warstwy nabłonka płaskiego, nazywanego śródbłonkiem. Wyściela on wszystkie naczynia krwionośne, naczynia chłonne oraz serce.

Zobacz film: "#dziejesienazywo: Czy warto wykonywać badania profilaktyczne?"

Budowa ściany naczyń włosowatych jest uzależniona od stanu czynnościowego tkanki, którą zaopatrują włosieniczki. Wyróżnić można następujące typy budowy śródbłonków naczyń włosowatych:

  • Typ I – śródbłonki o budowie ciągłej, nieposiadające „okienek” (mięśnie szkieletowe, mózg, płuca),
  • Typ II – śródbłonki z wewnątrzkomórkowymi „okienkami” lub porami (nerki, kosmki jelita, gruczoły dokrewne),
  • Typ III – śródbłonki z porami międzykomórkowymi (śledziona, wątroba).

Przepuszczalność ścian naczyń włosowatych uzależniona jest od stanu śródbłonka, przylegającej do niego błony podstawnej oraz od efektywnego ciśnienia krwi i płynów w naczyniu włosowatym.

Jak mieć zdrowsze serce?
Jak mieć zdrowsze serce? [9 zdjęć]

Badania wykazały, że wśród osób, które nie spożywały wielu tłuszczów nasyconych, te, które jadły więcej...

zobacz galerię

2. Sieć naczyń włosowatych

Naczynia włosowate tworzą sieci, najczęściej trójwymiarowe (dwuwymiarowe występują w błonie surowiczej jelit i w przegrodach międzypęcherzykowych płuc).

Kształt siatki włosowatej uzależniony jest od tkanki lub narządu, którą zaopatrują włosieniczki. Nie wszystkie naczynia włosowate są ponadto równomiernie wypełnione krwią, np. w mięśniu w stanie spoczynku na powierzchni 1 mm2 rozszerzonych jest 5 naczyń włosowatych, zaś w mięśniu pracującym lub objętym stanem zapalnym – aż 195.

Wyróżnia się dwa rodzaje naczyń włosowatych:

  • naczynia włosowate przewodzące (tworzą drogę dla krwi, która płynie z układu tętniczego do żylnego),
  • naczynia włosowate zwykłe.

Skurcz naczyń włosowatych uzależniony jest od układu nerwowego autonomicznego, a przepływ krwi regulowany jest przez komórki kurczliwe.

3. Funkcje naczyń włosowatych

Najważniejszą funkcją naczyń włosowatych jest pośredniczenie w wymianie materii między otaczającymi je tkankami a przepływającą przez nie krwią. Jest to możliwe dzięki biernej oraz czynnej przepuszczalności ścian naczyń włosowatych.

4. Choroby układu krwionośnego

Schorzenia struktur tego układu, a więc serca i naczyń krwionośnych: tętnic, żył i naczyń włosowatych, są najczęstszą przyczyną zgonów na świecie.

Wśród powszechnie występujących chorób układu krwionośnego wyróżnia się (uwzględniono podział na strukturę układu sercowo-naczyniowego):

5. Zespół Goodpasture’a

To rzadko występująca choroba autoimmunologiczna, atakująca nerki i płuca. Chorobę określa się jako układowe zapalenie naczyń. Zespół Goodpasture’a stanowi zagrożenie dla życia, gdyż bardzo szybko (nawet w ciągu kilku dni) prowadzi do niewydolności oddechowej i/lub niewydolności nerek.

Objawami zespołu Goodpasture’a są:

•    duszności,

•    suchy kaszel,

•    krwioplucie,

•    sinica.

Podstawowymi badaniami w przebiegu choroby są: morfologia (by wykryć przeciwciała anty-GBM), badanie moczu, RTG klatki piersiowej. W razie konieczności wykonuje się ponadto biopsję nerki i płuca.

Zespół Goodpasture’a leczy się z zastosowaniem glikokortykosteroidów oraz cyklofosfamidu. Wykonuje się ponadto plazmaferezę (metoda oczyszczania osocza krwi). Jeśli choroba nie zostanie zdiagnozowana w odpowiednim czasie, wówczas najczęściej dochodzi do nieodwracalnych zmian w nerkach i konieczne jest poddanie pacjenta dializom.

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska S.A. z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.
    Ważne tematy