Nazywany jest pierwiastkiem urody. Wspiera też kości i stawy

Zainteresowanie naukowców krzemem jako pierwiastkiem istotnym dla funkcjonowania organizmu człowieka i zwierząt rozpoczęło się w latach 70. XX wieku. Odkryto, że rozpuszczalne związki krzemu, biodostępne z wody i pożywienia, wydają się mieć istotne znaczenie dla procesów życiowych zachodzących w organizmie.

Krzem jest drugim najobficiej występującym pierwiastkiem na Ziemi, zaraz po tlenie. Źródła krzemu w pożywieniu obejmują wodę, owoce i warzywa. Dotychczas badacze koncentrowali się głównie na roli krzemu w rozwoju kości i tkanki łącznej, a także na jego potencjalnym działaniu w zapobieganiu chorobom neurodegeneracyjnym oraz miażdżycy.

Rola tego pierwiastka w organizmie wciąż jednak jest badana, zaś w ostatnich latach okazało się, że krzem ma pozytywny wpływ na wygląd. Zauważono, że przyczynia się do poprawy stanu i kondycji włosów, skóry i paznokci. Z tego względu stał się częstym składnikiem preparatów odżywczych i suplementów, a nawet zyskał miano "pierwiastka urody".

Krzem (po angielsku silicon) jest naturalnym minerałem, obficie obecnym w skorupie ziemskiej, m.in. jako składnik piasku i skał. Mimo tego, w ludzkim organizmie jest obecny jedynie w śladowych ilościach - zdaniem ekspertów jest to makymalnie 15 mikrogramów na 100 ml płynu ustrojowego. Krzem łatwo się utlenia, tworząc krzemionkę (czyli dwutlenek krzemu). Kryształy kwarcu to właśnie krzemionka w czystej postaci.

W organizmie krzem występuje w trzech formach:

• związanej z białkami,
• związanej z tłuszczami,
• rozpuszczalnej w wodzie.

Pomimo niewielkiej zawartości krzemu w ciele człowieka, obecny jest on niemal w każdej tkance i odgrywa rolę w procesach wzrostu oraz podziału komórek. W dużej ilości krzem jest we włosach, paznokciach i tkance łącznej, pomaga w utrzymywaniu wilgotności, dzięki czemu skóra jest gładka i elastyczna.

Krzemowi przypisuje się korzystny wpływ na zdrowie w wielu obszarach. Po pierwsze uważa się, że żele krzemionkowe, których używa się do płukania jamy ustnej utwardzają szkliwo i zapobiegają próchnicy. Są również pomocne w przypadku krwawienia i zapalenia dziąseł. Krzem uczestniczy w mineralizacji - wzmacnia kości i dba o utrzymanie ich prawidłowej gęstości.

Pozytywnie działa na włosy, skórę i paznokcie. Niektóre badania przeprowadzone w tym obszarze wykazały, że krzem zapobiega siwieniu włosów, uelastycznia skórę i hamuje proces tworzenia się zmarszczek. Dzięki krzemowi paznokcie stają się mocniejsze, twardsze i bardziej odporne na zewnętrzne czynniki. Producenci wykorzystują właściwości i potencjał tego pierwiastka, produkując na jego bazie różne kremy, toniki, żele i inne kosmetyki.

Krzem w korzystny sposób wpływa również na prawidłową pracę układu odpornościowego. Pełni ważną rolę w regulowaniu stężenia cholesterolu we krwi. Zdaniem specjalistów, krzem ma działanie przeciwmiażdżycowe, przeciwcukrzycowe oraz przeciwnowotworowe.

W niektórych przypadkach - u pacjentów opisanych przez dr Klausa Kaufmana ("Silica, the Amazing Gel") - krzemionka okazała się skuteczna w leczeniu wielu różnych zaburzeń, np.:

• zgagi,
• wrzodów,
• żylaków,
• zapalenia oskrzeli,
• twardnienia tętnic,
• wyprysków uczuleniowych.

Niedobór krzemu w organizmie może powodować demineralizację kości i zębów, osłabiać stawy oraz zwiększać ryzyko osteoporozy. Niekorzystnie wpływa na kondycję skóry, włosów i paznokci, zatem brak odpowiedniej ilości tego pierwiastka może objawiać się w postaci łamliwych i matowych włosów oraz kruchych paznokci. Cierpi na tym również skóra, na której powstają nadmierne ilości zmarszczek. Wśród objawów niedoboru wymienia się także spadek odporności i większą podatność na infekcje oraz mniejsze zasoby energii życiowej.

Niedobór najczęściej spowodowany jest stosowaniem niewłaściwej diety, ubogiej w składniki odżywcze lub problemami z wchłanianiem pierwiastka w przewodzie pokarmowym. Uzupełnienie krzemu możliwe jest poprzez spożywanie produktów z jego zawartością, zaś niekiedy zaleca się suplementację.

Najlepsze źródła krzemu w diecie to:

• pełnoziarniste produkty zbożowe: owies, brązowy ryż, jęczmień, proso i pszenica,
• warzywa: buraki ćwikłowe, marchew, cebula, rzodkiewka, seler, ziemniaki, kapusta, szpinak,
• owoce - jabłka i banany,
• nasiona słonecznika, migdały i orzechy włoskie,
• herbata z liści pokrzywy,
• niefiltrowana woda,
• kawa,
• soczewica.

Źródła: Michael Sharon "Zdrowo jeść, by zdrowo żyć", wydawnictwo W.A.B., Warszawa 1999 rok

Źródła

1. Dagmara Dąbek