Onkolodzy apelują o refundację. Dziesięć najpilniejszych terapii

W edycji 2025 aż 4 z 10 pozycji listy dotyczą terapii raka żołądka, jelita grubego i wątroby. Prof. Barbara Radecka z Opolskiego Centrum Onkologii podkreśliła, że proces wyboru był rzetelny, a celem było wskazanie opcji terapeutycznych, które mogą realnie poprawić wyniki leczenia.

Wśród wskazanych terapii znalazł się trastuzumab derukstekan, znany już w leczeniu raka piersi HER2-dodatniego. Jak zaznaczyła ekspertka, u pacjentów z rakiem żołądka z nadekspresją HER2 – czyli około 5–10 proc. chorych – obecnie stosuje się chemioterapię z trastuzumabem, jednak po jej nieskuteczności brakuje celowanych opcji.

- Dziś w raku żołądka moglibyśmy zastosować trastuzumab derukstekan – koniugat, który jest nie tylko lepszy od samej chemioterapii, ale i od dotychczas stosowanej terapii ramucyrumabem w II linii leczenia – zaznaczyła prof. Radecka.

Dr Leszek Kraj z Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego przypomniał, że trastuzumab w pierwszej linii leczenia raka żołądka wydłużył przeżycie pacjentów powyżej 12 miesięcy. - Teraz po raz kolejny przekraczamy tę barierę, tym razem w drugiej linii leczenia – podkreślił.

Drugą terapią na raka żołądka, o którą apelują klinicyści, jest zolbetuksymab – przeciwciało ukierunkowane na białko klaudynę 18.2. Lek znajduje się już w wytycznych ESMO i NCCN jako element leczenia skojarzonego z chemioterapią.

Na liście TOP TEN ONKO znalazło się również leczenie skojarzone enkorafenib + cetuksymab dla pacjentów z rakiem jelita grubego z mutacją BRAFV600E.

Jak zaznaczyła prof. Radecka, to szczególnie trudna grupa chorych – ich przeżycie wynosi średnio od 7 do 13 miesięcy, podczas gdy pacjenci z innymi typami raka jelita grubego mogą żyć ponad 30 miesięcy. Terapia ta jest zarejestrowana od kilku lat, ale w Polsce dostępna jest tylko w ramach ratunkowego dostępu do technologii lekowych (RDTL).

Z kolei dla pacjentów z rakiem wątrobowokomórkowym specjaliści postulują refundację podwójnej immunoterapii – durwalumabu w skojarzeniu z tremelimumabem. Jak wskazał dr Kraj, to szczególnie ważna opcja dla chorych, którzy nie mogą przyjmować leków antyangiogennych ze względu na ryzyko krwawień.

Prof. Radecka dodała, że terapia ta jest dobrze tolerowana i ma niewielką toksyczność, co poprawia jakość życia pacjentów, pozwalając im nawet zachować aktywność zawodową.

Elżbieta Kozik, prezes Stowarzyszenia Ruch Onkologiczny PARS, przypomniała, że w przypadku raka żołądka 5-letnie przeżycie uzyskuje jedynie co trzeci pacjent. - Ogromnie ważny jest tu czas, bo zdarza się, że pacjent nie doczeka decyzji refundacyjnej – podkreśliła.

Iga Rawicka z Fundacji EuropaColon Polska zwróciła uwagę, że negocjacje z producentami nie mogą trwać latami. - Nie możemy pozwolić na stratę czasu przez przeciągające się procedury, bo w onkologii każdy miesiąc ma znaczenie – mówiła.

Maciej Miłkowski, były wiceminister zdrowia, a obecnie ekspert Wojskowego Instytutu Medycznego, przyznał, że rozmowy refundacyjne bywają szczególnie trudne w przypadku nowych terapii.

- Urzędnik musi mieć na uwadze, że budżet NFZ jest ograniczony. Dlatego takie listy jak TOP TEN ONKO są potrzebne – pokazują, które terapie mają największe znaczenie kliniczne i społeczne – zaznaczył.

TOP TEN ONKO 2025 – lista priorytetów:

• Abemacyklib – wczesny rak piersi,

• Pembrolizumab – rak urotelialny,

• Trastuzumab derukstekan – rak żołądka,

• Enkorafenib + cetuksymab – rak jelita grubego z mutacją BRAF,

• Durwalumab + tremelimumab – rak wątroby,

• Enkorafenib + binimetynib – rak płuca,

• Lutet-177-PSMA-617 – rak prostaty,

• Zolbetuksymab – rak żołądka,

• Selperkatynib – guzy lite z mutacją RET,

• Toripalimab – rak nosogardła.

Dominika Najda, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. PAP