Pączek to nie tylko kalorie. Naukowcy ostrzegają przed popularnymi przelicznikami

Popularne w okresie Tłustego Czwartku grafiki z hasłami w stylu "30 minut biegu za jednego pączka" mogą bardziej szkodzić niż pomagać, zwracają uwagę naukowcy ze Śląskiego Uniwersytetu Medycznego. Ich zdaniem takie przeliczniki upraszczają złożoną fizjologię organizmu i utrwalają przekonanie, że ruch jest karą za jedzenie.

Spacer po słodkim posiłku może być lepszym rozwiązaniemSpacer po słodkim posiłku może być lepszym rozwiązaniem
Źródło zdjęć: © Getty Images
Dominika Najda

Trening to tylko część całkowitego wydatku energetycznego

Eksperci przypominają, że planowana aktywność fizyczna - tzw. EAT (Exercise Activity Thermogenesis) - odpowiada zwykle jedynie za 5-10 proc. całkowitego dziennego wydatku energetycznego (TDEE). Największą jego część stanowi podstawowa przemiana materii, czyli energia potrzebna do podtrzymania podstawowych funkcji życiowych. Istotną rolę odgrywa także spontaniczna aktywność w ciągu dnia (NEAT), jak chodzenie, sprzątanie czy gestykulacja, a także efekt termiczny pożywienia.

Kiedy najlepiej zjeść pączka?

- Sprowadzanie bilansu energetycznego do prostego równania "zjadłem - odpracuję" pomija to, jak działa organizm - podkreślają badacze. Dodatkowo urządzenia typu smartwatch często zawyżają liczbę spalonych kalorii. Co więcej, po intensywnym wysiłku organizm może nieświadomie ograniczyć późniejszą spontaniczną aktywność, co zmniejsza realny deficyt energetyczny.

Średni pączek dostarcza od około 250 do nawet 400 kcal. Zawiera sporo cukrów prostych i tłuszczu, a niewiele błonnika. Taka kompozycja sprzyja szybkiemu wzrostowi poziomu glukozy i insuliny we krwi, co czasowo ogranicza spalanie tłuszczu. Zdaniem ekspertów ważniejsze niż "spalenie" kalorii jest to, jak organizm poradzi sobie z poposiłkowym wzrostem cukru. W tym kontekście korzystne może być krótkie, umiarkowane poruszenie się po jedzeniu.

Spacer zamiast "kary" treningowej

Naukowcy wskazują, że 15-30 minut energicznego spaceru rozpoczętego kilkanaście minut po zjedzeniu słodkiego produktu może pomóc w obniżeniu poposiłkowej glikemii. W dłuższej perspektywie pomocny jest także trening oporowy, który poprawia wrażliwość tkanek na insulinę, oraz zwiększanie codziennej aktywności typu NEAT.

Zamiast planować intensywne cardio w ramach "pokuty", lepiej zadbać o regularny ruch i ogólny bilans tygodnia. Specjaliści przypominają, że przyrost tkanki tłuszczowej wynika z przewlekłej nadwyżki energetycznej, a nie z pojedynczego dnia odstępstw. Nawet dodatkowe 1000 kcal spożyte jednorazowo w umiarkowany sposób wpływa na średnią tygodniową, jeśli nie staje się stałym nawykiem.

Nagły wzrost masy ciała po słodkim dniu często wynika z zatrzymania wody, związanego z odbudową zapasów glikogenu, i zwykle ustępuje w ciągu kilku dni. Zamiast restrykcyjnych "detoksów" eksperci zalecają powrót do codziennej rutyny: odpowiednie nawodnienie, posiłki bogate w białko i błonnik oraz umiarkowaną aktywność fizyczną. "Organizm jest systemem adaptacyjnym, a nie kalkulatorem kalorii. Długofalowe nawyki mają większe znaczenie niż jeden dzień kulinarnych odstępstw" - podsumowali naukowcy Śląskiego Uniwersytetu Medycznego.

Źródło: PAP

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
Po czym poznać zakrzep krwi? Nie ignoruj tych objawów
Po czym poznać zakrzep krwi? Nie ignoruj tych objawów
Obniżają cholesterol. Te przyprawy warto mieć w kuchni
Obniżają cholesterol. Te przyprawy warto mieć w kuchni
Jak wpływa regularne picie kawy na wątrobę? Naukowcy nie mają wątpliwości
Jak wpływa regularne picie kawy na wątrobę? Naukowcy nie mają wątpliwości
Radioaktywna żywność. Te produkty jesz każdego dnia
Radioaktywna żywność. Te produkty jesz każdego dnia
Stosowali post przerywany. Po 3 miesiącach ich zważono i zmierzono
Stosowali post przerywany. Po 3 miesiącach ich zważono i zmierzono
Nowy skutek otyłości. Analizy trwały 14 lat
Nowy skutek otyłości. Analizy trwały 14 lat
Prosty trening mózgu a ryzyko demencji. Wyniki obserwacji
Prosty trening mózgu a ryzyko demencji. Wyniki obserwacji
Niacyna na celowniku naukowców. Czy witamina B3 może wzmocnić leczenie glejaka?
Niacyna na celowniku naukowców. Czy witamina B3 może wzmocnić leczenie glejaka?
Minimalne wynagrodzenia psychologów od lipca 2026. OZZP podaje wyliczenia
Minimalne wynagrodzenia psychologów od lipca 2026. OZZP podaje wyliczenia
Niskie tętno? Przyczyną nie zawsze są problemy z sercem
Niskie tętno? Przyczyną nie zawsze są problemy z sercem
Schudł ponad 30 kg. "Historia dotarcia do tego momentu nie była usłana różami"
Schudł ponad 30 kg. "Historia dotarcia do tego momentu nie była usłana różami"
Popularny suplement na serce. Może obniżać poziom agresji
Popularny suplement na serce. Może obniżać poziom agresji