Przyjęli znaną szczepionkę. Ryzyko demencji spadło o 24 proc.

Półpasiec kojarzy się przede wszystkim z bolesną wysypką i groźnymi powikłaniami u osób starszych. Najnowsze badanie amerykańskich naukowców wskazuje jednak, że szczepienie przeciw tej chorobie może przynosić jeszcze jedną korzyść – zmniejszać ryzyko rozwoju demencji. Analiza danych ponad pół miliona seniorów wykazała znaczącą różnicę między osobami zaszczepionymi i niezaszczepionymi.

Szczepienie Szczepienie chroni przed demencją
Źródło zdjęć: © Getty Images
Marta Słupska

Półpasiec a ryzyko demencji

Demencja pozostaje jednym z największych wyzwań współczesnej medycyny. Choroba prowadzi do stopniowego pogarszania pamięci, zdolności poznawczych i samodzielności, a liczba chorych stale rośnie wraz ze starzeniem się społeczeństw. Naukowcy od lat poszukują sposobów, które mogłyby zmniejszyć ryzyko jej wystąpienia.

Nowe badanie opublikowane na łamach prestiżowego czasopisma "Annals of Internal Medicine" sugeruje, że pomocna może być szczepionka przeciw półpaścowi. Półpasiec wywoływany jest przez wirusa ospy wietrznej i półpaśca (Varicella-zoster virus). Po przechorowaniu ospy wirus pozostaje w organizmie w stanie uśpienia i może uaktywnić się wiele lat później.

Choroba objawia się najczęściej bolesną wysypką, jednak u części pacjentów prowadzi do poważnych powikłań. Mogą należeć do nich przewlekły ból, zaburzenia słuchu, a nawet utrata wzroku. Ryzyko zachorowania wzrasta wraz z wiekiem.

Coraz więcej badań wskazuje również, że infekcje wywołane przez niektóre wirusy mogą mieć wpływ na rozwój chorób neurodegeneracyjnych. Naukowcy podejrzewają, że także wirus odpowiedzialny za półpasiec może zwiększać ryzyko demencji.

Ryzyko niższe o niemal jedną czwartą

Badacze z Brown University School of Public Health postanowili sprawdzić, czy szczepienie preparatem Shingrix może wpływać na prawdopodobieństwo rozwoju demencji. W tym celu przeanalizowali dokumentację medyczną ponad 500 tys. osób w wieku co najmniej 66 lat, które trafiły do placówek opieki długoterminowej. To grupa szczególnie narażona zarówno na półpasiec, jak i na zaburzenia poznawcze.

Naukowcy porównali osoby, które otrzymały przynajmniej jedną dawkę szczepionki w ciągu roku od przyjęcia do placówki, z pacjentami niezaszczepionymi. Wyniki okazały się bardzo interesujące.

Analiza wykazała, że osoby zaszczepione preparatem Shingrix miały o 24 proc. niższe względne ryzyko rozwoju demencji w porównaniu z osobami, które nie przyjęły szczepionki. Badacze zaobserwowali również, że po czterech latach od szczepienia ryzyko wystąpienia demencji było niższe o sześć punktów procentowych niż w grupie kontrolnej.

Autorzy publikacji podkreślają jednak, że wyniki nie dowodzą jeszcze bezpośredniego związku przyczynowo-skutkowego. Jednocześnie zaznaczyli, że konieczne są dalsze analizy, które pozwolą potwierdzić obserwowaną zależność i lepiej zrozumieć mechanizmy stojące za tym zjawiskiem.

Nie pierwsze takie obserwacje

To nie pierwsze badanie sugerujące ochronny wpływ szczepień przeciw półpaścowi na zdrowie mózgu. W ubiegłym roku naukowcy ze Stanford University poinformowali, że osoby, które otrzymały starszą szczepionkę Zostavax w wieku 79 lat, były około 20 proc. mniej narażone na rozwój demencji siedem lat później.

Obecne badanie jest jednak szczególnie istotne, ponieważ dotyczy nowoczesnej szczepionki Shingrix, która zastąpiła starszy preparat w wielu krajach.

Eksperci przypominają, że szczepienie przeciw półpaścowi zostało opracowane przede wszystkim po to, by chronić przed samą chorobą i jej powikłaniami. Dane wskazują, że preparat zapewnia wieloletnią ochronę, utrzymującą się co najmniej przez dekadę po podaniu.

Choć ewentualny wpływ na ryzyko demencji wymaga jeszcze potwierdzenia, wyniki badania mogą stanowić dodatkowy argument przemawiający za korzystaniem z programów szczepień ochronnych. Szczególnie że zainteresowanie szczepieniem przeciw półpaścowi wśród osób uprawnionych pozostaje stosunkowo niskie.

Naukowcy podkreślają, że na obecnym etapie nie należy traktować szczepionki jako metody zapobiegania demencji. Może ona jednak okazać się jednym z elementów strategii wspierających zdrowe starzenie się i ochronę funkcji poznawczych w późniejszym wieku.

Źródło: The Sun

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie