Witamina, która "zatrzymuje" starzenie. Różnica jest istotna
Bartosz Fiałek w swoim wpisie na Facebooku zwrócić uwagę na ciekawy wątek - czy witamina D może spowalniać biologiczne starzenie organizmu? Lekarz powołał się na analizę opublikowaną w "The American Journal of Clinical Nutrition", w której oceniano wpływ suplementacji witaminą D3 (2000 j.m. dziennie) na tempo skracania telomerów, czyli struktur powiązanych z procesami starzenia na poziomie komórkowym.
W tym artykule:
Odmładzające działanie witaminy D
Telomery to końcówki chromosomów, które działają jak ochronne nakładki na DNA. Przy każdym podziale komórki telomery mogą się skracać, a gdy stają się zbyt krótkie, komórka traci zdolność do dalszego dzielenia się i przechodzi w stan starzenia lub obumiera. Z tego powodu długość telomerów bywa traktowana jako jeden z markerów biologicznego wieku i ryzyka niektórych chorób związanych ze starzeniem.
Wpis Bartosza Fiałka dobrze oddaje, dlaczego telomery tak często wracają w badaniach nad długowiecznością. Trzeba jednak pamiętać o ważnej rzeczy - telomery nie są jedynym wyznacznikiem starzenia, a ich długość zależy od wielu czynników.
"4 lata systematycznej suplementacji witaminy D3 w dawce 2000 j.m. na dobę znacząco spowolniły skracanie się telomerów w porównaniu z placebo (postarzały się o tylko 1 rok w ciągu tych 4 lat), co wskazuje, że witamina D może pomóc przeciwdziałać biologicznemu starzeniu się organizmu" - raportuje ekspert w swoim wpisie.
Przełomowe odkrycie. ''Zresetowali'' komórki 114-latki
Analiza, o której pisze Bartosz Fiałek, wykorzystuje dane z dużego, randomizowanego, kontrolowanego placebo badania VITAL. W samym VITAL uczestniczyło 25 871 osób (kobiety powyżej 55 lat i mężczyźni powyżej 50 lat) i testowano w nim m.in. suplementację witaminą D3 w dawce 2000 j.m. dziennie.
W grupie otrzymującej witaminę D3 skracanie telomerów było istotnie wolniejsze niż w grupie placebo. Badacze opisują różnicę jako równoważną nawet około trzem latom biologicznego starzenia mniej w porównaniu z placebo.
Osoby przyjmujące witaminę D miały średnio o 140 par zasad mniej "utraconego" DNA telomerowego w ciągu 4 lat. Co ciekawe, suplementacja kwasami omega-3, również testowana w VITAL, nie wykazała istotnego wpływu na telomery w tej analizie.
Obiecujące dane, ale ostrożnie z suplementacją
Badanie wskazuje na związek przyczynowy w ramach randomizacji, ale jednocześnie dotyczy konkretnej grupy, konkretnej dawki i konkretnego markera (telomerów w leukocytach). To nie oznacza automatycznie, że każda osoba będzie starzeć się wolniej w praktycznym sensie, ani że telomery przełożą się wprost na długość życia.
"Nasze wyniki sugerują, że ukierunkowana suplementacja witaminą D może być obiecującą strategią przeciwdziałania procesowi biologicznego starzenia, choć potrzebne są dalsze badania" - podkreślił dr Haidong Zhu, współautor badania.
Badacze wskazują kilka możliwych mechanizmów, z których najczęściej wymienia się:
wpływ na stan zapalny (przewlekły stan zapalny przyspiesza procesy starzenia i może sprzyjać skracaniu telomerów),
potencjalny wpływ na stres oksydacyjny,
oddziaływanie na układ odpornościowy.
Witamina D działa jak hormon i reguluje ekspresję wielu genów, w tym związanych z odpowiedzią immunologiczną.
W praktyce suplementacja ma sens przede wszystkim tam, gdzie istnieje ryzyko niedoboru (np. mała ekspozycja na słońce, dieta uboga w witaminę D, osoby starsze). Jeśli ktoś rozważa dawkę 2000 j.m. dziennie, rozsądne jest omówienie tego z lekarzem i oparcie decyzji o badanie oraz indywidualne czynniki zdrowotne.
Dominika Najda, dziennikarka Wirtualnej Polski
Źródła
- The American Journal of Clinical Nutrition
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.