Wyniszcza serce. "Działa jak ciągłe wciśnięcie gazu"

Jak powiedziała PAP kardiolog dr Marta Oleksy-Kałużna, zdrowie psychiczne i sercowo-naczyniowe są ze sobą bardzo silnie powiązane, a zaburzenia psychiczne mogą nie tylko współistnieć z chorobami serca, ale również pogarszać ich przebieg. - To już nie są dwa oddzielne problemy - zdrowie psychiczne i sercowo-naczyniowe są ze sobą ściśle powiązane - podkreśliła specjalistka.

Lekarze zwracają uwagę, że skutki przewlekłego stresu i depresji nie ograniczają się wyłącznie do samopoczucia psychicznego. Coraz więcej badań pokazuje, że wpływają również na funkcjonowanie całego organizmu, w tym układu krążenia.

Według przywoływanego przez ekspertów badania opublikowanego w 2023 roku w "EClinicalMedicine", już w pierwszym roku po rozpoznaniu zaburzenia psychicznego ryzyko chorób sercowo-naczyniowych wzrasta niemal dwukrotnie. Z kolei zaburzenia lękowe mogą zwiększać ryzyko nadciśnienia nawet o 40-50 proc.

Dr Marta Oleksy-Kałużna podkreśla, że przewlekły stres działa na organizm w sposób biologicznie bardzo konkretny. - Przewlekły stres działa na organizm jak ciągłe "wciśnięcie gazu". Aktywuje układ współczulny i powoduje stałe wydzielanie hormonów stresu, takich jak adrenalina i kortyzol. Jeśli taki stan utrzymuje się długo, zaczyna uszkadzać śródbłonek naczyń i przyspiesza rozwój miażdżycy - wyjaśniła.

To właśnie dlatego długotrwałe napięcie psychiczne może sprzyjać rozwojowi nadciśnienia, niewydolności serca czy zawału.

Specjaliści zwracają uwagę, że problemy psychiczne i kardiologiczne często dają bardzo podobne objawy. Pacjenci z napadem paniki mogą odczuwać ból w klatce piersiowej, duszność, kołatanie serca czy zawroty głowy - dokładnie tak samo jak osoby z chorobami układu krążenia.

- Zarówno w chorobach serca, jak i w ataku paniki mogą wystąpić np. ból w klatce piersiowej, duszność, kołatanie serca czy zawroty głowy, a nawet zasłabnięcia. Dlatego zawsze trzeba to dokładnie różnicować - zaznaczyła dr Oleksy-Kałużna. Lekarze podkreślają, że w takich przypadkach najpierw konieczne jest wykluczenie przyczyn kardiologicznych, a dopiero później rozważanie podłoża psychicznego.

Eksperci zwracają uwagę, że odpowiednie leczenie zaburzeń psychicznych może pozytywnie wpływać także na układ sercowo-naczyniowy. Jak wyjaśniła kardiolog, u części pacjentów skuteczne leczenie depresji lub zaburzeń lękowych pomaga ustabilizować ciśnienie tętnicze, zwłaszcza jeśli jego wahania są związane ze stresem i napięciem psychicznym.

Jednocześnie lekarze przypominają, że część leków psychiatrycznych może wpływać na ciśnienie i pracę serca, dlatego pacjenci wymagają często równoczesnej opieki psychiatry i kardiologa.

Źródło: PAP