Zastrzyki odchudzające pod lupą naukowców. Eksperci apelują o czujność

Leki na otyłość, takie jak Ozempic czy Mounjaro, zrewolucjonizowały podejście do leczenia otyłości, przynosząc pacjentom nie tylko spektakularną utratę kilogramów, ale także dodatkowe korzyści zdrowotne – m.in. zmniejszenie ryzyka zawału, udaru czy niewydolności nerek. Jednak najnowsze analizy wskazują, że stosowanie tych preparatów może wiązać się z nowym, niepokojącym zagrożeniem – zwiększonym ryzykiem jednego rodzaju raka.

Rak nerki a terapie odchudzające. Naukowcy badają możliwy związekRak nerki a terapie odchudzające. Naukowcy badają możliwy związek
Źródło zdjęć: © Getty
Dominika Najda

Wyniki największego badania na temat analogów GLP

Badanie opublikowane w "JAMA Oncology" objęło ponad 86 tys. osób – 43317 pacjentów stosujących zastrzyki odchudzające i 43315 w grupie kontrolnej. Śledzono ich stan zdrowia nawet przez 10 lat.

Całkowite ryzyko zachorowania na nowotwory było u użytkowników leków o 17 proc. niższe niż u osób, które ich nie stosowały. Zanotowano wyraźny spadek liczby przypadków raka jajnika, endometrium i niektórych guzów mózgu.

Jednak w przypadku raka nerki sytuacja wyglądała odwrotnie – wśród stosujących leki wykryto 83 przypadki, a w grupie kontrolnej 58. To oznacza wzrost zachorowań o ok. 30 proc., szczególnie u osób młodszych niż 65 lat oraz z nadwagą.

Lekarze alarmują: Wykrycie tego nowotworu to wyzwanie

Rak nerki – cichy przeciwnik

Nowotwór nerki nazywany jest często "cichym zabójcą", ponieważ przez długi czas nie daje objawów. Dopiero w zaawansowanym stadium mogą pojawić się:

  • krwiomocz,

  • uporczywy ból pleców,

  • wyczuwalny guz pod żebrami.

Wczesne wykrycie daje dobre rokowania – 75 proc. pacjentów żyje co najmniej 5 lat od diagnozy. Gdy choroba jest już rozsiana, przeżywalność spada do ok. 18 proc..

Dlaczego leki mogą zwiększać ryzyko?

Naukowcy wskazują kilka możliwych mechanizmów:

  • uszkodzenie nerek na skutek częstych działań ubocznych leków (nudności, wymioty, odwodnienie),

  • obecność receptorów GLP-1 w nerkach, które – poddawane ciągłej stymulacji – mogłyby sprzyjać niekontrolowanemu wzrostowi komórek,

  • gwałtowne zmiany metaboliczne i immunologiczne związane z szybkim spadkiem masy ciała.

Na razie jednak są to hipotezy – związek przyczynowy nie został potwierdzony. - Potrzebujemy kolejnych badań obserwacyjnych, aby potwierdzić, czy te leki faktycznie zwiększają ryzyko – podkreślił dr Hao Dai z Indiana University, kierujący zespołem badawczym.

Korzyści kontra ryzyko

Eksperci apelują o ostrożność w interpretacji wyników. - Wzrost zachorowań to około 6 dodatkowych przypadków raka nerki na 10 tys. pacjentów rocznie. To niewiele w porównaniu z innymi korzyściami zdrowotnymi, jakie dają te terapie – zauważył dr Stephen Lawrence z University of Warwick.

Z kolei prof. Paul Pharoah z Cedars-Sinai Medical Center zaznacza, że obserwacja nie oznacza związku przyczynowego – redukcja ogólnego ryzyka nowotworów może wynikać po prostu z samej utraty masy ciała.

Zastrzyki odchudzające nadal uchodzą za przełom w leczeniu otyłości i jej powikłań. Mogą chronić przed wieloma nowotworami, ale jednocześnie wymagają monitorowania pod kątem ryzyka raka nerki.

Kluczowe jest zachowanie czujności onkologicznej – pacjenci powinni zgłaszać lekarzowi objawy takie jak krwiomocz czy przewlekły ból pleców.

Dominika Najda, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

  1. JAMA Oncology
  2. University of Warwick
  3. Cedars-Sinai Medical Center

Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.

Wybrane dla Ciebie
Uzależnienie, nasilenie objawów, a nawet zgon. Leki bez recepty nie takie bezpieczne
Uzależnienie, nasilenie objawów, a nawet zgon. Leki bez recepty nie takie bezpieczne
Pobudka o 5 rano? Nie każdemu będzie służyć
Pobudka o 5 rano? Nie każdemu będzie służyć
Rzadka choroba. Na świecie kilkanaście przypadków, połowa w Polsce
Rzadka choroba. Na świecie kilkanaście przypadków, połowa w Polsce
Mogą przyspieszać starzenie. Najbardziej narażeni mężczyźni
Mogą przyspieszać starzenie. Najbardziej narażeni mężczyźni
Sól powoduje nie tylko nadciśnienie. Nawet lekarze nie wiedzą o problemie
Sól powoduje nie tylko nadciśnienie. Nawet lekarze nie wiedzą o problemie
Tych leków może zabraknąć. GIF przekazał komunikat o dostępności
Tych leków może zabraknąć. GIF przekazał komunikat o dostępności
Sinsay wycofuje produkt. Może nasilać reakcje alergiczne
Sinsay wycofuje produkt. Może nasilać reakcje alergiczne
MZ podzieliło pieniądze na in vitro. "Krzywdzące dla pacjentów"
MZ podzieliło pieniądze na in vitro. "Krzywdzące dla pacjentów"
Choroby rzadkie to problem nawet 3 mln Polaków. Na diagnozę czekają średnio 4 lata
Choroby rzadkie to problem nawet 3 mln Polaków. Na diagnozę czekają średnio 4 lata
Zmarł Ryszard Łopuch, współtwórca samorządu lekarskiego. NIL składa kondolencje
Zmarł Ryszard Łopuch, współtwórca samorządu lekarskiego. NIL składa kondolencje
Test zamiast chemioterapii. "Jedna trzecia pacjentek w ogóle jej nie potrzebowała"
Test zamiast chemioterapii. "Jedna trzecia pacjentek w ogóle jej nie potrzebowała"
Ponad 537 tys. zł kary dla szpitala w Świdnicy. NFZ wskazuje na nieprawidłowości przy transporcie pacjentki
Ponad 537 tys. zł kary dla szpitala w Świdnicy. NFZ wskazuje na nieprawidłowości przy transporcie pacjentki