Alergiczny katar

Alergiczny katar, czyli stan zapalny błony śluzowej, jest jednym z najczęściej występujących schorzeń współczesnej cywilizacji. Ten stan chorobowy charakteryzuje się takimi objawami, jak: kichanie, wodnisty katar, uczucie zatkania i swędzenia nosa. Alergiczny nieżyt nosa obejmuje ponad 25% populacji, czyli jedna osoba na cztery cierpi z powodu kataru alergicznego, który jest chorobą przewlekłą i wymaga specjalistycznego leczenia.


Objawy alergicznego kataru

Alergiczny katar (katar sienny, alergiczny nieżyt nosa) jest wywoływany przez pyłki roślin – ich wymiary mają 0,0025 - 0,25 mm średnicy i wydzielane są przez pręciki kwiatowe drzew, traw i ziół. Z początkiem wiosny rozpoczyna się sezon pylenia roślin, czyli czas szczególnie uciążliwy dla chorych na alergiczny nieżyt nosa. Drugim rodzajem alergicznego kataru jest nieżyt nosa występujący cały rok. Jest on związany z uczuleniem na alergeny, które są stale obecne w otoczeniu chorego, np. roztocze kurzu domowego. Nieżyt nosa jest również wywoływany przez alergeny odzwierzęce, np. pierze, sierść kota lub psa.
  Alergię łatwo zdiagnozować, ponieważ jej charakterystyczne objawy występują zaraz po zadziałaniu alergenu, np. po ścięciu trawy, po spacerze w lesie lub też po kontakcie z kotem lub psem. Wskazówką, która pozwala w przybliżeniu określić alergen jest okres wystąpienia kataru alergicznego, ponieważ każda roślina ma swój sezon pylenia.


Typowe objawy kataru siennego to:


• wielokrotne kichanie,;
• obfita wydzielina z nosa;
• 
świąd w nosie;
• zatkanie nosa;
• 
zapalenie spojówek objawiające się zaczerwieniem, łzawieniem, światłowstrętem oraz świądem oczu;
• ból głowy.



Wymienione objawy występują u chorych na alergie przeważnie w okresie, kiedy rośliny kwitną (od lutego do sierpnia), ponieważ okresy pylenia roślin mają wpływ na sezonowość występowania objawów.


Rozpoznanie alergicznego nieżytu nosa

Lekarz w badaniu laryngologicznym, oglądając jamę nosową osoby z alergicznym nieżytem nosa stwierdza obrzęk śluzówki nosa, zaczerwienienie lub zasinienie błony śluzowej. Podejrzewając na podstawie wywiadu oraz diagnozy nieżyt alergiczny, zleca dalsze badania. Należą do nich testy skórne wykonywane w gabinetach alergologów. Są to testy, które polegają na wprowadzeniu do skóry lub nałożeniu na nią różnych substancji powodujących alergie. Alergeny stosuje się w bardzo małym stężeniu. 

W testach mierzy się reakcję na histaminę (traktując to jako kontrolę dodatnią) i zmiany w miejscu nakroplenia danego alergenu, odnosząc je do wielkości bąbla po histaminie. Określenie, co wywołuje alergiczny nieżyt nosa, jest bardzo łatwe w zdiagnozowaniu, ponieważ w miejscu kontaktu skóry z daną substancją pojawia się bąbel lub zaczerwienienie. W przypadku, kiedy pojawiają sie wątpliwości rozpoznania, lekarz zleca wykonanie tomografii komputerowej zatok obocznych nosa, w celu zróżnicowania z innymi przyczynami dolegliwości.


Leczenie alergicznego nieżytu nosa

Leczenie ma na celu całkowite wyeliminowanie objawów lub ich kontrolę. Bardzo ważne jest, aby poznać przyczynę choroby, ponieważ taka wiedza pozwala unikać sytuacji, w których może dochodzić do kontaktu z alergenem lub jeśli objawy alergii już wystąpią, to właściwie postępować. Leczenie farmakologiczne musi być dobrane indywidualnie i dlatego należy ściśle stosować się do wskazań lekarskich. Podstawowymi środkami farmakologicznymi w alergiach są leki przeciwhistaminowe. Ich działanie polega na tym, iż blokują mechanizm alergii. Wspomagająco stosuje się glikokortykosterydy o działaniu przeciwzapalnym, które nakłada się miejscowo.



Krótkoterminowo, maksymalnie do tygodnia, można stosować leki obkurczające naczynia krwionośne w błonie śluzowej nosa, w celu łagodzenia objawów nieżytu, a szczególnie wodnistej wydzieliny. Bardzo istotne w procesie leczenia jest odczulanie. Takie leczenie prowadzi się w odpowiednio wyposażonych gabinetach, jedynie przez doświadczonego alergologa i tylko środkami sprawdzonymi, atestowanymi i z zachowaniem odpowiedniej ostrożności.



Osoba, u której przyczyną alergicznego nieżytu nosa jest stwierdzone uczulenie na pyłki, dla uniknięcia dolegliwości nie powinna przebywać na zewnątrz w okresie, gdy intensywnie pylą rośliny - pomocne będzie sprawdzanie komunikatów telewizyjnych o stężeniu pyłków. Kiedy wystąpią objawy alergii, najważniejsze jest szybkie rozpoznanie alergenu, a następnie konsekwentne unikanie go.