Elektroencefalografia

Elektroencefalografia (EEG) jest badaniem czynności bioelektrycznej mózgu człowieku i polega na jej rejestracji i analizowaniu prądów czynnościowych mózgu przy pomocy elektrod umieszczonych na skórze głowy według określonego schematu. Jest ono użyteczne w diagnozowaniu wielu chorób ośrodkowego układu nerwowego, a zwłaszcza padaczki.

Wskazania i przygotowanie do badania EEG

Badanie EEG ułatwia różnicowanie schorzeń czynnościowych i organicznych mózgu. W wielu schorzeniach mózgu badanie pozwala umiejscowić proces chorobowy. Badanie elektroencefalograficzne ma istotne znaczenie u pacjentów z padaczką, w diagnostyce chorych nieprzytomnych, w encefalopatiach metabolicznych, w zapaleniu mózgu oraz po urazach czaszkowo-mózgowych. Badanie EEG jest również stosowane u pacjentów z guzami mózgu i naczyniopochodnym uszkodzeniem mózgu. Ma także zastosowanie w diagnostyce zaburzeń snu oraz monitorowaniu czynności mózgu podczas operacji. Nowe metody obrazowe obniżyły jednak rangę tego badania w diagnostyce wielu procesów patologicznych.

Dobę przed badaniem nie powinno się przyjmować leków pobudzających lub hamujących ośrodkowy układ nerwowy. Przed badaniem nie wolno pić napojów alkoholowych lub zawierających kofeinę, a na badanie EEG należy przyjść po spożyciu lekkiego posiłku, aby nie występowały spadki poziomu cukru we krwi. Przed badaniem powinno się umyć włosy, a pacjent powinien przyjść wypoczęty i wyspany.

Przebieg elektroencefalografii

Elektroencefalogram, czyli graficzny zapis badania EEG składa się z rozmaitych elementów, które odpowiadają pewnym zjawiskom bioelektrycznym w mózgu. Rejestruje się dwa rodzaje zapisu - tak zwany zapis spoczynkowy (badany siedzi lub leży nieruchomo z zamkniętymi oczami) oraz zapis po zastosowaniu różnych metod aktywujących (hiperwentylacji, fotostymulacji, rzadziej snu fizjologicznego i rozmaitych środków farmakologicznych).

Zapis składa się z tak zwanych fal i rytmów o różnych częstotliwościach i amplitudzie. Wyróżniamy fale i rytmy alfa, beta, theta, delta, fale ostre i różne złożone elementy, jak zespoły iglicowe lub wieloiglicowe. Prawidłowe EEG dorosłego człowieka w spoczynku i przy zamkniętych oczach składa się z rytmu alfa (głównie w okolicach potylicznych i ciemieniowych mózgu) oraz rytmu beta (przednie okolice mózgu). Po otwarciu oczu rytm zanika (jest to tak zwana reakcja zatrzymania) i pojawia się ponownie po ich zamknięciu. Ponadto u 15-20% ludzi zdrowych występują w zapisie fale theta, a także spłaszczenie zapisu (mała ilość rytmu alfa i jego niska amplituda). Nieprawidłowy zapis EEG może wykazywać zniekształcenia rytmu, jego zniknięcie, znaczną asymetrię zapisu lub pojawianie się fal patologicznych (theta, delta, iglice i inne elementy złożone).

EEG jest wykonywane na stojąco i siedząco. Na głowie umieszczane są 24 elektrody, zgodnie z międzynarodową konwencją. Skóra głowy w miejscach zamocowania elektrod powinna być odtłuszczona przez wykonującego badanie za pomocą alkoholu i eteru. Dla poprawienia przewodnictwa elektrycznego powierzchnia elektrod zostaje pokryta specjalnym żelem lub pastą przewodzącą. W czasie badania pacjent powinien być zrelaksowany i pozostać w bezruchu. Podczas elektroencefalografii należy wykonywać: próbę otwierania i zamykania oczu, 3 - 4 minutową hiperwentylację oraz fotostymulację. Całe badanie trwa około 20 minut. Wyniki EEG podawane są w formie opisu z dołączonym wykresem.