Kolonoskopia

Kolonoskopia polega na wprowadzeniu przez odbyt do jelita grubego miękkiego, giętkiego instrumentu, dzięki któremu możliwe jest obejrzenie śluzówki jelita grubego. Badanie kolonoskopowe pozwala wykryć polipy, które pozostawione bez leczenia mogą przekształcić się w nowotwór jelita grubego. Endoskopia jelita grubego wskazana jest, gdy występuje biegunka, krwawienie z odbytu, a także zaparcia.

Spis treści

Kiedy powinno wykonywać się kolonoskopię?

Badanie endoskopowe jelita grubego należy wykonać, w przypadku, gdy występują:

krwawienie z odbytu w trakcie badania rektoskopowego o nieznanej etiologii;
ból i parcie na stolec oraz biegunka, a badanie radiologiczne nie wykazało żadnych zmian;
podejrzenie istnienia tzw. zmian organicznych;
stany przednowotworowe jelita grubego.

Badanie kolonoskopowe wykonuje się także w celu kontroli, czy prawidłowo zostały przeprowadzone zabiegi operacyjne na jelicie grubym, a także czy skuteczne jest zastosowane leczenie farmakologiczne. Kolonoskopia stosowana jest także w celach leczniczych, tzn. do tamowania krwawienia z jelita grubego oraz w celu usunięcia występujących polipów lub ciała obcego.

Polip esicy zaobserwowany podczas kolonoskopii

Polipy nowotworowe rozrastają się w obrębie nabłonka. Gruczolaki mogą... »

Przygotowanie do kolonoskopii

Przed badaniem konieczne jest oczyszczenie przewodu pokarmowego z treści. Odbywa się to w szpitalu. Pacjent otrzymuje specjalny środek przeczyszczający. Przygotowanie do zabiegu może wywoływać osłabienie, dlatego najlepiej korzystać w tym czasie z urlopu.
Trzy dni przed badaniem, jakim jest endoskopia jelita grubego, nie należy jeść owoców pestkowych (truskawki, winogrona, kiwi, pomidory) oraz pestek siemienia lnianego i maku, a należy stosować dietę płynną (tylko zupy i soki). Na dwa dni przed badaniem wskazane jest przyjmowanie pokarmów w postaci płynnej, a dzień przed badaniem, o godz. 15.00, zastosować środek przeczyszczający. Po jego zażyciu nie wolno jeść, trzeba za to dużo pić, by nie doszło do odwodnienia organizmu, najlepiej sprawdza się woda niegazowana, dopuszczane są też lekkie napary ziołowe. Po ok. 5 - 8 godzinach, gdy wydalana treść będzie miała już postać płynną, jelito jest oczyszczone.

Przebieg kolonoskopii

Samo badanie poprzedza lewatywa, która opróżnia jelito z pozostałych płynów. Podawane jest znieczulenie miejscowe i poprzez odbyt wprowadzany jest endoskop. Możliwe jest odczuwanie bólu, podczas gdy urządzenie przechodzi przez naturalne zgięcie jelita grubego. Pacjent leży na boku. W trakcie badania usuwane są polipy jelita, a jeśli zmiany są większe, zabieg trzeba przeprowadzić jeszcze raz. Nie wolno ich pozostawić, ponieważ mogą ulec zezłośliwieniu.
Pacjenci niechętnie poddają się temu zabiegowi, ponieważ łączy się on z bólem. Trzeba jednak pamiętać, że nie ma lepszej metody przeprowadzenia profilaktycznych badań w kierunku raka jelita grubego. W Polsce w 2000 roku wprowadzono program bezpłatnych badań przesiewowych w kierunku raka jelita grubego, finansowany przez Ministerstwo Zdrowia w ramach ogólnokrajowej akcji profilaktycznej. Akcja ta jest skierowana do mężczyzn i kobiet w wieku 50 – 65 lat bez przypadków raka jelita grubego w rodzinie oraz osób w wieku 40 – 65 lat, w których rodzinach takie przypadki były.

Przypisy

Konturek S. Gastroenterologia i hepatologia kliniczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3188-5

Noszczyk W., Chirurgia tom 1-2, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005, ISBN 83-200-3121-4

Socha J. Gastroenterologia praktyczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1999, ISBN 83-200-2281-9

Linki zewnętrzne

Rozpoznawanie nowotworów jelita grubego

Artykuły Kolonoskopia

Endosonografia

Endosonografia, inaczej ultrasonografia transkawitalna, jest połączeniem dwóch metod, jakimi są ultrasonografia i fiberoskopia. USG transkawitalne przypomina zwykłe badanie endoskopowe (np. ...

Dzięki endosonografii uwidocznione zostają narządy wewnętrzne klatki piersiowej i jamy brzusznej - na zdjęciu widoczny rak płuc.

Włosogłówczyca (trichurioza)

Trichurioza, z łac. trichuriosis, należy do chorób pasożytniczych układu pokarmowego. Trichurioza to inaczej trychocefaloza albo włosogłówczyca. Ta choroba spowodowana jest zarażeniem włosogłówką ...

Nicień charakteryzuje się nitkowatym kształtem ciała. Długość to zazwyczaj ok. 30-50 mm.

Brodawki płciowe

Kłykciny kończyste (inaczej brodawki płciowe lub weneryczne) są to kalafiorowate guzki lub guzy, które pojawiają się na narządach płciowych i wokół odbytu. Zakażenie wywołuje wirus brodawczaka ...

Wirus HPV to najczęstszy wirus przenoszony podczas stosunku seksualnego.

Żylaki odbytu

Żylaki odbytu określa się również terminami: hemoroidy, krwawnice i guzki krwawnicze. Występują u każdego człowieka jako anatomiczne struktury naczyniowe położone w kanale odbytu. Bywają jednak ...

Sposób leczenia żylaków odbytu zależy od stopnia zaawansowania choroby. Hemoroidy różnicuje się w zależności od tego czy wyszły poza kanał odbytu albo zlokalizowane są wewnątrz. Niebezpieczne hemoroidy wypadają na stałe i wymagają operowania. Natom iast w przypadku zmian, które nie wychodzą poza kanał odbytu, można zastosować następujące, bezbolesne metody: założenie podwiązek elastycznych, krioterapia oraz fotokoagulacja żylaków odbytu za pomocą promieniowania podczerwonego. Te metody nie wymagają znieczulenia, w przeciwieństwie do metod chirurgicznych – stosowanych w bardzo zaawansowanej chorobie hemoroidalnej. Zabieg powinien być wykonywany w szpitalu.<br />
<br />
W leczeniu hemoroidów powinno się wdrażać dietę ograniczającą pokarmy zapierające (jak np. tłuszcze zwierzęce, czekoladę), herbatę i ostre przyprawy. Należy dbać o regularne wypróżnianie. Leczeniu powinna towarzyszyć zmiana trybu życia.

Biopsja jelita grubego

Biopsja jelita grubego to badanie diagnostyczne polegające na pobraniu z jelita grubego próbki tkanki, którą później poddaje się badaniu histopatologicznemu . Pozwala to na zdiagnozowanie ...

Wycięcie odbytu

Wycięcie odbytu to najczęściej stosowana metoda leczenia raka odbytu , która czasem bywa łączona z chemioterapią i radioterapią , w ramach leczenia skojarzonego. Nowotwór odbytu jest najczęściej ...

Resekcja odbytnicy

Resekcja odbytnicy to operacyjne usunięcie części odbytu. Operację wykonuje się w celu naprawy uszkodzeń wywołanych przez choroby dolnej części układu trawiennego, np., gdy miał miejsce rak ...

Rak dwunastnicy

Rak dwunastnicy to nowotwór początkowego odcinka jelita cienkiego. Nowotwory dwunastnicy są stosunkowo rzadkie w porównaniu z rakiem żołądka czy rakiem jelita grubego. Najczęstszym typem raka ...

Rak żołądka jest bardzo poważną chorobą, dlatego oprócz standardowej diagnostyki ważnym elementem jest  określenie stopnia zaawansowania tego nowotworu.<br />
<br />
Takiego pomiaru dokonuje się poprzez ocenę głębokości naciekania przez guz pierwotny poszczególnych warstw ściany żołądka (cecha T), określenie liczby zajętych regionalnych węzłów chłonnych (cecha N) oraz sprecyzowanie, czy są obecne odległe przerzuty (cecha M).<br />
<br />
Inną bardzo ważną metodą diagnostyczną jest również endoskopia górnego odcinka przewodu pokarmowego, która pozwala na wykrycie wczesnych zmian i pobranie wycinku do analizy. W przypadku chorych na raka żołądka bardzo często pojawiają się oprócz wzdęć czy ogólnego wyniszczenia także takie przypadłości jak: hepatomegalia (w przypadku przerzutów do wątroby) oraz limfadenopatia.<br />
<br />
Chcąc zaś zbadać głębokość naciekania nowotworu można wykorzystać endoskopową ultrasonografię.<br />
Wykrycie przerzutów jest możliwe dzięki takim badaniom jak: scyntygrafia kości, tomografia komputerowa klatki piersiowej, jamy brzusznej i miednicy (lub rezonans magnetyczny) czy laparoskopię, a w wyjątkowych sytuacjach także PET.<br />
<br />
Jak dochodzi do ich powstania? O tym opowie - prof. dr hab. Włodzimierz Olszewski, patolog.

Choroba uchyłkowa jelit

Choroba uchyłkowa jelit – mianem tym określa się obecność licznych uchyłków obecnych na jelitach. Choroba najczęściej obejmuje jelito grube, zwłaszcza jego dolną część zwaną esicą. Schorzenie to ...

Uchyłek to kieszonkowate uwypuklenie jelita. Badania udowadniają, że główną rolę w powstawaniu uchyłków ma dieta.

Hemoroidy

Hemoroidy określa się również terminem żylaki odbytu lub krwawnice. Są to sploty żylne odbytnicy lub odbytu, które uległy przerostowi i wypadają z odbytu oraz wyglądają jak guzki ułożone wokół ...

Czy można samemu rozpoznać raka?

Stwierdzenie, że rak dotyczy tylko ludzi starszych, jest bezpodstawne. Każdy może zostać zaatakowany przez nowotwór, dlatego tak ważne jest, aby zaznajomić się z symptomami poszczególnych typów raka.

Rak jelita grubego to częsty nowotwór przewodu pokarmowego. Wczesne jego wykrycie i prawidłowe leczenie pozwala na całkowite wyleczenie jelita grubego.

Rak jelita grubego jest jednym z najczęściej wykrywanych chorób układu pokarmowego.

Zaparcia

Definicja zaparć mówi, iż jest to zbyt mała częstotliwość wypróżnień (<=2/tydzień) lub występowanie twardych stolców, oddawanych z wysiłkiem, często ze współistniejącym uczuciem niepełnego ...

Na zdjęciu widoczne miejsce niedrożności jelit.

Stany zapalne jelit

Stany zapalne jelit to bardzo szeroka grupa schorzeń, manifestująca się zaburzeniami trawienia i szeregiem objawów towarzyszących. Obejmować mogą jelito cienkie, grube, a często dotyczą całego ...

Choroba Leśniowskiego-Crohna dotyczy każdej części jelita.

Pytania do eksperta

Czy powinienem ponownie poddać się kolonoskopii?

Tasiemkowe, luźne stolce a obrzęk i ogniskowe włóknienie podścieliska. Piszę do chirurga, ponieważ u nas takie sprawy załatwiają lekarze tej specjalności. W kwietniu 2011 roku miałem zrobioną kolonoskopię, gdzie stwierdzono: ...błona śluzowa znacznie zaczerwieniona w obrębie esicy i odbytnicy + guzki krwawnicowe II stopnia, poza tym jelito bez zmian. Pobrane dwa wycinki do badania ...