Kardiolog radzi uważać na te suplementy. Mogą podnieść ciśnienie krwi

Wysokie ciśnienie krwi, czyli nadciśnienie tętnicze, pojawia się wtedy, gdy krew zbyt mocno i stale napiera na ściany tętnic. W rezultacie serce musi pracować ciężej niż zwykle, aby pompować krew po całym organizmie, co z czasem może zwiększać ryzyko poważnych powikłań, takich jak zawał serca czy udar mózgu.

Problem jest bardzo powszechny w Polsce - według danych Narodowego Funduszu Zdrowia nadciśnienie tętnicze dotyczy około 10 milionów dorosłych Polaków, czyli niemal co trzeciej osoby. Wielu chorych przez długi czas nie zdaje sobie z niego sprawy, ponieważ nadciśnienie we wczesnym stadium często nie daje wyraźnych objawów.

Leczenie wysokiego ciśnienia zazwyczaj obejmuje zmianę stylu życia i farmakoterapię, jednak wiele osób sięga również po suplementy diety, w nadziei na dodatkowe wsparcie. Choć wiele z tych preparatów zawiera składniki pochodzenia naturalnego, nie wszystkie są tak bezpieczne dla serca, jak mogłoby się wydawać. Które suplementy mogą podnosić ciśnienie krwi i dlaczego osoby z nadciśnieniem powinny zachować szczególną ostrożność?

1. Gorzka pomarańcza

Ekstrakt z gorzkiej pomarańczy, pozyskiwany z suszonej skórki owocu, często występuje w suplementach wspomagających odchudzanie i poprawę wydolności fizycznej. Dla osób z nadciśnieniem może jednak stanowić poważne zagrożenie.

- Roślina ta zawiera synefrynę, która może podnosić ciśnienie krwi i wywoływać groźne zaburzenia rytmu serca - wyjaśnia dr Columbus Batiste, kardiolog interwencyjny. Badania wykazały, że długotrwałe stosowanie gorzkiej pomarańczy podnosi ciśnienie skurczowe średnio o 6 mmHg, a rozkurczowe o 4 mmHg. 

Suplement ten zwiększa ryzyko zawału serca i udaru. Ponieważ gorzka pomarańcza często występuje w mieszankach z innymi składnikami, warto dokładnie czytać etykiety suplementów.

2. Korzeń lukrecji

Korzeń lukrecji od lat stosowany jest jako naturalny środek wspomagający trawienie i łagodzący ból gardła. Jednak, jak podkreśla Michelle Routhenstein, dietetyczka specjalizująca się w chorobach układu sercowo-naczyniowego: "Osoby z wysokim ciśnieniem powinny unikać suplementów z lukrecją oraz produktów, w których lukrecja występuje jako dodatkowy składnik".

Powodem jest obecność kwasu glicyryzynowego, który prawdopodobnie powoduje zatrzymywanie sodu w organizmie i podnosi ciśnienie krwi. Badania pokazują, że nawet niewielkie dawki lukrecji mogą znacząco zwiększać ciśnienie przy regularnym stosowaniu.

Dodatkowo, korzeń lukrecji może obniżać poziom potasu, co sprzyja osłabieniu mięśni i zaburzeniom rytmu serca. Warto też pamiętać, że skład suplementów nie zawsze odpowiada temu, co widnieje na etykiecie.

3. Suplementy zawierające kofeinę

Kofeina znajduje się nie tylko w kawie czy herbacie, ale także w wielu suplementach mających zwiększać energię, koncentrację i wydolność fizyczną. Jak ostrzega Routhenstein, ten popularny stymulant może powodować przejściowy wzrost ciśnienia krwi, dlatego dla osób z nadciśnieniem bywa ryzykownym wyborem.

Badania wykazały, że suplementy z kofeiną mogą podnosić zarówno ciśnienie skurczowe, jak i rozkurczowe średnio o około 2 mmHg. Choć wydaje się to niewielką zmianą, nawet taki wzrost może mieć znaczenie dla osób z grupy ryzyka.

Należy także podkreślić, że każdy organizm inaczej reaguje na kofeinę: u niektórych nawet małe dawki mogą wywoływać skok ciśnienia. Czytając etykiety suplementów, dobrze jest zwracać uwagę także na guaranę, która również przyspiesza pracę serca i podnosi ciśnienie krwi.

4. Johimbina

Johimbina, związek pozyskiwany z kory drzewa johimby, często występuje w suplementach i herbatach reklamowanych jako wspomagające odchudzanie, poprawę wydolności fizycznej czy libido. Jak ostrzega dr Columbus Batiste: "johimbina jest stymulantem, który może niebezpiecznie podnosić ciśnienie krwi i przyspieszać pracę serca".

Michelle Routhenstein dodaje, że substancja ta zwiększa poziom noradrenaliny, czyli hormonu i neuroprzekaźnika odpowiedzialnego m.in. za zwężanie naczyń krwionośnych. To z kolei może utrudniać przepływ krwi i prowadzić do wzrostu ciśnienia.

5. Efedra

Efedra to roślinny suplement stosowany od wieków w medycynie naturalnej, m.in. przy przeziębieniach, kaszlu i gorączce. Z czasem zaczęto dodawać ją także do preparatów wspomagających odchudzanie, zwiększających energię i poprawiających wydolność fizyczną.

- Zioło to zawiera alkaloidy efedryny, silnie pobudzające związki powiązane z wysokim ciśnieniem krwi, zawałami serca, udarami, a nawet nagłą śmiercią - ostrzega dr Columbus Batiste. - Może również osłabiać działanie leków na nadciśnienie i kardiologicznych. 

Ze względu na poważne skutki uboczne, efedra została zakazana w suplementach diety przez amerykańską Agencję Żywności i Leków (FDA). Jednak efedryna nadal może występować w niektórych lekach na alergię i astmę, dlatego przed ich stosowaniem warto skonsultować się z lekarzem.

Naturalny skład suplementu nie zawsze oznacza, że jest on bezpieczny dla serca. Niektóre popularne preparaty stosowane na odchudzanie, poprawę energii czy wydolności mogą podnosić ciśnienie krwi i zwiększać ryzyko groźnych powikłań, zwłaszcza u osób z nadciśnieniem. Eksperci zwracają szczególną uwagę na składniki, jak gorzka pomarańcza, korzeń lukrecji, kofeina, johimbina czy efedra.

Problem polega na tym, że wiele suplementów zawiera mieszanki różnych substancji, a ich działanie nie zawsze jest dokładnie kontrolowane. Dlatego przed sięgnięciem po kolejny "naturalny" preparat, warto dokładnie sprawdzić skład i skonsultować jego stosowanie z lekarzem, szczególnie jeśli przyjmujemy leki na nadciśnienie lub choroby serca.

Źródła:

1. ezdrowie.gov, https://ezdrowie.gov.pl/portal/home/badania-i-dane/zdrowe-dane/raporty/nfz-o-zdrowiu-nadcisnienie-tetnicze
2. Polskie Towarzystwo Nadciśnienia Tętniczego, https://www.nadcisnienietetnicze.pl/
3. American Heart Association, https://www.heart.org/
4. EatingWell, https://www.eatingwell.com/supplements-to-avoid-with-high-blood-pressure-11959741