W Polsce co roku diagnozuje się raka trzustki u ponad 5 tys. osób. Jego najgroźniejszą cechą jest skryty przebieg – u niemal 80 proc. pacjentów nowotwór zostaje wykryty w stadium zaawansowanym, często uniemożliwiającym operację. Z tego powodu bywa często nazywany najbardziej zabójczym rakiem. Dlatego od lat trwają badania nad szczepionką przeciwko temu nowotworowi.
Skuteczność w grupie wysokiego ryzyka
Zespół naukowców z Johns Hopkins University opracował mKRAS-VAX – gotową, syntetyczną szczepionkę peptydową, która celuje w sześć najczęstszych mutacji genu KRAS, jednegu z najważniejszych genów z grupy tzw. protoonkogenów.
WIDEOSzczepionka na raka coraz bliżej. Paradoks pandemii koronawirusa
W badaniach szczepionka okazała się bezpieczna i dawała trwałą odpowiedź immunologiczną u 90 proc. uczestników badania, którzy znajdowali się w grupie wysokiego ryzyka rozwoju gruczolakoraka trzustki (PDAC).
Gruczolakorak przewodowy trzustki jest chorobą charakteryzującą się niskim, pięcioletnim wskaźnikiem przeżycia, często diagnozowaną dopiero w zaawansowanym stadium. Około 10 proc. przypadków wynika z predyspozycji dziedzicznych, a schorzenie rozwija się stopniowo ze zmian przedrakowych.
W badaniu klinicznym I fazy wzięło udział 20 pacjentów z wysokim ryzykiem zachorowania ze względu na obciążenia genetyczne oraz obecność zmian w trzustce, najczęściej w postaci małych torbieli. Uczestnicy otrzymali serię zastrzyków podskórnych według schematu obejmującego dawki pierwotne oraz dawkę przypominającą.
Przełomowy dowód
Analiza próbek krwi wykazała, że szczepionka pobudziła odpowiedź limfocytów T specyficznych dla zmutowanego KRAS u 90 proc. badanych, a odpowiedź ta utrzymywała się w organizmie nawet do dwóch lat.
Preparat wykazał wysoki poziom bezpieczeństwa i dobrą tolerancję przez pacjentów. Co istotne, po medianie obserwacji wynoszącej 16,5 miesiąca u żadnego z zaszczepionych uczestników nie rozwinięto nowotworu, a wskaźnik zmniejszenia lub całkowitego zaniku torbieli trzustki wyniósł 37,5 proc. w porównaniu do zaledwie 6,8 proc. w grupie kontrolnej pacjentów nieszczepionych. Choć autorzy podkreślają, że badanie miało charakter wstępny, a jego głównym celem nie była ostateczna ocena skuteczności klinicznej, uzyskane wyniki stanowią przełomowy dowód słuszności koncepcji zastosowania szczepionek w profilaktyce raka trzustki. Obecnie prowadzone są kolejne, szersze badania mające na celu potwierdzenie skuteczności terapii.
Źródło: cancerhealth.com
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.