Rak tchawicy

Rak tchawicy jest jedną z chorób tchawicy. Jest to stosunkowo rzadka choroba, która dotyka 0,1% chorych na raka. Niemniej jednak jej pojawienie się wpływa bardzo istotnie na funkcjonowanie organizmu. Tchawica bowiem pełni bardzo ważną funkcję w układzie oddechowym – łącząc usta i nos z płucami, zapewnia swobodny przepływ powietrza do płuc i z płuc. Tchawica dzieli się na dwa oskrzela główne (prawe i lewe). Ma kształt rurki, jest sprężysta i dość długa – około 10,5 cm do 12 cm.

Przyczyny i objawy raka tchawicy

Nie wiadomo do końca, co konkretnie prowadzi do zachorowania na raka tchawicy. U większości chorych ustalenie przyczyny jest niemożliwe. Badania wykazały, że palenie papierosów ma związek z jedną z odmian raka tchawicy, czyli rakiem płaskonabłonkowym, zwłaszcza u osób po 60. roku życia. Inny typ choroby – rak torbielowaty, nie jest wywoływany paleniem, a przyczyny jego pojawienia się pozostają nieznane. Rak torbielowaty tchawicy dotyka zarówno kobiet, jak i mężczyzn, przy czym szczyt zachorowań przypada na okres między 40. a 60. rokiem życia.

Symptomy raka tchawicy są następujące:

• suchy kaszel,
• trudności ze złapaniem oddechu,
• ochrypły głos,
• problemy z połykaniem,
• gorączka,
• dreszcze,
• nawracające infekcje klatki piersiowej,
• plucie krwią podczas kaszlu,
• świszczący oddech.

Te objawy występują także w przypadku wielu innych chorób, dlatego chory może nie zdawać sobie sprawy z powagi sytuacji. Wskazane jest poinformowanie lekarza o wszystkich niepokojących symptomach.

Diagnostyka i leczenie raka tchawicy

Podczas diagnozowania choroby lekarz przeprowadza wywiad lekarski, bada pacjenta i zleca wykonanie dalszych badań. Badanie krwi to konieczność, by ocenić ogólny stan zdrowia. Warto pamiętać o tym, że rak tchawicy to rzadka choroba, a jej rozpoznanie nie jest łatwe. Często rak bywa mylnie zdiagnozowany jako astma lub zapalenie oskrzeli. Aby uniknąć pomyłki, zlecane są szczegółowe badania, na przykład:

• badanie RTG klatki piersiowej, potocznie zwane prześwietleniem – jest często pierwszym badaniem wykonywanym w celu zdiagnozowania choroby, ale czasami rak tchawicy może nie być widoczny na zdjęciach rentgenowskich,
• tomografia komputerowa – badanie dostarcza trójwymiarowych zdjęć narządów wewnętrznych, jest bezbolesne i trwa 10-30 minut. Do badania wykorzystywana jest niewielka ilość promieniowania, która nie jest szkodliwa dla zdrowia. Przez przynajmniej 4 godziny przed tomografią nie wolno jeść ani pić;
• obrazowanie metodą rezonansu magnetycznego – jest to badanie zbliżone do tomografii komputerowej, ale zamiast prześwietlenia wykorzystuje się właściwości magnetyczne atomów;
• bronchoskopia – polega na wprowadzeniu cienkiej, elastycznej rurki przez nos lub usta w celu zbadania tchawicy. Przed badaniem przez kilka godzin nie wolno jeść ani pić, a tuż przed rozpoczęciem bronchoskopii pacjent otrzymuje łagodny środek uspokajający. W czasie bronchoskopii możliwe jest wykonywanie zdjęć tchawicy i pobieranie próbek do dalszych badań.

Życie pacjentów ze zdiagnozowanym rakiem tchawicy jest poważnie zagrożone. Nowotwór tchawicy zazwyczaj jest leczony operacyjnie lub radioterapią. Obie metody mogą także być stosowane razem. Chemioterapia jest stosowana w celu złagodzenia uciążliwych objawów choroby (tzw. chemioterapia paliatywna). Duża część chorych leczonych poprzez wycięcie części narządu może borykać się z nawrotami raka.