Buraki zimą? Wsparcie serca, odporności i wydolności organizmu

Burak, znany botanicznie jako Beta vulgaris rubra, ma znacznie dłuższą i ciekawszą historię, niż mogłoby się wydawać. Intensywnie czerwone i złociste odmiany były uprawiane już w starożytnym basenie Morza Śródziemnego, a wieki później trafiły nawet do ogrodów Mount Vernon należących do George’a Washingtona.

Co ciekawe, przez długi czas burak nie był warzywem korzeniowym w dzisiejszym rozumieniu - do celów kulinarnych wykorzystywano głównie jego liście, czyli boćwinę. Dopiero w XVI wieku rozpoczęto świadomą selekcję odmian z jadalnym, mięsistym korzeniem, który z czasem stał się znakiem rozpoznawczym buraka.

Dziś, obok klasycznych buraków o intensywnie czerwonym lub złocistym kolorze, spotyka się także efektowne odmiany z czerwono-białymi pierścieniami. Choć różnią się wyglądem, wszystkie buraki łączy charakterystyczny, lekko ziemisty smak oraz bogactwo składników odżywczych - szczególnie cennych w okresie jesienno-zimowym, gdy wybór świeżych warzyw bywa ograniczony.

Buraki są warzywami niskokalorycznymi, a jednocześnie wyjątkowo odżywczymi. 100 gramów surowego buraka dostarcza około 43 kcal, niewielkie ilości białka i tłuszczu oraz naturalne węglowodany, w tym cukry proste, które zimą mogą stanowić szybkie źródło energii. Zawierają także błonnik pokarmowy, wspierający trawienie i pracę jelit, co jest znaczące w sezonie, gdy dieta bywa cięższa i mniej urozmaicona.

Buraki dostarczają:

• witamin z grupy B, zwłaszcza kwasu foliowego,
• witaminy C, wspierającej odporność w okresie zwiększonej zachorowalności,
• potas, magnez, fosfor, wapń, żelazo i cynk - minerały istotne dla prawidłowej pracy serca, mięśni i układu nerwowego.

Dodatkowo buraki są źródłem przeciwutleniaczy, w tym betalain - związków odpowiedzialnych za ich intensywny kolor. Betalainy wykazują działanie przeciwzapalne i ochronne, co czyni buraki szczególnie wartościowym elementem zimowej diety.

Naturalne oczyszczanie organizmu

Zimą, gdy organizm jest bardziej obciążony cięższymi potrawami i mniejszą aktywnością, buraki wspierają naturalne procesy detoksykacji. Wykazują silne działanie antyoksydacyjne, pomagają usuwać toksyny oraz nadmiar kwasu moczowego, a jednocześnie wspierają pracę jelit, nerek i wątroby.

Zawarte w nich pektyny wiążą metale ciężkie i ułatwiają ich usuwanie, sprzyjając zachowaniu równowagi organizmu.

Zwiększenie wydolności i wsparcie krążenia

Buraki oraz sok z buraka mogą wspierać pracę serca i płuc, a zimą to bardzo ważne - niskie temperatury powodują obkurczanie naczyń krwionośnych i większe obciążenie układu krążenia.

Zawarte w burakach azotany, przekształcające się w organizmie w tlenek azotu, poprawiają przepływ krwi i dotlenienie mięśni. Dzięki temu buraki są cenione nie tylko przez sportowców, ale także przez osoby, które zimą chcą zachować dobrą kondycję i energię.

Wzmocnienie odporności

Zimą odporność odgrywa kluczową rolę. Buraki są doskonałym źródłem błonnika, który sprzyja rozwojowi korzystnej mikrobioty jelitowej, a to właśnie jelita w dużej mierze odpowiadają za sprawność układu immunologicznego.

Regularne spożywanie buraków może wspierać naturalne mechanizmy obronne organizmu i zmniejszać podatność na infekcje sezonowe.

Obniżenie ciśnienia krwi

Buraki są naturalnym źródłem azotanów, które sprzyjają rozszerzaniu naczyń krwionośnych i poprawie elastyczności ścian tętnic. W okresie zimowym, gdy wzrasta ryzyko nadciśnienia, regularne włączanie buraków do diety może wspomagać utrzymanie prawidłowych wartości ciśnienia krwi.

Profilaktyka chorób serca i udaru

Buraki dostarczają kwasu foliowego (witaminy B9), który wspiera regenerację komórek i prawidłowe funkcjonowanie naczyń krwionośnych. Składnik ten odgrywa istotną rolę w profilaktyce chorób serca oraz udaru mózgu - istotnej zimą, gdy układ krążenia jest bardziej narażony na przeciążenia.

Wsparcie w okresie menopauzy

Buraki są szczególnie polecane kobietom przechodzącym menopauzę, zwłaszcza zimą, gdy wahania temperatury i niedobory składników odżywczych mogą nasilać nieprzyjemne objawy. Wspierają dobre samopoczucie, dodają energii, pomagają regulować ciśnienie krwi oraz mogą łagodzić uderzenia gorąca i bóle głowy. Dieta bogata w buraki może również wspierać zdrowie kości i zmniejszać ryzyko osteoporozy.

Korzyści dla skóry zimą

Zimą skóra jest szczególnie narażona na przesuszenie i stany zapalne. Badania sugerują, że regularne spożywanie soku z buraka może poprawiać krążenie krwi i zmniejszać stan zapalny, co sprzyja lepszemu odżywieniu skóry i zachowaniu jej zdrowego wyglądu nawet w trudnych, zimowych warunkach.

Źródło: * https://www.webmd.com

Źródła

1. Dagmara Dąbek