Płytki krwi - rola, oznaczanie

Płytki krwi to inaczej trombocyty. Obok erytrocytów i leukocytów płytki krwi stanowią trzeci rodzaj podstawowych elementów morfotycznych krwi. Płytki krwi są strzępkami komórek pozbawionymi jądra i biorącymi udział w regulacji krzepnięcia krwi. Płytki krwi pełnią też ważną rolę w magazynowaniu i transporcie niektórych ważnych biologicznie substancji - serotoniny i adrenaliny. Płytki krwi w morfologii krwi obwodowej oznaczane są jako PLT. Za dolną granicę normy liczby płytek krwi uważa się 150 000 komórek w mm³ krwi (w jednostkach układu SI jest to 130 x 109/l dla osób dorosłych). Górna granica normy liczby płytek krwi wynosi 400 000 komórek w mm³ krwi (450 x 109/l dla osób dorosłych).

Płytki krwi - rola

Płytki krwi są jednym z elementów układu krzepnięcia. Płytki krwi powstają w szpiku kostnym z megakariocytów. W miejscu uszkodzenia naczynia krwionośnego płytki krwi przylegają do niego i uwalniają z siebie szereg substancji chemicznych, biorących udział w procesie krzepnięcia krwi, które powodują nagromadzanie się i zlepianie płytek krwi, co skutkuje zatamowaniem krwawienia.

Płytki krwi to podłużne bezjądrzaste strzępki komórek krwi. Są to dyskowate struktury, mniejsze od pozostałych komórkowych składników krwi człowieka. Płytki krwi mają postać otoczonych błoną komórkową fragmentów cytoplazmy megakariocytów. Ponadto płytki krwi zawierają szereg ziarnistości odpowiedzialnych za proces inicjacji krzepnięcia i skurczu naczyń krwionośnych. Płytki krwi krwi żyją 7-14 dni.

Płytki krwi - oznaczanie

Płytki krwi w morfologii oznacza się za pomocą metod manualnych i automatycznych. Do metod manualnych należą:

  • metoda Foniopośredniego oznaczania liczby płytek krwi, obarczona dużym błędem;
  • metoda komorowa – krwinki płytkowe, przy odpowiednim rozcieńczeniu badanej próbki krwi, są liczone w komorze Bürkera przy użyciu mikroskopu kontrastowo-fazowego.
6 produktów, które zapobiegają chorobom naczyń krwionośnych

Coraz więcej osób zmaga się z zakrzepicą i zatorami wywołanymi niedrożnością naczyń krwionośnych. Powodują je: wysoki poziom cholesterolu, brak aktywności...

Najmniejszym błędem pomiaru płytek krwi są obarczone metody automatyczne oznaczania płytek krwi. Istotny wpływ na wynik badania płytek krwi ma dokładne wymieszanie krwi. Powstanie mikroskrzepów w próbce powoduje znaczne zmniejszenie liczby płytek krwi i stanowi częstą przyczynę błędu. Płytki krwi powyżej normy to stan określany jako trombocytoza albo nadpłytkowość.

Do nadpłytkowości może dochodzić:

Czasami zdarza się także, tzw. nadpłytkowość samoistna.

Znacznie częściej występuje trombocytopenia, czyli małopłytkowość. Płytki krwi poniżej normy mogą być skutkiem ubocznym stosowania niektórych leków (heparyna, chinidyna, doustne leki przeciwcukrzycowe), mogą też wynikać z niedoboru witaminy B12 lub kwasu foliowego, z infekcji, nowotworów i innych chorób, a także z nadużywania alkoholu.

Obniżenie poziomu płytek krwi może wskazywać na:

U kobiet w trakcie krwawienia miesięcznego liczba płytek krwi może ulec zmniejszeniu o nawet około 25-50 proc., dlatego morfologia krwi w trakcie miesiączki może dawać niemiarodajne wyniki.

Układ krzepnięcia ma dużą rezerwę bezpieczeństwa i nawet wyraźne obniżenie się liczby płytek krwi (do 50 x 109/l) nie daje zwykle żadnych objawów. Należy zachować jednak dużą ostrożność, ponieważ nieleczone obniżanie się poziomu płytek krwi grozi poważnymi powikłaniami w postaci krwawień do różnych narządów. Każdy przypadek wyraźnego obniżenia się poziomu płytek krwi wymaga pilnej konsultacji lekarskiej. Szczególnie niepokojące jest współistnienie z małopłytkowością objawów infekcji, pojawienie się wybroczyn na skórze oraz krwawień, znacznego obniżenia się liczby leukocytów lub poziomu hemoglobiny. Niewyjaśnione, dłużej trwające obniżenie się poziomu płytek krwi wymaga specjalistycznej diagnostyki w warunkach szpitalnych, w tym czasami nawet punkcji szpiku kostnego.

Piotr Rolski, 2 miesiące temu

Bibliografia

  • Dmoszyńska A. (red.), Atlas hematologii klinicznej, Czelej, Lublin 2004, ISBN 83-88063-93-6
  • Hołowiecki J. (red.), Hematologia kliniczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 978-83-200-3938-2
  • Kokot F. (red.), Choroby wewnętrzne, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3368-3

Źródła zewnętrzne

Normy laboratoryjne

Komentarze (2)
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Płytki krwi - rola, oznaczanie
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Łuszczyca?

adam93go • ostatni post 5 godzin temu

3

Pomocni lekarze

Artykuły Płytki krwi - rola, oznaczanie
Neutrofile - badanie, normy, cel badania

Neutrofile poniżej normy - charakterystyka, choroby

, diagnozowanie chorób * Płytki krwi - rola, oznaczanie w morfologii Neutrofile powyżej normy - choroby Tak samo jak zbyt niski poziom neutrofili, za wysoki (...) krwinkami krwi,...

Morfologia krwi - zastosowanie, normy, interpretacja

Badania krwi - hematokryt (WIDEO)

Badania krwi - hematokryt (WIDEO) Odtwórz wideo

Oznaczanie hematokrytu we krwi jest badaniem krwi określającym stosunek objętości osocza do objętości składników komórkowych krwi (czyli erytrocytów (...) . Poziom hematokrytu zależy...

Żelazo - rola, źródła, niedobór, nadmiar, ciąża

Pierwsze sygnały braku żelaza w organizmie

Pierwsze sygnały braku żelaza w organizmie

Zdrowy i promienny wygląd skóry to zasługa hemoglobiny, która nadaje też czerwoną barwę krwi. Żelazo jest jej podstawowym składnikiem, dlatego (...) skóry wewnątrz warg oraz dziąseł, a także po wewnętrznej stronie powieki. Są one wówczas...

Morfologia krwi - zastosowanie, normy, interpretacja

Badania krwi - Monocyty (WIDEO)

Badania krwi - Monocyty (WIDEO) Odtwórz wideo

. Komórki te biorą udział w odpowiedzi immunologicznej organizmu. Biorą udział w procesie usuwania krwi z obumarłych komórek oraz procesie usuwania bakterii (...) z organizmu. Szczególna rola monocytów polega na niszczeniu...

Manicure i pedicure

Co mówią o tobie twoje paznokcie?

Co mówią o tobie twoje paznokcie?

jej powierzchnię i aplikujesz bezbarwny lub kolorowy lakier do paznokci. Czy jednak kiedykolwiek zwróciłaś uwagę na naturalny wygląd płytki paznokcia? Żółta (...) przed lakierem bazy, która wygładzi ewentualne nierówności paznokcia...

Higiena jamy ustnej

Zdrowe zęby a ogólne zdrowie organizmu - jaki jest związek?

Zdrowe zęby a ogólne zdrowie organizmu - jaki jest związek?

ustnej może prowadzić do problemów, takich jak powstanie płytki nazębnej, kamienia, ubytków oraz zapalenia dziąseł. Konsekwencją (...) dnia. Rola diety i stylu życia To oczywiste, że na wygląd naszych zębów ogromny...