Płytki krwi - rola, badania, nadpłytkowość, małopłytkowość

Płytki krwi to inaczej trombocyty. Obok erytrocytów i leukocytów płytki krwi stanowią trzeci rodzaj podstawowych elementów morfotycznych krwi. Płytki krwi są strzępkami komórek pozbawionymi jądra i biorącymi udział w regulacji krzepnięcia krwi. Płytki krwi pełnią też ważną rolę w magazynowaniu i transporcie niektórych ważnych biologicznie substancji - serotoniny i adrenaliny. Płytki krwi w morfologii krwi obwodowej oznaczane są jako PLT. Za dolną granicę normy liczby płytek krwi uważa się 150 000 komórek w mm³ krwi (w jednostkach układu SI jest to 130 x 109/l dla osób dorosłych). Górna granica normy liczby płytek krwi wynosi 400 000 komórek w mm³ krwi (450 x 109/l dla osób dorosłych).

Zobacz film: "Badania krwi - trombocyty"

spis treści

1. Płytki krwi - rola

Płytki krwi są jednym z elementów układu krzepnięcia. Płytki krwi powstają w szpiku kostnym z megakariocytów. W miejscu uszkodzenia naczynia krwionośnego płytki krwi przylegają do niego i uwalniają z siebie szereg substancji chemicznych, biorących udział w procesie krzepnięcia krwi, które powodują nagromadzanie się i zlepianie płytek krwi, co skutkuje zatamowaniem krwawienia.

Płytki krwi to podłużne bezjądrzaste strzępki komórek krwi. Są to dyskowate struktury, mniejsze od pozostałych komórkowych składników krwi człowieka. Płytki krwi mają postać otoczonych błoną komórkową fragmentów cytoplazmy megakariocytów. Ponadto płytki krwi zawierają szereg ziarnistości odpowiedzialnych za proces inicjacji krzepnięcia i skurczu naczyń krwionośnych. Płytki krwi krwi żyją 7-14 dni.

2. Płytki krwi - badania

Płytki krwi w morfologii oznacza się za pomocą metod manualnych i automatycznych. Do metod manualnych należą:

  • metoda Fonio – pośredniego oznaczania liczby płytek krwi, obarczona dużym błędem;
  • metoda komorowa – krwinki płytkowe, przy odpowiednim rozcieńczeniu badanej próbki krwi, są liczone w komorze Bürkera przy użyciu mikroskopu kontrastowo-fazowego.
Jak szybko pozbyć się siniaków?
Jak szybko pozbyć się siniaków? [7 zdjęć]

Lód to świetny sposób na pozbycie się siniaków. Do bolącego miejsca przyłóż woreczek z lodem. Zapobiegnie...

zobacz galerię

Najmniejszym błędem pomiaru płytek krwi są obarczone metody automatyczne oznaczania płytek krwi. Istotny wpływ na wynik badania płytek krwi ma dokładne wymieszanie krwi. Powstanie mikroskrzepów w próbce powoduje znaczne zmniejszenie liczby płytek krwi i stanowi częstą przyczynę błędu.

3. Płytki krwi - nadpłytkowość

Płytki krwi powyżej normy to stan określany jako trombocytoza albo nadpłytkowość. Do nadpłytkowości może dochodzić:

Czasami zdarza się także, tzw. nadpłytkowość samoistna.

4. Płytki krwi - małopłytkowość

Znacznie częściej występuje trombocytopenia, czyli małopłytkowość. Płytki krwi poniżej normy mogą być skutkiem ubocznym stosowania niektórych leków (heparyna, chinidyna, doustne leki przeciwcukrzycowe), mogą też wynikać z niedoboru witaminy B12 lub kwasu foliowego, z infekcji, nowotworów i innych chorób, a także z nadużywania alkoholu.

Obniżenie poziomu płytek krwi może wskazywać na:

PYTANIA I ODPOWIEDZI LEKARZY NA TEN TEMAT

Zobacz odpowiedzi na pytania osób, które miały do czynienia z tym problemem:

Wszystkie odpowiedzi lekarzy

U kobiet w trakcie krwawienia miesięcznego liczba płytek krwi może ulec zmniejszeniu o nawet około 25-50 proc., dlatego morfologia krwi w trakcie miesiączki może dawać niemiarodajne wyniki.

Układ krzepnięcia ma dużą rezerwę bezpieczeństwa i nawet wyraźne obniżenie się liczby płytek krwi (do 50 x 109/l) nie daje zwykle żadnych objawów. Należy zachować jednak dużą ostrożność, ponieważ nieleczone obniżanie się poziomu płytek krwi grozi poważnymi powikłaniami w postaci krwawień do różnych narządów.

Każdy przypadek wyraźnego obniżenia się poziomu płytek krwi wymaga pilnej konsultacji lekarskiej. Szczególnie niepokojące jest współistnienie z małopłytkowością objawów infekcji, pojawienie się wybroczyn na skórze oraz krwawień, znacznego obniżenia się liczby leukocytów lub poziomu hemoglobiny. Niewyjaśnione, dłużej trwające obniżenie się poziomu płytek krwi wymaga specjalistycznej diagnostyki w warunkach szpitalnych, w tym czasami nawet punkcji szpiku kostnego.

Następny artykuł: MCH

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska S.A. z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.
    Ważne tematy