Przez 4 lata będą pić wino. W Hiszpanii rozstrzygną, czy alkohol szkodzi

Projekt nosi nazwę UNATI – University of Navarra Alumni Trialist Initiative i potrwa do 2029 roku. Jak tłumaczy jego twórca, prof. Miguel Ángel Martínez-González, to "pierwsze na świecie tak duże randomizowane badanie kliniczne, które w sposób bezstronny ma odpowiedzieć na pytanie, czy picie umiarkowane jest równie bezpieczne lub nawet bezpieczniejsze niż całkowita abstynencja”.

Uczestnicy badania zostaną losowo przydzieleni do jednej z dwóch grup:

• grupa "umiarkowanych" – codziennie spożywa jedną lampkę czerwonego wina (maksymalnie 7 porcji tygodniowo), zawsze do posiłku,

• grupa "abstynencka" – całkowicie rezygnuje z alkoholu, otrzymując w tym celu profesjonalne wsparcie.

Obie grupy są monitorowane przez dietetyków, psychologów i lekarzy, a uczestnicy uczestniczą w regularnych konsultacjach i webinariach zdrowotnych.

Badanie ma charakter non-inferiority trial, czyli sprawdza, czy umiarkowane picie nie jest gorsze niż abstynencja w kontekście:

• ryzyka zgonu z dowolnej przyczyny,

• chorób serca,

• nowotworów,

• demencji i depresji,

• cukrzycy typu 2,

• marskości wątroby,

• liczby hospitalizacji.

Dodatkowo badacze analizują jakość snu, funkcje poznawcze, aktywność fizyczną i dobrostan psychiczny uczestników.

Warto podkreślić, że projekt nie ma żadnych powiązań z przemysłem alkoholowym – wino pochodzi z neutralnych źródeł (sieci handlowych), co ma wyeliminować ryzyko konfliktu interesów, tak często podważającego wcześniejsze badania.

Zobacz także: Wiele osób ma alergię na wino i nawet o tym nie wie

Badanie opiera się na koncepcji MADP, czyli stylu konsumpcji charakterystycznym dla diety śródziemnomorskiej. Obejmuje on spożywanie alkoholu wyłącznie do posiłków w umiarkowanych porcjach – nie więcej niż 1 kieliszek dziennie.

To właśnie ten wzorzec zostanie poddany ocenie w kontekście ryzyka zdrowotnego i porównany z pełną abstynencją.

Analiza z 2022 roku, opublikowana w "The Lancet" w ramach Global Burden of Disease Study, zasugerowała, że każda ilość alkoholu zwiększa ryzyko chorób, szczególnie nowotworowych.

Z kolei wcześniejsze badania PREDIMED i PREDIMED-Plus, również współtworzone przez prof. Martínez-Gonzáleza, wykazały, że u osób z wysokim ryzykiem sercowo-naczyniowym umiarkowane spożycie czerwonego wina może wiązać się z niższą śmiertelnością i lepszym profilem lipidowym.

To właśnie ta rozbieżność w wynikach badań doprowadziła do rozpoczęcia UNATI – projektu, który ma dostarczyć dowodów najwyższej klasy.

Jeśli okaże się, że umiarkowane spożycie alkoholu, zgodnie z modelem MADP, nie zwiększa ryzyka zgonu, nowotworów czy chorób neurodegeneracyjnych, może to oznaczać przełom w światowych rekomendacjach zdrowotnych, w tym rewizję stanowiska WHO, które obecnie uznaje każdą dawkę alkoholu za potencjalnie szkodliwą.

Jeśli natomiast badanie potwierdzi szkodliwość nawet umiarkowanego picia, może to definitywnie zakończyć debatę o "zdrowotnych właściwościach lampki wina".

Wyniki poznamy po 2029 roku, ale już dziś projekt zyskał ogromne zainteresowanie i może stać się wzorcem dla przyszłych badań dotyczących stylu życia, profilaktyki i zdrowia publicznego.

Dominika Najda, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła

1. UNATI
2. The Lancet
3. PREDIMED