Tritace – wskazania, przeciwwskazania, działania niepożądane

Tritace to lek z grupy inhibitorów konwertazy angiotensyny, który hamuje powstawanie substancji odpowiedzialnej za skurcz naczyń oraz wzmożone uwalnianie aldosteronu.

W efekcie preparat przyczynia się do obniżenia ciśnienia tętniczego, działa rozkurczowo na naczynia krwionośne i chroni przed miażdżycą.

Lek zmniejsza śmiertelność z przyczyn sercowo-naczyniowych. Ponadto, u chorych z niewydolnością serca poprawia warunki hemodynamiczne, zwiększa wydolność wysiłkową i wpływa na komfort życia.

Substancja czynna, czyli ramipryl, szybko się wchłania, a w wątrobie przekształca się w ramipritylat. Maksymalne stężenie następuje w ciągu 1-4 godzin od przyjęcia dawki.

Działanie zmniejszające ciśnienie rozpoczyna się w ciągu 1–2 godzin po zażyciu Tritace i jest najsilniejsze pomiędzy 3, a 6 godziną. Jednak pełne możliwości preparat osiąga dopiero po około 3-4 tygodniach regularnego stosowania.

Wskazania do stosowania Tritace to:

• nadciśnienie tętnicze,
• zapobieganie chorobom układu sercowo-naczyniowego,
• zmniejszenie umieralności w przypadku choroby niedokrwiennej serca,
• zmniejszenie umieralności w przypadku udaru mózgu,
• zmniejszenie umieralności w przypadku choroby naczyń obwodowych,
• zmniejszenie zachorowalności u chorych na cukrzycę z przynajmniej jednym czynnikiem ryzyka chorób sercowo-naczyniowych,
• choroby nerek,
• objawowa niecukrzycowa nefropatia kłębuszkowa,
• cukrzycowa nefropatia kłębuszkowa,
• objawowa niewydolność serca,
• profilaktyka wtórna u chorych po zawale serca.

Zdarza się, że mimo jasnych wskazań do stosowania leku preparat nie jest zalecany. Przeciwwskazania do zażywania Tritace to:

• uczulenie na którykolwiek składnik preparatu,
• uczulenie na inhibitory konwertazy angiotensyny (ACE),
• niestabilność hemodynamiczna,
• wystąpienie obrzęku naczynioruchowego w przeszłości,
• dziedziczny obrzęk naczynioruchowy,
• niedociśnienie tętnicze,
• obustronne zwężenie tętnic nerkowych,
• jednostronne zwężenie tętnicy nerkowej w przypadku jednej nerki,
• stosowanie leku zawierającego aliskiren w przypadku cukrzycy lub zaburzeń czynności nerek,
• leczenie pozaustrojowe,
• hemodializa,
• hemofiltracja,
• aferaza lipoprotein o małej gęstości LDL,
• ciąża,
• karmienie piersią.

Niektóre schorzenia wymagają zmiany dawkowania leku lub wykonania dodatkowych badań kontrolnych. Terapia Tritace nie powinna być rozpoczynana w ciąży.

Kobieta powinna poinformować lekarza o planowaniu powiększenia rodziny lub o pozytywnym wyniku testu ciążowego. W takiej sytuacji konieczna jest zmiana preparatu.

Należy wziąć pod uwagę, że Tritace może spowodować nagłe i znaczne obniżenie ciśnienia. Szczególnie narażone są osoby ze wzmożoną aktywacją układu renina-angiotensyna-aldosteron (RAA), który można podejrzewać w przypadku:

• nadciśnienia tętniczego,
• zastoinowej niewydolności serca,
• hemodynamicznie istotnego upośledzenia napływu z lewej komory serca,
• hemodynamicznie istotnego upośledzenia odpływu z lewej komory serca,
• hemodynamicznie istotnego uspojednostronnego zwężenia tętnicy nerkowej z drugą czynną nerką,
• odwodnienia,
• niedoboru elektrolitów,
• przyjmowania leków moczopędnych,
• stosowania diety o małej zawartości soli,
• poddawania dializom,
• biegunki,
• wymiotach,
• marskości wątroby,
• wodobrzusza,
• niewydolności serca po zawale,
• zwiększonego ryzyka niedokrwienia mięśnia sercowego w przypadku ciężkiego niedociśnienia,
• zwiększonego ryzyka niedokrwienia mózgu w przypadku ciężkiego niedociśnienia.

W powyższych przypadkach leczenie może być prowadzone jedynie pod ścisłym nadzorem lekarskim. Obserwacja medyczna jest także konieczna w początkowej fazie leczenia i za każdym razem po zwiększeniu dawki leku.

Lekarz musi odpowiednio przygotować pacjenta do stosowania Tritace w przypadku odwodnienia organizmu, zmniejszenia objętości wewnątrznaczyniowej lub zaburzeń elektrolitowych.

Ponadto, specjalista musi wiedzieć o planowanym zabiegu operacyjnym wymagającym znieczulenia. Ważne jest również regularne sprawdzanie czynności nerek. U pacjentów z zaburzeniami zalecane jest dostosowanie dawkowania.

Ryzyko pojawienia się chorób nerek wzrasta u osób z zastoinową niewydolnością serca lub po przeszczepie nerki. Tritace może być przyczyną obrzęku naczynioruchowego (opuchlizny twarzy, ust, języka i gardła), który może utrudniać oddychanie.

Po zauważeniu pierwszych symptomów należy odstawić lek i natychmiast udać się do szpitala. Na obrzęk są szczególnie narażeni pacjenci rasy czarnej oraz osoby, które w przeszłości miały podobne dolegliwości.

Preparat może spowodować również obrzęk naczynioruchowy jelit, o którym informuje ból brzucha, nudności i wymioty. Tritace zwiększa ryzyko pojawienia się reakcji anafilaktycznej po ugryzieniu owadów i inne alergeny.

Lek może doprowadzić do hiperkaliemii, czyli wzrostu ilości potasu we krwi, co może prowadzić do poważnych zaburzeń rytmu serca. Na taki stan są szczególnie wrażliwi pacjenci z niewydolnością nerek, powyżej 70. roku życia, chorzy na cukrzycę i osoby odwodnione.

Co więcej, do sytuacji może przyczynić się stosowanie środków zwiększających stężenie potasu we krwi, sole potasu lub leki moczopędne.

Tritace może powodować również zaburzenia hematologiczne, które należy regularnie kontrolować. Ryzyka nie powinny ignorować szczególnie osoby z zaburzeniami czynności nerek, chorobą tkanki łącznej lub w trakcie terapii środkami oddziałującymi na badania krwi.

Gorączka, powiększenie węzłów chłonnych i ból gardła powinny skłonić pacjenta do konsultacji ze specjalistą. Natomiast uporczywy suchy kaszel bez odkrztuszania to najczęściej skutek nasilenia działania bradykininy, który ustępuje po zakończeniu leczenia.

Czy przyjmując lek możemy prowadzić pojazdy mechaniczne?

Tritace może wywołać zawroty głowy, objawy niskiego ciśnienia i znużenie, co może wpływać na sprawność psychofizyczną i koncentrację. W takiej sytuacji należy zrezygnować z prowadzenia pojazdów mechanicznych oraz obsługi maszyn.

Symptomy najczęściej doskwierają na początku leczenia lub po zwiększeniu dawki preparatu. Po przystosowaniu się do terapii i po ustąpieniu dolegliwości dozwolone jest jeżdżenie samochodem.

Czy w okresie karmienia piersią dozwolone jest przyjmowanie leku Tritace?

W czasie ciąży nie można stosować żadnego preparatu bez konsultacji z lekarzem, nawet środków dostępnych bez recepty. Specjalista powinien być również poinformowany o planowaniu powiększenia rodziny.

Podejrzewanie ciąży wymaga zmiany leczenia przeciwnadciśnieniowego. Tritace w I pierwszym trymestrze ciąży nie jest zalecany, ponieważ nie można wykluczyć ryzyka działania toksycznego na zarodek.

O ile kontynuacja leczenia konkretnym preparatem nie jest niezbędna, pacjentka powinna zmienić lek na ten bezpieczny w czasie ciąży.

Leczenie inhibitorami ACE w czasie drugiego i trzeciego trymestru ciąży prowadzi do toksycznego działania na płód ludzki. Może odpowiadać za pogorszenie czynności nerek, małowodzie i opóźnienie kostnienia kości pokrywy czaszki.

Ponadto preparat może skutkować wadami rozwojowymi u noworodka (niewydolność nerek, hipotonia i hiperkaliemia). Jeżeli od początku II trymestru kobieta zażywała Tritace dziecko musi mieć regularnie kontrolowaną czynność nerek, a także powinno być obserwowane w kierunku hipotonii.

Lek nie jest zalecany również w okresie karmienia piersią, ponieważ bezpieczeństwo terapii nie zostało potwierdzone.

Lekarz powinien zostać poinformowany o wszystkich stosowanych lekach, również tych bez recepty. Należy pamiętać, że przeciwwskazane są zabiegi związane z krążeniem pozaustrojowym, takie jak hemodializa, hemofiltracja oraz afereza lipoprotein o niskiej gęstości.

Zignorowanie zakazu może skutkować wystąpieniem ciężkich reakcji rzekomoanafilaktycznych. Jeżeli terapia musi być przeprowadzona zalecane jest zastosowanie dializatorów innego typu lub zmianę środków przeciwnadciśnieniowych.

Równoległe stosowanie leków oddziałujących na stężenie potasu we krwi może prowadzić do hiperkaliemii. Wówczas konieczne jest regularne sprawdzanie ilości pierwiastka we krwi.

Leki moczopędne i znieczulające, azotany, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, lbaklofen, alfuzosyna, doksazosyna, prazosyna, tamsulozyna, terazosyna, a także alkohol mogą nasilać działanie Tritace i zwiększać ryzyko niedociśnienia tętniczego.

Osoby regularnie stosujące preparaty moczopędne są znacznie bardziej narażone na powikłania związane z gwałtownym obniżeniem ciśnienia krwi. Często lekarz zaleca odstawienie środków 2-3 dni wcześniej.

Leki zwiększające ciśnienie tętnicze (np. sympatykomimetyki, izoproterenol, dobutamina, dopamina, epinefryna) mogą zmniejszać przeciwnadciśnieniowe działanie preparatu.

Z tego powodu ważne jest regularne sprawdzanie ciśnienia. Allopurynol, środki immunosupresyjne, kortykosteroidy, prokainamid i cytostatyki zwiększają ryzyko pojawienia się zaburzeń hematologicznych.

Ponadto, Tritace może nasilać toksyczny wpływ litu. Leki przeciwcukrzycowe i insulina mogą pogłębiać spadek stężenia glukozy we krwi i przyczyniać się do hipoglikemii.

W takiej sytuacji należy regularnie kontrolować ilość cukru we krwi. Niesteroidowe leki przeciwzapalne (np. kwas acetylosalicylowy, ibuprofen, ketoprofen, inhibitory COX-2) mogą osłabiać działanie preparatu, powodować zaburzenia czynności nerek i zwiększenie stężenia potasu we krwi.

Tritace jest dostępne w formie tabletek do stosowania doustnego. Należy je zażywać codziennie o tej samej porze niezależnie od posiłków, popijając wodą.

Zabronione jest kruszenie i żucie pigułek, a także przekraczanie zaleconych dawek, ponieważ może to negatywnie wpłynąć na stan zdrowia.

Wszystkie wątpliwości dotyczące leku należy omawiać z lekarzem. Osoby stosujące leki moczopędne mają zwiększone ryzyko pojawienia się niedociśnienia tętniczego.

Dodatkowo, może u nich wystąpić odwodnienie oraz zaburzenia elektrolitowe. Z tego względu konieczne jest indywidualne dostosowanie dawkowania oraz odstawienie środków moczopędnych na 2-3 dni przed terapią.

Najczęściej dawka początkowa wynosi 1,25 mg na dobę, a pacjent musi regularnie sprawdzać czynność nerek i ilość potasu we krwi. Podstawowe dawkowanie Tritace to:

• nadciśnienie tętnicze - początkowo 2,5 mg 1 raz na dobę, podwajanie dawek co 2-3 tygodnie, dawka maksymalna 10 mg na dobę,
• silna aktywacja układu renina-angiotensyna-aldosteron - początkowo 1,25 mg na dobę,
• profilaktyka wystąpienia chorób układu sercowo-naczyniowego - początkowo 2,5 mg 1 raz na dobę, po 1-2 tygodniach 5 mg na dobę, a po kolejnych 2–3 tygodniach do 10 mg 1 raz na dobę
• cukrzycowa nefropatia kłębuszkowa z mikroalbuminurią - początkowo 1,25 mg 1 raz na dobę, następnie do 2,5 mg na dobę po 2 tygodniach leczenia i do 5 mg na dobę po kolejnych 2. tygodniach,
• cukrzycowa nefropatia kłębuszkowa u osób z ryzykiem sercowo-naczyniowym - początkowo 2,5 mg 1 raz na dobę, następnie do 5 mg na dobę po 1-2 tygodniach leczenia i do 10 mg na dobę po 2-3 tygodniach,
• objawowa niecukrzycowa nefropatia kłębuszkowa stwierdzona na podstawie białkomoczu - początkowo 1,25 mg 1 raz na dobę, następnie do 2,5 mg na dobę po 2 tygodniach leczenia i do 5 mg na dobę po kolejnych 2 tygodniach,
• objawowa niewydolność serca - początkowo 1,25 mg 1 raz na dobę, kolejno podwajanie dawki co 7-14 dni aż do 10 mg na dobę,
• prewencja wtórna u pacjentów po zawale serca z objawami niewydolności serca - początkowo 2,5 mg 2 razy na dobę przez 3 dni, a następnie podwajanie dawki co 1-3 dni.

Chorzy z zaburzeniami czynności nerek powinni mieć dostosowane dawkowanie na podstawie klirensu kreatyniny, parametru określającego czynność nerek.

Nie ma wystarczających danych dotyczących leczenia chorych z ciężką niewydolnością serca bezpośrednio po zawale serca. W każdym przypadku indywidualnie lekarz podejmie decyzję o ewentualnym rozpoczęciu leczenia.

Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek lub wątroby również muszą mieć indywidualne dostosowanie dawkowanie. U chorych w podeszłym wieku zalecana dawka początkowa to 1,25 mg na dobę.

Nie ma wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności stosowania preparatu u dzieci i młodzieży, z tego względu nie jest on stosowany u osób młodych.

Każdy preparat może wywołać skutki uboczne, ale nie pojawiają się one u każdego chorego. Zawsze oczekiwane korzyści z terapii są większe niż możliwe szkody. Stosowanie leku Tritace może wywołać objawy niepożądane, takie jak (w kolejności od częstotliwości występowania):

• zawroty głowy,
• ból głowy,
• zwiększenie stężenia potasu we krwi hiperkaliemia,
• objawowe niedociśnienie tętnicze,
• niedociśnienie ortostatyczne,
• omdlenia,
• zaburzenia równowagi,
• suchy uporczywy kaszel,
• zapalenie oskrzeli,
• zapalenie zatok przynosowych,
• duszność,
• zapalenie błony śluzowej przewodu pokarmowego,
• biegunka,
• nudności i wymioty,
• niestrawność,
• ból w nadbrzuszu,
• bóle i kurcze mięśni,
• wysypka,
• ból w klatce piersiowej,
• zmęczenie,
• niedokrwienie mięśnia sercowego,
• ból dławicowy,
• zawał serca,
• zaburzenia rytmu serca,
• kołatanie serca,
• zwiększenie częstotliwości rytmu serca (tachykardia)\,
• obrzęki obwodowe,
• zmiany w morfologii krwi,
• zaburzenia lękowe,
• niepokój,
• zaburzenia snu (senność),
• obniżenie nastroju,
• zawroty głowy związane z błędnikiem,
• uczucie mrowienia i drętwienia (parestezje),
• zaburzenia smaku,
• zaburzenia widzenia,
• skurcz oskrzeli,
• zaostrzenie objawów astmy,
• obrzęk błony śluzowej jamy nosowej,
• obrzęk naczynioruchowy,
• ból w nadbrzuszu,
• suchość w jamie ustnej,
• zapalenie błony śluzowej żołądka,
• zaparcia,
• zapalenie trzustki,
• zwiększenie aktywności enzymów trzustkowych,
• zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych,
• zmniejszenie apetytu,
• jadłowstręt,
• ból stawów,
• zaburzenia czynności nerek (niewydolność nerek, zmiany objętości moczu, nasilenie wydalania białka z moczem, zwiększenie stężenia kreatyniny i mocznika we krwi),
• nadmierne pocenie się,
• uderzenia gorąca,
• gorączka,
• zaburzenia funkcji seksualnych (impotencja, zmniejszenie libido),
• zaburzenia hematologiczne (leukopenia, neutropenia, agranulocytoza, niedokrwistość, małopłytkowość),
• zaburzenia świadomości,
• zapalenie spojówek,
• zaburzenia słuchu,
• szumy uszne,
• zwężenie naczyń,
• zapalenie naczyń,
• zapalenie języka,
• żółtaczka cholestatyczna,
• uszkodzenie komórek wątroby (hepatocytów),
• złuszczające zapalenie skóry,
• pokrzywka,
• zaburzenia wzrostu paznokci,
• nadwrażliwość na światło,
• zaburzenia czynności szpiku kostnego,
• niedokrwistość hemolityczna,
• udar niedokrwienny mózgu,
• przemijający napad niedokrwienny mózgu,
• zaburzenia węchu,
• zaburzenia koncentracji,
• zaburzenia zdolności psychomotorycznych,
• martwica toksyczna rozpływna naskórka,
• zespół Stevensa i Johnsona,
• rumień wielopostaciowy,
• pęcherzyca,
• zaostrzenie łuszczycy,
• łysienie,
• wysypka pęcherzowa lub liszajowata,
• wypadanie włosów,
• zmniejszenie stężenia sodu we krwi,
• zespół Raynaud’a,
• aftowe zapalenie jamy ustnej,
• reakcje anafilaktyczne,
• ostra niewydolność wątroby,
• ciężka niewydolność wątroby,
• zapalenie wątroby,
• ginekomastia.