Badanie ostrości wzroku

Badanie ostrości wzroku wykonuje się zwykle rutynowo podczas badania oczu, przy retinopatii cukrzycowej, aby określić ewentualną konieczność noszenia okularów lub szkieł kontaktowych, po urazie oka, a także podczas ubiegania się o prawo jazdy. Badanie oka ma na celu ustalenie, czy ostrość wzroku nie uległa pogorszeniu. Jest to jeden z sygnałów uszkodzenia wzroku.

Przyczyny zaburzeń ostrości wzroku

Zaburzenia ostrości widzenia zwykle powodowane są przez błędy refrakcji oka. Wyróżniamy tutaj:

  • krótkowzroczność - promienie światła odbite od przedmiotów położonych dalej od nas nie są ogniskowane na siatkówce oka, ale obraz powstaje przed siatkówką, przedmioty znajdujące się blisko widoczne są wyraźnie, natomiast im dalej się znajdują, tym obraz ich staje się coraz mniej ostry, rozmyty;
  • dalekowzroczność - obraz przedmiotów powstaje za siatkówką oka, dzięki czemu przedmioty odlegle są ostre a znajdujące się bliżej są rozmyte;
  • astygmatyzm - wada układu optycznego oka, dotycząca przede wszystkim rogówki, światło przechodząc przez nierównomierną krzywiznę rogówki jest załamywane w różnym stopniu w płaszczyznach prostopadłych do siebie wynikiem czego są zaburzenia ostrości widzenia na długich i krótkich dystansach.

Przebieg badania ostrości wzroku

Badanie oczu polega także na badaniu ostrości wzroku do bliży, które przeprowadza się za pomocą tablic Snellena.

Znaki ułożone są od najmniejszych do największych. Trwa od kilku do kilkunastu minut. Pacjent siedzi przed tablicą Snellena i zasłania dokładnie jedno oko. Następnie czyta na głos znaki, zaczynając od największych. Jeśli badany nie jest w stanie prawidłowo rozpoznać największego znaku, przybliża się go do tablicy lub ma on za zadanie liczyć palce lekarza z różnej odległości.

Wynik badania podaje się w formie opisu z użyciem wartości liczbowych. Siłę ostrości wzroku osoby badanej wyraża się stosunkiem odległości, z jakiej badany znajduje się od tablicy, do odległości, z jakiej ten znak widzi oko zdrowe. Jeżeli więc badany w odległości 5 m odczyta najniższy rząd oznaczony D=5, to jego ostrość wzroku wyniesie 5/5 (pełna ostrość wzroku), a jeśli np. odczyta najgrubszą literę oznaczoną D=50, to ostrość wzroku równa się 5/50. Często wyraża się to w postaci ułamka. Odpowiednio 5/5=1,0 a 5/50=0,1. Zbadaną ostrość wzroku zapisuje się razem dla obu oczu (w przypadku gdy wartość jest taka sama) lub osobno dla oka lewego i prawego.

Jeżeli pacjent nie jest w stanie wykonać poleceń lub nie ma do tego możliwości, bada się poczucie światła i jego lokalizację. Badanie to przeprowadza się w ciemnym pomieszczeniu, rzutując wiązkę światła na siatkówkę, najpierw oświetlając oko na wprost, później od strony nosa, góry, ku dołowi i skroni. W czasie badania należy poinformować lekarza, jeśli badany ma wrażenie, że znaki nie stoją równo lub że niektóre z nich sprawiają wrażenie przesłoniętych. Nie należy od razu zakładać, że pojawiły się zmiany chorobowe oczu, gdy występuje nieostrość widzenia u dzieci poniżej 6. roku życia. Do tego czasu stwierdza się trudności w tzw. rozdzielaniu znaków. Dlatego też 2 - 3 letnie dzieci mają ostrość wzroku 0,5, a  4 - 6 letnie około 0,8. Pełna ostrość wzroku pojawia się dopiero po 6. roku życia.

Ostrość wzroku to jeden z wyznaczników zdrowych oczu. Dlatego jeśli pojawia się odczucie, że obraz staje się rozmyty lub niewyraźny, należy koniecznie wybrać się do okulisty i zrobić badanie oczu. Jeżeli zostanie zdiagnozowana nieprawidłowa ostrość wzroku, należy przeprowadzić dokładne badania wyjaśniające przyczynę (wada refrakcji, choroby gałki ocznej lub choroby centralnego układu nerwowego).

Przypisy
Misiuk-Hojło M. (red.), Badania okulistyczne, Górnicki Wydawnictwo Medyczne, Wrocław 2010, ISBN 978-83-61257-25-7
Kański J.J. Diagnostyka kliniczna w okulistyce, Urban & Partner, Wrocław 2008, ISBN 978-83-60290-84-2
Kański J.J. Okulistyka kliniczna, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-120-4

Artykuły Badanie ostrości wzroku

Osoby przed 40. rokiem życia przynajmniej raz na 2 - 3 lata powinny być przebadane przez okulistę. Osoby starsze, nawet jeśli nie odczuwają żadnych dolegliwości ze strony narządu wzroku, raz na ...

Na zdjęciu widoczny przyrząd do badania ciśnienia oka.

Procedura LASIK wykorzystuje wysoce wyspecjalizowany laser przeznaczony do leczenia wad refrakcji, poprawy wzroku i ograniczenia lub wyeliminowania potrzeby korzystania z soczewek lub okularów. ...

Operacja metodą LASIK może leczyć astygmatyzm, krótkowzroczność i dalekowzroczność.

Zez dość często występuje u niemowląt, które nie mają jeszcze w pełni wykształconego wzroku i zazwyczaj z czasem mija. Jednak rodzice powinni bacznie obserwować oczy swojego dziecka, ponieważ im ...

Amblyopia jest następną fazą zeza. Przy leczeniu okuliści zalecają wymuszanie patrzenia „leniwym okiem”.

Badanie wad refrakcji oka pomaga w ocenie wady wzroku określanej w dioptriach. Wyniki badania pozwalają na dobranie odpowiednich okularów oraz umożliwiają stwierdzenie zmian chorobowych oczu. ...

Nikogo chyba nie trzeba przekonywać, jak bardzo ważnym narządem są oczy i jak negatywnie wpływa na życie ich nieprawidłowe funkcjonowanie. Jeśli zauważymy u siebie zaburzenia ostrości wzroku lub ...

Zaćma jest chorobą, która bardzo często utożsamiana jest ze schorzeniem, które dotyka ludzi w starszym wieku. Ryzyko posiadania tej wady wzroku zwiększa się po 70 roku życia i polega na zmętnieniu koloru soczewki, która wpływa na ostrość wzroku. Czy jednak na tą przypadłość mogą cierpieć jedynie osoby w podeszłym wieku? Czy choroba może dotyczyć także ludzi młodych?<br />
<br />
Kiedy schorzenie to występuje jako skutek ubocznych innych chorób nazywane jest zaćmą następową. Często prowadzi do niej cukrzyca (zaćma cukrzycowa), tężyczka (zaćma tężyczkowa) czy galaktozemia (zaćma galaktazowa). Ponadto ta choroba wzroku może być następstwem długiego stosowania sterydów.<br />
Takie rodzaje tej dolegliwości jak zaćma hutnicza, elektryczna czy popromienna to schorzenia będące wynikiem urazów tępych lub penetrujących gałkę oczną. Istnieje także pojęcie zaćma powikłana, czyli choroba będąca rezultatem powikłań innych stanów przewlekłych np. retinopatii barwnikowej czy jaskry.<br />
<br />
O innych czynnikach ryzyka mówi prof. dr hab.n. med. Roman Goś.

Badanie pola widzenia polega na określeniu schematu pola widzenia. Przeprowadza się je dwoma metodami - poprzez rzutowanie siatkówki na wewnętrzną powierzchnię kulistą oraz na powierzchnię płaską. ...

Kampimetria (rzutowanie na powierzchnię płaską).

Refrakcyjna operacja laserowa oczu to inaczej LASIK (Laser-Assisted in situ Keratomileusis). Umożliwia ona usunięcie wady wzroku i odstawienie okularów korekcyjnych czy szkieł kontaktowych. ...

Operacja metodą LASIK może leczyć astygmatyzm, krótkowzroczność i dalekowzroczność.

Badanie dna oka, tj. badanie tylnego odcinka oka, jest jednym z podstawowych badań okulistycznych . Odbywa się za pomocą wziernika ocznego. Zgodnie z zasadą optyki, obraz oglądany przez okulistę ...

Ocena dna oka to podstawowe badanie narządu wzroku. Tylny odcinek dna oka ocenia się za pomocą wziernika ocznego. Urządzenie emituje światło, które przechodzi przez ciało szkliste, soczewkę i oświetla dno oka. Badanie dna oka pozwala ocenić również naczynia krwionośne siatkówki i tarczę nerwu wzrokowego.<br />
<br />
Oflalmoskopia pozwala na rozpoznanie zwyrodnienia plamki żółtej i błony naczyniowej. Diagnozuje również choroby ogólnoustrojowe, m.in.: cukrzycę, miażdżycę i nadciśnienie tętnicze. Badanie jest nieinwazyjne i bezbolesne, skierowane do każdego w celu profilaktycznego badania wzroku. U dzieci pozwala rozpoznać zeza, jest niezbędne w badaniu wcześniaków. Dzięki systematycznej ocenie dna oka można rozpoznawać różne schorzenia, zwłaszcza choroby plamki, nerwu wzrokowego i ciałka szklistego.

Perymetria, czyli inaczej badanie pola widzenia , to badanie okulistyczne sprawdzające zasięg pola widzenia, czyli obszaru, który jesteśmy w stanie zobaczyć nieruchomym okiem. Są dwie ...

Kampimetria (rzutowanie na powierzchnię płaską).

Wady wzroku to wady budowy układu optycznego oka. W zdrowym oku promienie światła załamują się w rogówce i soczewce i skupiają na siatkówce, na której powstaje obraz. Jeśli wszystkie elementy oka ...

Widok pacjenta z astygmatyzmem.

Zapalenie nerwu wzrokowego to choroba oczu, która może doprowadzić do całkowitej lub częściowej degradacji funkcji zmysłu wzroku. Może przebiegać z zaniewidzeniem, ale również z całkowitą i nagłą, ...

Komputer jest niezbędnym urządzeniem w dzisiejszych czasach – do pracy czy komunikacji z innymi. Używany w nadmiarze może mieć jednak negatywne skutki dla naszych oczu. Choroby oczu to uciążliwe ...

Zadaniem chirurgii wad wzroku jest zapewnienie takiego stanu wzroku, by pacjent mógł obyć się bez okularów i soczewek kontaktowych. Laserowa korekcja wad wzroku jest uznawana za najbezpieczniejszą ...

<p>
	Noszenie okularów lub soczewek może być uciążliwe. Dlatego też nie dziwi fakt, iż wiele osób decyduje się na laserowa korekcję wzroku.<br />
	<br />
	Jeśli chodzi i metody wykonywania tego zabiegu to najczęściej wymienia się:<br />
	<br />
	Lasik – inaczej mówiąc jest to laser w miejscu keratomilozy, który pomaga odzyskać ostrość widzenia. Ta technika korekcji wzroku stosuje się w przypadku krótkowzroczności do -13,0 dioptrii, nadwzroczności do +4,0 dioptrii oraz astygmatyzmu do 6,0 dioptrii.<br />
	PRK – to metoda stosowana w celu poprawy wzroku w przypadku krótkowzroczności od -1,0 do -8,0 dioptrii, niewielkiego stopnia nadwzroczności oraz astygmatyzmu do 2,5 dioptrii. Inna nazwa tego zabiegu to&nbsp; fotokeratektomia refrakcyjna.<br />
	Lasek – jest modyfikacją powyższej metody. To laser w miejscu keratomilozy nabłonkowej.<br />
	<br />
	W czasie wymienionych zabiegów laser działa na głębsze warstwy rogówki modelując jej kształt i zmieniając jej moc optyczną. Procesowi gojenia się pomaga założenie opatrunkowej soczewki kontaktowej. Taki zabieg zmniejsza dolegliwości bólowe.<br />
	<br />
	O wskazaniach i przeciwwskazaniach mówi prof. dr hab. Jerzy Szaflik, okulista.<br />
	&nbsp;</p>

Laserowa korekcja wad wzroku metodą LASEK to najnowocześniejsza metoda operacyjna, która łączy zalety starszych metod – LASIK i PRK. Wykorzystuje się ją do leczenia astygmatyzmu , ...

Wady wzroku u niemowląt w pierwszych miesiącach życia dziecka trudno jest rozpoznać. Jednak kiedy dziecko po ukończeniu pół roku mruży oczy, nie reaguje na światło i ciemność, można się już martwić.

Karmienie piersią tworzy między matką a dzidziusiem mocną więź. Odstawienie dziecka od piersi musi odbyć się w sposób naturalny – jeżeli maluchowi sprawia to przyjemność, nie ma powodu, aby śpieszyć się z tą decyzją.

Zaćma starcza to zmętnienie soczewki w wyniku związanych z procesem starzenia zmian w jej strukturze. Początki tej choroby mogą wystąpić już w 40 roku życia, ale najczęściej ujawnia się ona w ...

Cechą charakterystyczną jest posiadanie białej źrenicy przez chorego.&nbsp;

Aby ocenić stan zdrowia dziecka, jego rozwój fizyczny i psychiczny, ewentualne ograniczenia w wyborze zawodu, zdolność do podjęcia nauki i uczestnictwa w zajęciach wychowania fizycznego, ...

Dieta dla oczu – czy ma znaczenie? Nasze oczy są nam niezbędne do codziennego funkcjonowania, jednak nie dbamy o nie. Przebywamy w zadymionych niewietrzonych pomieszczeniach, godzinami ...

O oczy należy dbać tak jak o każdą inną część ciała - na ich sprawność ma także duży wpływ to, co jemy.

Test Amslera to badanie okulistyczne, wprowadzone w 1945 przez szwajcarskiego oftalmologa Marca Amslera, które pozwala ocenić jakość widzenia w obrębie dołka środkowego siatkówki. Zaburzenia i ...

Badanie Amslera

Wziernikowanie oka nazywane bywa oftalmoskopią lub fundoskopią. Wykonuje się je za pomocą specjalnego narzędzia - oftalmoskopu. Badanie dna oka pozwala na zdiagnozowanie wielu schorzeń ...

Badania

Zdrowie

Pytania do eksperta

Interpretacja wyników badania RTG kręgosłupa u czterdziestolatka

Otrzymałem wynik badania RTG kręgosłupa LS - 2 proj. dn. 05.02.2012 r. Wyrównana fizjologiczna lordoza lędźwiowa przy większym kącie ustawienia kości krzyżowej. Spina bifida w odcinku S. Wysokość trzonów L zachowana. Nieznaczne zwężenie przestrzeni międzykręgowej L5-S1, z kręgozmykiem na ok. 4-5 mm i przerwaniem ciągłości łuków tylnych L5. Wielopoziomowe zmiany przeciążeniowe w stawach ...
Odpowiada: lek. Joanna Gładczak

Interpretacja wyniku posiewu kału u trzydziestolatki

Odpowiada: lek. Karol Kaziród-Wolski

Interpretacja wyniku badania na cytomegalowirus

Odpowiada: lek. med. Aneta Zwierzchowska

Interpretacja wyniku badania Gdx

Odpowiada: lek. Joanna Gładczak
Odpowiadamy średnio od 4 do 24 godzin

Konsultanci działu Zdrowie

Mgr Marta Bednarska

farmaceutka, uczestniczka wielu konferencji poświęconych farmakologii.

Mgr Marta Bednarska
Lek. Tomasz Makos

lekarz, autor wielu publikacji dla lekarzy i pacjentów z zakresu

Lek. Tomasz Makos
Lek. Monika Szlachta

lekarz w Samodzielnym Publicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej w Mińsku

Lek. Monika Szlachta
Wszyscy konsultanci »