Dieta dla mózgu

Szybkie tempo życia, nadmiar codziennych obowiązków przyczyniają się do osłabienia wydolności umysłowej organizmu. Pojawiają się kłopoty z koncentracją, pogarsza się pamięć i odporność na stres. 

Na prawidłowość funkcjonowania mózgu i układu nerwowego wpływa wiele składników odżywczych, które powinny być codziennie dostarczane wraz z urozmaiconą dietą. Przede wszystkim zaliczamy do nich magnez, witaminy z grupy B, lecytynę, a także kwasy tłuszczowe omega-6 i omega-3. Źle zbilansowana, mało urozmaicona dieta często prowadzi do niedoboru wymienionych składników, co w konsekwencji powoduje zaburzenia funkcjonowania układu nerwowego i mózgu. Na niedobry szczególnie narażone są osoby prowadzące mało higieniczny tryb życia, żyjące w ciągłym stresie i napięciu oraz działające non stop pod presją czasu, a także osoby starsze.

Ze względu na swoje właściwości wyżej wymienione składniki odżywcze zostały wykorzystane w wielu suplementach diety, które poza uzupełnieniem ewentualnych niedoborów mają pomóc radzić sobie ze stresem, polepszać wydolność umysłową i koncentrację, a także szybkość reagowania.

Suplementy diety dla mózgu

Na rynku istnieje duża różnorodność suplementów zawierających magnez i witaminy z grupy B. Magnez jest istotnym pierwiastkiem odpowiadającym za prawidłowe działanie wielu enzymów w organizmie człowieka. Przede wszystkim wpływa na procesy związane z przewodzeniem impulsów nerwowych, warunkuje odpowiednią pobudliwość nerwowo-mięśniową. Ponadto wpływa także na pracę mięśnia sercowego i procesy wytwarzania energii w komórkach. Główne przyczyny niedoboru to przede wszystkim za mała podaż pierwiastka w diecie, spożywanie żywności przetworzonej, a także duże spożycie kawy, herbaty, które powodują wypłukiwanie tego pierwiastka z organizmu. Objawy niedobory magnezu przede wszystkim manifestują się zaburzeniami pracy układu nerwowego i mięśni. Początkowo pojawiają się rozdrażnienie i nerwowość. Następnie występują płaczliwość, problemy ze snem, a także stany depresyjne. Gwałtownie spada odporność na sytuacje stresowe, a także pojawiają się zaburzenia koncentracji i pamięci. Do tego wszystkiego dochodzą także zaburzenia pracy serca.

Niedobory witamin z grupy B, a zwłaszcza witamin B1, B6 i B12, kwasu foliowego i niacyny, także przyczyniają się do powstawania zaburzeń w układzie nerwowym. Niskie spożycie witaminy B1 może wywołać dysfunkcje mózgowe, a także zmiany morfologiczne w układzie nerwowym, polegające na rozpadzie otoczek mielinowych. W skrajnych przypadkach zwłaszcza u osób nadużywających alkoholu prowadzi do wystąpienia zespołu Wernicke-Korsakowa, który może być śmiertelny.

Witamina B6 bierze udział w metabolizmie neurotransmitterów. Jej niedobór powoduje przedwczesne starzenie się neuronów, a co za tym idzie – może wywołać zaburzenia neurologiczne, na przykład konwulsje, depresję czy neuropatię obwodową. Natomiast niedobór witaminy B12, występujący głównie u wegetarian i osób starszych, może doprowadzić do nieodwracalnych zmian w mózgu. Niskie spożycie kwasu foliowego i niacyny może przyczynić się do demencji starczej. Ponadto niedobór niacyny stwierdza się u pacjentów cierpiących na depresję czy schizofrenię.

Lecytyna i kwasy tłuszczowe dla mózgu

Kolejnym związkiem, na który warto zwrócić uwagę, jest lecytyna. Stanowi ona związek zaliczany do fosfolipidów. Występuje w mózgu i układzie nerwowym, gdzie chroni osłonki mielinowe, odpowiadając tym samym za prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego. Bardzo istotnym składnikiem lecytyny jest cholina, która odpowiada za pamięć i koncentrację. Dodatkowa suplementacja lecytyny bądź choliny pozytywnie wpływa na procesy myślenia i kojarzenia, a ponadto zwiększa wydolność umysłową.

Ostatnio na rynku pojawia się coraz więcej suplementów zawierających niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe (NNKT) z rodziny omega-3 i omega-6. Organizm człowieka nie potrafi syntetyzować tych związków i musi je pobierać z pożywienia, a niestety nasza dieta nie jest bogata w NNKT ze względu na niskie spożycie ryb i tłuszczów roślinnych. Wiele badań naukowych potwierdza korzystne działanie NNKT na funkcjonowanie mózgu i układu nerwowego. Istnieją hipotezy wiążące niedobór tych związków w życiu płodowym (zwłaszcza III trymestr) oraz we wczesnym okresie niemowlęctwa ze spadkiem inteligencji, pogorszeniem funkcji umysłowych, osiąganiem gorszych wyników w nauce, a także z zaburzeniami koncentracji i występowaniem dyslekcji. Dlatego istotne jest, by w diecie kobiet ciężarnych i karmiących znalazła się odpowiednia ilość NNKT. Na niedobory narażone są także osoby starsze, u których zmniejsza się zdolność wykorzystywania tych związków w organizmie. Ponadto stwierdzono niedobory NNKT u osób cierpiących na depresję, autyzm, ADHD i schizofrenię.


Bibliografia

Orzechowska-Juzwenko K. Farmakologia kliniczna - znaczenie w praktyce medycznej, Górnicki Wydawnictwo Medyczne, Wrocław 2006, ISBN 83-89009-43-9
Neal M.J. Farmakologia w zarysie, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005, ISBN 83-200-3117-6
Janiec W., Kompendium farmakologii, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008, ISBN 978-83-200-3944-3
Buczko W. (red.), Mutschler Farmakologia i toksykologia, MedPharm, Wrocław 2010, ISBN 978-83-60466-81-0

Artykuły ADHD

Nie ma jednego określonego testu na ADHD. Diagnoza zespołu nadpobudliwości psychoruchowej opiera się głównie na obserwacji dziecka oraz odwołuje się do doświadczenia diagnosty. Nie można wykonać ...

Test na ADHD

Agresja u małych dzieci to sprawdzian dla kompetencji wychowawczych rodziców. Maluchy często kopią, krzyczą, biją, uderzają głową o ścianę, tarzają się po podłodze, by rozładować gniew i złość. ...

Agresja u małych dzieci

ADHD to zespół nadpobudliwości psychoruchowej z zaburzeniem koncentracji uwagi. Objawy pojawiają się już w wieku przedszkolnym. Znana jest jednak także postać ADHD u dorosłych.

Zespół nadpobudliwości psychoruchowej określany jest skrótem ADHD. Objawami takiego zaburzenia zachowania są np. impulsywność czy nadmierna ruchliwość. U każdego dziecka jednak symptomy są zupełnie inne i cechuje je różna intensywność. Do tego objawy często zmieniają się wraz z wiekiem, więc jedne mogą się nasilać, a inne powoli ustępować. Szacuje się, że w okresie dojrzewania u około 30% chorych objawy wygasają, a ponadto połowa z nich będzie w wieku dorosłym zauważać u siebie jedynie pojedyncze symptomy.<br />
<br />
Wyróżnia się trzy podtypy tego zaburzenia. Pierwszy cechuje przewaga zaburzeń koncentracji (cierpią na niego zwykle dziewczynki), w drugim dominuje nadruchliwość oraz impulsywność, zaś trzeci jest mieszany (częściej zapadają na niego chłopcy).<br />
<br />
Optymizmu dodaje fakt, iż jedynie kilka procent osób, u których w dzieciństwie stwierdzono ADHD, w wieku dorosłym będzie przejawiało nadal pełne objawy choroby.<br />
<br />
Więcej na ten temat powie muzyk zespołu Big Cyc Krzysztof Skiba, który sam doświadczył ADHD.

Zespół nadpobudliwości psychoruchowej z deficytem uwagi (ang. Attention Deficit Hyperactivity Disorder, ADHD) zwykle diagnozuje się w pierwszych latach edukacji dziecka, kiedy maluch nie radzi ...

ADHD u niemowląt

Przyczyny ADHD nie są nam do końca znane. Wiadomo, że w zachorowaniu dużą rolę grają geny, a także alkohol, nikotyna, czy kontakt z ołowiem. Najnowsze badania dowodzą natomiast, że także pestycydy ...

ADHD a pestycydy

Rodzice bardzo często zgadzają się, aby ich dziecko z ADHD stosowało ciężkie leki. Te środki działają tylko przez krótki okres. Mogą powodować wzrost tętna i pewne zmiany w DNA, które są wiązane z ...

Dzieci z ADHD - jak można im pomóc?

ADHD , czyli zespół nadpobudliwości psychoruchowej, to choroba zaczynająca się we wczesnym dzieciństwie, najczęściej w pięciu pierwszych latach życia. Aby pomóc dziecku, musisz zrozumieć, że ADHD ...

Jak zrozumieć i leczyć ADHD?

Z roku na rok coraz więcej dzieci i dorosłych jest diagnozowanych z zespołem nadpobudliwości psychoruchowej ( ADHD to skrót z angielskiego oznaczający Attention Deficit Hyperactivity Disorder). ...

Naturalne leczenie ADHD

Jak poskromić niewłaściwe zachowanie dziecka z ADHD? Czy ADHD jest chorobą dziedziczną? Jak długo leczy się ADHD? Oto lista najczęściej zadawanych pytań przez rodziców dzieci z ADHD. Jakie jest ...

Rodzice dzieci z ADHD - pytania

ADHD jest z reguły rozpoznawane w okresie między 7 a 13 rokiem życia. Ze względu na tak młody wiek pacjentów istotne jest rokowanie towarzyszące temu zabuarzeniu. ADHD niewątpliwie ma przebieg ...

Choroba ADHD

Odkrycie przyczyny rozwoju ADHD od samego początku przysparzało naukowcom wiele problemów. Nadal nie do końca można stwierdzić z cała pewnością jaki jest powód pojawienia się zaburzeń tego typu. ...

Przyczyny ADHD u dzieci

Jeszcze do niedawna ADHD by ł o b łę dnie postrzegane jako z ł e wychowanie lub te ż po prostu z ł y charakter dziecka. Mówiono w takich przypadkach, ż e dziecko jest zwyczajnie niegrzeczne lub ...

Czym jest ADHD?

Trudno bez zawahania stwierdzić, że chłopcy dużo częściej chorują na ADHD niż dziewczynki, jeśli weźmie się pod uwagę fakt, iż trochę odmienny może być obraz tej choroby u dziewczynek, a co za tym ...

Typy ADHD

Czasem w Internecie, na stronach dla pacjentów chorujących na ADHD można napotkać wymiennie stosowany skrót ADD zamiast ADHD lub oba jednocześnie: ADD/ADHD. Czy to jest to samo? Co to jest ADD? ...

ADD a ADHD

Przyczyny zespołu nadpobudliwości psychoruchowej z zaburzeniami uwagi są  złożone. Nie dysponujemy w chwili obecnej wystarczającą wiedzą  medyczną i psychologiczną, aby precyzyjnie je wskazać. ...

Terapia ADHD

Filip ma 5 lat. Kilka miesięcy temu zdiagnozowano u niego ADHD. Chłopiec zawsze był wyjątkowo aktywny. Ciągle się wiercił, nie mógł usiedzieć na miejscu, stale dotykał innych osób i przedmiotów. ...

Agresja impulsywna

Odrabianie lekcji jest szczególnie trudne dla dzieci z ADHD, ponieważ wymaga umiejętności, które są u nich deficytowe np. skupienie i utrzymanie uwagi, rozplanowanie pracy, dyscyplina. Dziecku ...

 Kiedy dziecko z ADHD ma zadaną pracę domową...

Czy karanie jest skuteczne? To zależy... Należałoby raczej zapytać, czemu karanie ma służyć? Jeśli ma ono bowiem rozładowywać emocje rodzica, to staje się odwetem lub w najlepszym razie wyrazem ...

Czy kary dla dzieci są skuteczne?

Nie ma leku, który pozwoliłby wyleczyć ADHD. Nie istnieją także metody psychoterapeutyczne, dzięki którym można by w pełni pozbyć się objawów nadpobudliwości. Nie oznacza to jednak, że jesteśmy ...

Jak radzić sobie z ADHD?

ADHD kojarzy się zwykle z dzieckiem, któremu trudno usiedzieć w jednym miejscu, stale wierci się na krześle, biega, łatwo się rozprasza, źle zapamiętuje szczegóły, jest gadatliwe, szybko i często ...

ADHD w życiu dorosłym

W ciągu ostatnich lat lekarze diagnozowali u dzieci specyficzne zaburzenia związane z nadpobudliwością i trudnościami w koncentracji uwagi. Nie było jednej spójnej nazwy dla nich, dlatego też ...

W ciągu ostatnich lat lekarze diagnozowali u dzieci specyficzne zaburzenia związane z nadpobudliwością i trudnościami w koncentracji uwagi. Nie było jednej spójnej nazwy dla nich, dlatego też można się spotkać z różnymi określeniami, np. zespół nadpobudliwości psychoruchowej, czy zespół nadruchliwości (hiperkinetyczny). Wiele nazw wskazywało także, że te zaburzenia mogą mieć swą przyczynę w uszkodzeniu mózgu. Obecnie wiadomo, że większość zdiagnozowanych przypadków nie wiąże się z takim uszkodzeniem. W Polsce przyjęto ujednoliconą nazwę -- Attention Deficit Hyperactiv Disorder - ADHD.

Charakterystyczne objawy ADHD to: nadmierna ruchliwość, nadmierna impulsywność i zaburzenia koncentracji uwagi. Dzieci, u których zdiagnozowano takie zaburzenia odbiegają nieco zachowaniem od swoich rówieśników. Opieka nad takim dzieckiem musi być szczególnie troskliwa i wyważona. Należy jasno określać cele i metody działania, otaczać dziecko pozytywnymi emocjami oraz motywować je do działania. Poczucie bezpieczeństwa i akceptacja dziecka pozwoli mu sprawniej funkcjonować w społeczeństwie. Ważne są także oddziaływania terapeutyczne w które zaangażuje się cała rodzina.

Czy można poskromić tytułowego małego łobuza? O tym jak sobie radzić z niepokornym dzieckiem rozmawiamy z psychologiem mgr Pauliną Stolorz.

ADHD to skrót pochodzący od angielskiej nazwy Attention Deficit Hyperactivity Disorder, oznaczającej zespół nadpobudliwości psychoruchowej z zaburzeniami koncentracji uwagi, zwany również zespołem ...

Co to jest ADHD?

Objawy ADHD można podzielić na trzy kategorie: nadmierna impulsywność, nadmierna ruchliwość i zaburzenia uwagi. Każdy z tych elementów może być nasilony w różnym stopniu u różnych osób. Nadmierna ...

ADHD - objawy

Na powstanie ADHD składają się różne czynniki, nie można więc wskazać jednej przyczyny. Badacze, szukając źródeł zespołu nadpobudliwości psychoruchowej, oceniali budowę i pracę mózgu osób ...

Przyczyny ADHD

Proces diagnozy ADHD jest dosyć złożony i nie jest łatwym zadaniem. Dla dziecka wizyta u specjalisty jest nową, często trudną sytuacją, która może być odbierana jako kara za złe zachowanie. ...

Diagnostyka ADHD

Dziecko z ADHD może nigdy nie być idealne. Trzeba więc urealnić nasze wymagania i zaakceptować jego odmienność. Objawów ADHD nie można wyleczyć, chociaż często się z nich wyrasta. Terapia ADHD To, ...

Leczenie ADHD – terapia indywidualna

W niektórych przypadkach wskazane jest włączenie do terapii dziecka leczenia farmakologicznego. Dzieje się tak, gdy pomimo stosowania innych form pomocy objawy są na tyle nasilone, że dziecku ...

Leczenie ADHD – farmakoterapia

ADHD jest źródłem różnych problemów, a ich obraz zmienia się w zależności od wieku. Najczęściej trudno jest określić początek wystąpienia objawów, ale już we wczesnym dzieciństwie można dostrzec ...

ADHD w zależności od wieku

Wprowadzenie specjalnej diety stanowi jedną z alternatywnych metod leczenia zespołu nadpobudliwości psychoruchowej. Diety są wprowadzane pomimo trudności w konsekwentnym ich stosowaniu, a także ...

Dieta w leczeniu ADHD

Zespół Tourette’a (inaczej: zaburzenie tikowe, choroba tikowa) po raz pierwszy został opisany już w 1885 roku jako zaburzenie układu nerwowego, charakteryzujące się nieskoordynowanymi ruchami. ...

Choroba tikowa

Objawy ADHD zwykle utrudniają osiągnięcie sukcesów w szkole, pracy czy na polu towarzyskim. Osoby z nadpobudliwością spotykają się z niezrozumieniem, odrzuceniem, stale konfrontują się z ...

ADHD a rozwój dziecka

Zaburzenia zachowania to powtarzające się zachowania agresywne, buntownicze i antyspołeczne. Kryteria diagnostyczne zakładają utrzymywanie się objawów przez co najmniej 12 miesięcy. Zaburzenia ...

Zaburzenia zachowania

ADHD

Zdrowie

Pytania do eksperta

Wydaje mi się, że moje dziecko ma ADHD - gdzie się udać i jak leczyć?

Bardzo proszę o pomoc, bo w moim mieście Państwowa Poradnia Pedagogiczna, do której co chwilę jestem kierowana z dzieckiem, nie bardzo radzi sobie z problemami dzieci. Jestem wściekła i zrozpaczona, czasami bezradna. Mam dziesięcioletniego syna Kamila. W obecnej chwili rozpoczął naukę w 4 klasie szkoły podstawowej. Od 1 klasy ma problemy z nauką, koncentracją. Naprawdę staram się pomagać mu ...
Odpowiada: mgr Aurelia Grzmot-Bilska

Co może być przyczyną niskiej samooceny u 7-latka?

Odpowiada: mgr Magdalena Brudzyńska

Dziecko budzi się w nocy z krzykiem - co robić?

Odpowiada: mgr Magdalena Brudzyńska

Jak pomóc 16-letniej dziewczynie z ADHD?

Odpowiada: mgr Magdalena Brudzyńska
Odpowiadamy średnio od 4 do 24 godzin

Konsultanci działu Zdrowie

Mgr Marta Bednarska

absolwentka Wydziału Farmaceutycznego z Oddziałem Analityki Medycznej

Mgr Marta Bednarska
Lek. Tomasz Makos

absolwent Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

Lek. Tomasz Makos
Lek. Monika Szlachta

absolwentka II Wydziału Lekarskiego Uniwersytetu Medycznego w Lublinie.

Lek. Monika Szlachta
Wszyscy konsultanci »