Kreatynina we krwi - interpretacja wyników

Kreatynina jest produktem ubocznym przemiany materii powstającym głównie w mięśniach szkieletowych. Stężenie kreatyniny w moczu pozwala określić choroby nerek. Sprawdź, co oznacza kreatynina we krwi.

Kreatynina we krwi jest to produkt degradacji kreatyny, czyli substancji, która stanowi w mięśniach nośnik energii (ulega ona ufosforylowaniu do fosfokreatyny, która zawiera wysokoenergetyczne wiązania, w razie potrzeby wykorzystywane do pracy mięśni). Szacuje się, że dziennie około 1 - 2% kreatyny mięśniowej ulega przemianie do kreatyniny, która następnie jest przefiltrowywana przez nerki i wydalana z moczem.

Polecane wideo:

Stężenie kreatyniny we krwi jest uzależnione głównie od masy mięśniowej, płci (u mężczyzn wyższe niż u kobiet), a ponadto zależy od ilości spożywanego mięsa (przy dużym jego spożyciu stężenie kreatyniny może znacznie wzrastać). U danego człowieka stężenie kreatyniny jest jednak wielkością względnie stałą.

Ze względu na to, że kreatynina nie jest ani wchłaniana zwrotnie, ani wydzielana przez cewki nerkowe, a jej ilość w moczu jest uzależniona niemal wyłącznie od funkcji filtracyjnej nerek (od przesączania kłębuszkowego), oznaczanie stężenia kreatyniny w surowicy i w moczu znalazło szerokie zastosowanie w ocenie funkcji nerek. Do wzrostu stężenia kreatyniny we krwi (wzrostu kreatyninemii) dochodzi w ostrej i przewlekłej niewydolności nerek.

Kreatynina we krwi - prawidłowe stężenia kreatyniny

W celu oznaczenia stężenia kreatyniny pobiera się do badania próbkę krwi żylnej, najczęściej z żyły łokciowej. Na badanie kreatyniny należy przyjść na czczo. W warunkach prawidłowych norma kreatyniny we krwi mieści się w przedziale od 53 do 115 µmol/l (od 0,6 do 1,3 mg). Wartość kreatyniny w badaniu jest jednak zależna od wieku, wagi, płci pacjenta, jego masy mięśniowej i spożycia mięsa w diecie. Ponadto należy pamiętać o możliwości uzyskania wyników fałszywych, gdy próbka jest zhemolizowana lub pacjent ma hiperbilirubinemię.

Leczenie niewydolności nerek

Leczenie niewydolności nerek wymaga kompleksowej opieki medycznej. W jej skład wchodzą takie elementy jak: zapobieganie chorobom układu krążenia, leczenie...

Oznaczanie stężenia kreatyniny jest najczęściej wykorzystywane do obliczania tak zwanego klirensu endogennej kreatyniny, według specjalnego wzoru. Wartość obliczonego w ten sposób klirensu kreatyniny odpowiada z dużym przybliżeniem wartości przesączania kłębuszkowego (GFR) i stanowi dobry wskaźnik do oceny funkcji filtracyjnej nerek.

Przy wykorzystywaniu norm kreatyniny we krwi do oceny funkcji nerek należy jednak zachować pewną ostrożność, gdyż do wzrostu jej stężenia dochodzi dopiero, gdy co najmniej połowa miąższu nerek ulegnie uszkodzeniu. Ponadto u osób starszych, wyniszczonych i z małą masą mięśniową stężenie kreatyniny może być niskie pomimo upośledzenia funkcji nerek.

Także przy korzystaniu ze stężenia kreatyniny w surowicy do oceny GFR należy być ostrożnym, ponieważ jeśli przesączanie nerkowe jest już znacznie upośledzone to dochodzi do wydzielania kreatyniny przez cewki nerkowe i z tego względu otrzymane wyniki są zupełnie niemiarodajne.

Kreatynina we krwi - interpretacja wyników,  oznaczania

Wzrost stężenia kreatyniny w surowicy krwi świadczy o upośledzeniu funkcji filtracyjnej nerek. Zbyt wysoki poziom kreatyniny najczęściej jest stwierdzany na podstawie badania surowicy krwi, jednak w celu monitorowania czynności nerek stosuje się pomiar poziomu kreatyniny w badaniu moczu.

Do wzrostu poziomu kreatyniny dochodzi zarówno w przypadku ostrej jak i przewlekłej niewydolności nerek. Z tego względu do przyczyn wzrostu kreatyninemii zaliczyć możemy wszystkie te schorzenia, które są przyczyną ostrej i przewlekłej niewydolności nerek.

Wśród najczęstszych przyczyn wzrostu poziomu kreatyniny należy wymienić:

  • ostre niedokrwienie nerek - w przebiegu wstrząsu (kardiogennego, septycznego, anafilaktycznego, krwotocznego), w odwodnieniu w przebiegu ostrych biegunek i wymiotów;
  • uszkodzenie miąższu nerek w pierwotnych i wtórnych (w przebiegu tocznia układowego, w cukrzycy, w skrobiawicy) kłębuszkowych zapaleniach nerek, cewkowo-śródmiąższowych zapaleniach nerek, w zespole hemolityczno-mocznicowym, w zespole rozsianego wykrzepiania wewnątrznaczyniowego (DIC), w uszkodzeniu spowodowanym toksynami lub lekami nefrotoksycznymi;
  • utrudnienie odpływu moczu lub całkowita niedrożność dróg moczowych spowodowana kamicą, skrzepami krwi, przerostem prostaty lub guzami uciskającymi moczowody.

Wszystkie te stany mogą stać się przyczyną ostrej lub przewlekłej niewydolności nerek i upośledzenia funkcji filtracyjnej nerek. Z kolei upośledzenie filtracji nerkowej, doprowadza do spadku przesączania kreatyniny i przez to wzrostu jej stężenia w surowicy krwi. Z tego właśnie względu oznaczanie poziomu kreatyniny w badaniu krwi stanowi dobry wskaźnik do oceny pracy nerek.

Należy także pamiętać, że niewielkie podwyższenie stężenia kreatyniny może być związane z przyrostem masy mięśniowej lub stosowaniem suplementów zawierających w swoim składzie kreatynę. Obniżenie stężenia kreatyniny we krwi nie występuje często. Jego przyczyną może być głodówka, zanik mięśni lub stosowanie kortykosteroidów. Może wystąpić także podczas ciąży.

Magdalena Pikul, 3 tygodnie temu

Bibliografia

  • Dembińska-Kieć A., Naskalski J.W., Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-137-2
  • Myśliwiec M., Wielka interna - nefrologia, Medical Tribune Polska, Warszawa 2009, ISBN 978-83-60135-62-4
  • Książek A., Rutkowski B. Nefrologia, Czelej, Lublin 2004, ISBN 83-89309-36-X

Źródła zewnętrzne

Normy laboratoryjne

Komentarze (11)
CharlieDin
CharlieDin ponad rok temu

Dlatego tak ważna jest odpowiednia dieta. Ludzie bagatelizują dietę, jedzą byle co, a później się dziwią. Wiem, że na początku może być ciężko utrzymać dietę, ale to kwestia odpowiedniego przeprogramowania. Można stosować techniki relaksacyjne (pomagają się uporządkować i mieć większą kontrolę), warto słuchać muzyki relaksacyjnej i na przykład afirmacji mp3. Mi afirmacje mp3 bardzo pomagają, bardzo mnie uspokajają, co poprawia metabolizm itd. Zwłaszcza afirmacje fitness do odchudzania, albo sesje typowo odprężające. Pozdrawiam, Czarek

Odpowiedz

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Kreatynina we krwi - interpretacja wyników
najnowsze pytania

Pomocni lekarze

Artykuły Kreatynina we krwi - interpretacja wyników
Badania krwi - profilaktyka, normy morfologii, prawidłowe wyniki innych badań

Badania krwi - TSH

Badania krwi - TSH Odtwórz wideo

rekonwalescencji po chorobie i choroby nadnerczy. Badanie krwi TSH - interpretacja wyników Jeśli wynik badania krwi na poziom TSH, wskazuje na za niski (...) krwi...

Badania w samokontroli cukrzycy

Bolesne pomiary glikemii

Bolesne pomiary glikemii Odtwórz wideo

Podstawą leczenia cukrzycy jest regularne kontrolowanie poziomu cukru we krwi i dopasowywania do wyników dawek leków przeciwcukrzycowych (...) do tego, aby dopasować do niej dawki insuliny. W związku z tym, osoby z...

Badania krwi - profilaktyka, normy morfologii, prawidłowe wyniki innych badań

Badania krwi - stężenie białka całkowitego

Badania krwi - stężenie białka całkowitego Odtwórz wideo

Białko całkowite stanowi zbiór wielu klas białek znajdujących się w płynnej krwi, takich jak np. albuminy i globuliny. Białka są ważną częścią (...) odpornościowego. Test na stężenie białka całkowitego przeprowadzany jest poprzez zbadanie...

Badanie stężenia glukozy

Pomiar glukozy we krwi

Pomiar glukozy we krwi

Stopień fluorescencji materiału w badaniu wzrasta wraz ze stężeniem glukozy we krwi. Dzięki temu chory z łatwością może monitorować cukier, rezygnując jednocześnie z bardziej inwazyjnych pasków czy glukometru.

Zbilansowana dieta - charakterystyka, zasady, zdrowe produkty żywieniowe

Topinambur - warzywo regulujące poziom cukru we krwi

Topinambur - warzywo regulujące poziom cukru we krwi Odtwórz wideo

Warzywo regulujące poziom cukru we krwi Topinambur nazywany jest także słonecznikiem bulwiastym. Ma piękne, żółte kwiaty, ale jadalny jest korzeń (...) mówi o tym, jakie właściwości odżywcze ma tajemnicze warzywo, a właściwie kłącze....

Badania krwi - profilaktyka, normy morfologii, prawidłowe wyniki innych badań

Badania krwi - glukoza

Badania krwi - glukoza Odtwórz wideo

dla zdrowia - i dlatego badanie poziomu cukru we krwi jest bardzo ważnym badaniem profilaktycznym. Jak wygląda badanie poziomu glukozy we krwi (...) cukrzycy wykonuje się również tzw. profile glikemii. Są to badania...

Indeks glikemiczny - czym jest, rola, wartości

Indeks glikemiczny w cukrzycy

Indeks glikemiczny w cukrzycy Odtwórz wideo

. Indeks glikemiczny zależy od rodzaju węglowodanów zawartych w produktach żywnościowych. Oblicza się go dzieląc poziom glukozy we krwi w wyniku (...) Indeks glikemiczny odrywa istotne znaczenie w przebiegu cukrzycy....

Żelazo we krwi

Badania krwi - żelazo

Badania krwi - żelazo Odtwórz wideo

czyli anemia. Bardzo często stan ten może być wynikiem nagłej utraty dużej ilości krwi, upośledzenia procesów wchłaniania żelaza, okresu dojrzewania (...) Żelazo jest minerałem niezbędnym dla prawidłowego funkcjonowania...