Może zwiększać napięcie mięśni i powodować ból pleców. Powszechny składnik żywności
Gdy pojawia się ból pleców, najczęściej myślimy o niewygodnym krześle, wątpliwym materacu, napięciu albo zbyt małej ilości ruchu. Rzadziej pojawia się pytanie, czy to co jemy na co dzień, może również mieć z tym cokolwiek wspólnego.
W tym artykule:
Ból pleców to nie tylko kręgosłup
Ból pleców bardzo rzadko dotyczy wyłącznie kręgosłupa i jego struktur kostnych. U wielu osób dolegliwości mają związek z napięciem mięśni, przeciążeniem tkanek miękkich oraz reakcjami całego organizmu na codzienne wyzwania.
Pod uwagę należy brać masę ciała, poziom nawodnienia, gospodarkę elektrolitową oraz nasilone procesy zapalne niskiego stopnia. W takich sytuacjach ból nie zawsze wynika z jednego miejsca, lecz z sumy bodźców, które organizm odbiera i przetwarza. To tłumaczy, dlaczego podobne obciążenia u jednej osoby powodują ból, a u innej nie powodują żadnych objawów. Plecy reagują na ogólny stan organizmu, a nie tylko na ustawienie kręgów lub przemęczenie mięśni.
Co dieta ma wspólnego ze stanem zapalnym?
Stan zapalny, czyli utrzymująca się aktywność układu odpornościowego na niskim poziomie, pojawia się częściej u osób zmagających się z różnymi dolegliwościami bólowymi, w tym także z bólem pleców.
W badaniach obserwacyjnych częściej dotyczy to osób spożywających dużo żywności wysokokalorycznej, zawierającej cukry proste oraz tłuszcze nasycone, przy jednoczesnym niskim poziomie warzyw, owoców i produktów dostarczających błonnik. Taki sposób odżywiania może wpływać na stężenie markerów zapalnych w organizmie, choć nie oznacza to prostego związku przyczynowego.
Często mówi się, że dieta "wywołuje" stan zapalny, ale jest to znacznie bardziej złożone. Tu najważniejsze jest to co jemy na co dzień, a nie sporadyczne szaleństwa żywieniowe.
Nadmiar kalorii, masa ciała i obciążenie pleców
Gdy kalorie regularnie przewyższają potrzeby organizmu, prowadzi to do wzrostu masy ciała. Dla układu ruchu ma to wymiar czysto fizyczny, ponieważ każdy dodatkowy kilogram zwiększa obciążenie struktur podtrzymujących kręgosłup. Podczas chodzenia, wstawania oraz długiego siedzenia dolny odcinek pleców musi przenosić obciążenia znacznie większe niż przy prawidłowej masie ciała.
Dieta oparta na bardzo kalorycznych produktach ułatwia zjedzenie dużej ilości energii, nawet wtedy, gdy nie pojawia się taka potrzeba. Z biegiem czasu plecy gorzej radzą sobie z obciążeniem, tym bardziej gdy brakuje ruchu, a pozycja siedząca towarzyszy nam przez większość dnia.
Woda, sód i uczucie sztywności mięśni
Woda oraz sód mają bezpośredni wpływ na pracę mięśni i przewodnictwo nerwowe, dlatego ich proporcje w diecie mogą wpływać na komfort mięśni pleców. Przy zbyt niskim nawodnieniu praca włókien mięśniowych jest utrudniona, a uczucie sztywności nasila się po długim siedzeniu, nagłej zmianie pozycji albo wstawaniu od biurka.
Z kolei wysoka podaż sodu przy niewystarczającej ilości płynów może nasilać zatrzymywanie się wody w tkankach oraz zmieniać napięcie mięśni. U wielu osób objawia się to poranną sztywnością albo ogólnym dyskomfortem w dolnym odcinku pleców.
Odwodnienie nie jest bezpośrednią przyczyną bólu, ale czynnikiem, który może wpływać na to, jak mięśnie reagują i radzą sobie z codziennym obciążeniem i brakiem ruchu.
Składniki odżywcze bardzo ważne dla mięśni i kości
Prawidłowa praca mięśni oraz utrzymanie dobrej kondycji kości zależy od systematycznego dostarczania kilku fundamentalnych składników odżywczych.
- Białko jest potrzebne do odbudowy mięśni i utrzymania ich sprawności. U większości dorosłych dzienne zapotrzebowanie mieści się zwykle w granicach około 0,8-1,2 g na kilogram masy ciała. Ta wartość się zmienia gdy w grę wchodzi ponad przeciętna aktywność fizyczna, redukcja masy ciała lub wykonywanie zawodu skupionego na pracy mięśniowej i sile.
- Wapń oraz witamina D to składniki, które odpowiadają za gęstość kości i sprawną pracę mięśni, przy czym niedobory witaminy D często pojawiają się w okresach słabego nasłonecznienia.
- Magnez oraz potas to mikroelementy, które wpływają na przewodnictwo nerwowe i rozluźnianie mięśni po skurczu. Ich niedobór w diecie może potęgować napięcie i dyskomfort, choć sam w sobie nie wywołuje bólu pleców.
Produkty, które u części osób nasilają dolegliwości
U części osób nasilenie dolegliwości bólowych jest zauważane przy częstym sięganiu po żywność wysokoprzetworzoną, większe ilości cukrów prostych oraz alkohol. Produkty te dostarczają dużo energii przy niskiej wartości odżywczej i często towarzyszą im wahania poziomu glukozy oraz większe obciążenie metaboliczne. Pojawia się wtedy uczucie ciężkości, sztywności mięśni albo wolniejsza regeneracja po wysiłku, nie tylko tego na siłowni.
Często mówi się, że pewne produkty wywołują ból pleców, ale dowody w tym temacie są ograniczone. Nie ma też co zwalać winy na jeden produkt, ponieważ to całościowe, wątpliwe odżywianie jest głównym powodem gorszego samopoczucia, zdrowia i ogólnego dyskomfortu, nawet w okolicy pleców.
Zdrowa dieta to pojęcie względne
Reakcja organizmu na ten sam sposób odżywiania może znacznie różnić się między osobami. Wpływ ma wiek, masa ciała, poziom aktywności fizycznej, charakter pracy oraz czas spędzany w jednej pozycji. Nie można też zapominać o śnie, poziomie stresu i indywidualnym tempie przemiany materii.
Każdy z nas również wyniósł inne wzorce żywieniowe z domu, nauczył się jeść w jakiś sposób, więc zmiana na jakiś określony styl żywienia u każdego będzie skutkować czymś innym. U jednej osoby określony model diety będzie neutralny, a u innej może wiązać się z większym napięciem mięśni, gorszą regeneracją, wzdęciami lub dużym głodem. Dlatego trudno mówić o jednej diecie "dobrej na plecy" dla wszystkich.
Sposób odżywiania zawsze współdziała z innymi elementami stylu życia, a jego wpływ na ból pleców jest pośredni i zależy od ogólnego funkcjonowania organizmu. Najlepiej zacząć od unikania produktów niewskazanych, jeśli często lądują na talerzu i skupienie się na tych, które są dobre dla zdrowia, w tym dla zdrowia pleców.
Źródło: https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC9097067/ Science Direct * https://advances.nutrition.org/article/S2161-8313(23)00121-7/fulltext0
Źródła
- NaukaJedzenia.pl
Treści w naszych serwisach służą celom informacyjno-edukacyjnym i nie zastępują konsultacji lekarskiej. Przed podjęciem decyzji zdrowotnych skonsultuj się ze specjalistą.