Zakażenia szpitalne – co je wywołuje i czym grożą?

Na całym świecie nie ma takich szpitali ani takich oddziałów, gdzie nie byłoby zakażeń szpitalnych. Są natomiast takie, gdzie zakażenia są minimalizowane, ponieważ zachowuje się wszystkie procedury zapobiegające ich powstawaniu, a także wdraża właściwą politykę antybiotykową. O zakażeniach szpitalnych i ryzyku jakie niosą dla zdrowia pacjentów, z prof. dr hab. n. med. Walerią Hryniewicz rozmawia lek. med. Grażyna Dziekan.

Lek. med. Grażyna Dziekan: Czym są zakażenia szpitalne?

Zobacz film: "Soki ekologiczne"

Prof. dr hab. n. med. Waleria Hryniewicz: Ogólnie można powiedzieć, że to takie zakażenia, których pacjent nabywa po co najmniej 48-godzinnym pobycie w szpitalu, ponieważ w pierwszych dwóch dobach może się rozwinąć takie zakażenie, które nabył przed hospitalizacją.

Zakażenia szpitalne wiążą się przede wszystkim z tzw. wykonywaniem procedur inwazyjnych w trakcie procesu diagnostyki lub terapii pacjenta.

Mogą być spowodowane albo przez florę endogenną, czyli florę własną pacjenta – na skutek przemieszczania się niektórych drobnoustrojów, np. z przewodu pokarmowego podczas zabiegu w obrębie jamy brzusznej – albo przez florę egzogenną, czyli bytującą w środowisku szpitalnym, przenoszoną na pacjenta poprzez ręce personelu lub sprzęt medyczny.

Jakich zagrożeń mogą obawiać się pacjenci szpitalni?

Ryzyko chorób zależy od rodzaju oddziału szpitalnego oraz skuteczności programu zapobiegania zakażeniom w tej placówce.

Do najczęstszych zakażeń należą zakażenia dróg moczowych w oddziałach wewnętrznych, zwłaszcza u chorych cewnikowanych, a więc: u osób w starszym wieku, u osób po operacjach i różnych zabiegach diagnostycznych na pęcherzu moczowym.

Zapalenia płuc w oddziałach intensywnej terapii, co jest związane z intubacją oraz z tym, że pacjent jest długotrwale unieruchomiony (przez co wzrasta ryzyko aspiracji treści z górnych dróg oddechowych); zakażenia miejsc operowanych, czyli zakażenia skóry i tkanki podskórnej – w oddziałach, gdzie są wykonywane zabiegi (ale nie tylko); zakażenia krwi, pod postacią posocznicy.

Te ostatnie – obok zapaleń płuc – są najcięższymi zakażeniami szpitalnymi.

 

Czy istnieją takie szpitale, w których pacjent może czuć się bezpiecznie?

Na całym świecie nie ma takich szpitali ani takich oddziałów, gdzie nie byłoby zakażeń szpitalnych. Są natomiast takie, gdzie zakażenia są minimalizowane, ponieważ zachowuje się wszystkie procedury zapobiegające ich powstawaniu, a także wdraża właściwą politykę antybiotykową.

Należy przez to rozumieć, że terapia antybiotykowa oparta jest na diagnostyce mikrobiologicznej, a także na standardach oraz na analizie właściwości farmakokinetycznych i farmakodynamicznych leków.

Są nawet szpitale, w których uważa się, że w wielu sytuacjach nie należy stosować profilaktyki antybiotykowej, bo przestrzeganie obowiązujących standardów higieny szpitalnej daje lepsze wyniki.

 

Czy etiologia zakażeń szpitalnych jest w różnych krajach różna?

Etiologia jest często podobna. Natomiast te same drobnoustroje różnią się opornością na antybiotyki i chemioterapeutyki. Są kraje, gdzie oporność jest bardzo niska, np. Holandia czy Skandynawia. ****

Wynika to z dyscypliny personelu i nienadużywania antybiotyków; nie podaje się ich tam „na wszelki wypadek”; natomiast wtedy, kiedy są potrzebne i stosuje się je we właściwych dawkach.

W tych krajach penicylina ma ciągle ogromne znaczenie terapeutyczne. Natomiast w Polsce, na niektórych oddziałach, procent szczepów opornych jest zastraszający.

I to często opornych na leki tzw. ostatniej szansy. Mamy też pojedyncze ogniska, gdzie są szczepy oporne na wszystko. Oczywiście problem nie dotyczy tylko Polski.

Najgroźniejszą sytuacją jest występowanie tzw. ognisk epidemicznych – tzn. ten sam szczep zakaża wielu pacjentów. Do identyfikacji tych bakterii służą przeróżne metody dociekania epidemiologicznego i badania laboratoryjne oparte na biologii molekularnej.

Jeśli takie ognisko powstaje, to znaczy, że jakaś procedura jest źle wykonywana lub na oddziale powstał tzw. rezerwuar szczepu epidemicznego. Czasami przyczyną jest pośpiech, który towarzyszy ratowaniu życia. Nie zmienia to jednak faktu, że trzeba natychmiast przerwać szerzenie się zakażenia.

 

Wszyscy zakażeni pacjenci chorują wtedy na to samo?

Nie muszą chorować na to samo. Mają ten sam szczep zakażający, a mogą nabywać różne zakażenia, zależnie od podstawowej choroby oraz osobniczej podatności na dane zakażenie.

 

Cały czas mówimy o szczepach antybiotykoopornych. A więc te infekcje bardzo trudno się leczy...

Tak. Dlatego, na skutek pewnych regulacji prawnych i dyrektyw Unii Europejskiej, wszystkie kraje unijne muszą uruchomić międzysektorowy mechanizm, który będzie hamował nabywanie i rozprzestrzenianie się opornych bakterii. I to jest zadanie każdego rządu kraju unijnego.

** 

Co to znaczy międzysektorowy mechanizm?**

Musimy pamiętać, że stosowanie antybiotyków, a więc i oporność, nie dotyczy tylko medycyny ludzkiej. Dotyczy również medycyny weterynaryjnej. Co więcej, jeszcze niedawno antybiotyki i chemioterapeutyki dodawane były do paszy. Żeby uzyskać większy wzrost – masowo stosowano chinolony w tuczu kurcząt.

Mechanizm międzysektorowy to znaczy, że wszyscy – hodowcy, ci, co zajmują się środowiskiem, weterynarze, producenci żywności i lekarze – jednoczymy się, by powstrzymać powstawanie u zwierząt szczepów, które (przez łańcuch żywieniowy lub bezpośrednio) mogą przejść na człowieka.

To nie muszą być drobnoustroje chorobotwórcze; wystarczy, że mają elementy genetyczne przenoszące geny oporności i przekazują je bakteriom chorobotwórczym.

Za mechanizm międzysektorowy odpowiada minister zdrowia, ale biorą w nim również udział: Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, instytuty resortowe oraz medycyna uniwersytecka.

Narastanie oporności jest coraz większym problemem. A w tej chwili mamy już takie oporne szczepy, które rozprzestrzeniają się na całym świecie.

 

Zakażenia szpitalne wiążą się ze sporym kosztem...

Ten koszt to nie tylko sprawy sądowe i odszkodowania. To dłuższy pobyt w szpitalu oraz dodatkowa terapia. To także koszt ponoszony przez pacjenta: cierpienie, możliwość utraty pracy i inne psychologiczne skutki.

Czasami nabyte zakażenie może unicestwić bardzo drogą i spektakularną operację. Wszyscy by chcieli, żeby zdarzało się to jak najrzadziej. Niestety, w Polsce łatwiej dostaje się pieniądze na leczenie niż na profilaktykę.

A tu jedyną słuszną drogą jest właśnie profilaktyka. W szpitalach muszą być powołane zespoły zakażeń szpitalnych, z odpowiednio szerokimi uprawnieniami oraz dostępem do najnowszej wiedzy. To się powoli rodzi, ale dużo jeszcze przed nami. Niektórym krajom osiągnięcie tego, co mają dziś, zajęło kilkanaście lat. I muszą dalej pracować, żeby nie zaprzepaścić dotychczasowych sukcesów.

 

Polecamy w serwisie www.poradnia.plWirusy – budowa, rodzaje, drogi zarażenia, szczepionki.

Komentarze (1)
~.MLKNB
~.MLKNB ponad rok temu

SZPITALE TO WYLEGARNIE ZARAZEK I ICH MUTANTOW.WIDZIALEM W NICH PAEE KABIN PRYSZNICOWYCH.WE WSZYSTKICH BYLY POPEKANE SILIKONY.WIEC POD BRODZKAMI SA TE WYLEGARNIE BO TAM WLATUJE WSZYSTKO WODA KREW SZAMPON MYDLO .POD TYMI BRODZIKAMI NIE JEST NIGDY ODKAZANIE.

Odpowiedz
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Ciąża i dziecko
najnowsze pytania

Dyskusje na forum

Pomocni lekarze

Artykuły Ciąża i dziecko
Ciąża i dziecko

Dlaczego warto jeść kalafiora?

Dlaczego warto jeść kalafiora?

, która jest niezwykle ważna dla układu nerwowego. Kalafior powinien znaleźć się w jadłospisie kobiet w ciąży - to właśnie cholina odpowiada za prawidłowy rozwój (...) mózgu dziecka. Jedzenie kalafiora przyniesie korzyści...

Ciąża i dziecko

Obalamy mity na temat endometriozy

Obalamy mity na temat endometriozy

, że endometrioza całkowicie przekreśla szanse na poczęcie dziecka i szczęśliwe donoszenie ciąży. Istnieją skuteczne metody leczenia niepłodności związanej (...) , jajowodów czy jelit. Choroba ta często dotyka kobiety...

Ciąża i dziecko

Dieta antyrakowa - fakty i mity

Dieta antyrakowa - fakty i mity

Zdrowie na talerzu Zdrowa dieta odgrywa niezwykle ważną rolę w profilaktyce wielu chorób, także nowotworowych. Dzięki postępowi nauki możemy poznać i wykorzystać potencjał drzemiący w licznych produktach spożywczych i, włączając je do codziennego jadłospisu,...

Ciąża i dziecko

Wczesne objawy choroby Alzheimera

Wczesne objawy choroby Alzheimera

Zaniepokojenie własną pamięcią Badania kliniczne potwierdzają, że osoby, u których szwankuje pamięć, są podatne na rozwój choroby Alzheimera. Organizm daje w ten spokój sygnał, że coś jest nie tak. Jeżeli zauważymy u siebie taki objaw, nie należy go lekceważyć...

Ciąża i dziecko

Jak być szczęśliwą i perfekcyjną mamą?

Jak być szczęśliwą i perfekcyjną mamą?

Pielęgnacja przed pracą Nawet jeśli zostajesz w domu z dziećmi, zadbaj o to, by czuć się i wyglądać dobrze. Nie ma przeciwwskazań, by np. wykonać (...) delikatny makijaż. Jesteś kobietą i masz prawo czuć się wypielęgnowana. Zrzeszone...

Ciąża i dziecko

Codzienność polskich matek na przestrzeni lat

Codzienność polskich matek na przestrzeni lat

Kobieta z dzieckiem na kolanach w 1929 roku Dla większości z nas matka jest najważniejszą osobą na świecie. To ona nosiła nas pod swoim sercem (...) wyglądała codzienność polskich kobiet. Rozpoczynamy w roku 1929. Zdjęcie przedstawia...

Ciąża i dziecko

Sposoby na zdrowie naszych babć coraz bardziej popularne

Sposoby na zdrowie naszych babć coraz bardziej popularne

Powrót do korzeni Bańki, pijawki i naturalne mikstury - świat oszalał na punkcie tradycyjnych metod leczniczych. Nic dziwnego - to proste i skuteczne sposoby na walkę z objawami chorób i wzmocnienie odporności. Stosują je nawet celebryci i sportowcy,...

Ciąża i dziecko

Nocne moczenie - jak pomóc dziecku?

Nocne moczenie - jak pomóc dziecku?

Czy nocne moczenie dziecka powinno budzić niepokój? Moczenie nocne jest często normalną częścią dorastania. Większość dzieci moczy się w nocy mniej (...) więcej do 3 roku życia. Sporadycznie dolegliwości te mogą utrzymywać...

Ciąża i dziecko

Lubczyk - ziele miłości

Lubczyk - ziele miłości

Zdrowie z natury Liście lubczyku nie tylko dodają aromatu potrawom, ale również pozytywnie wpływają na zdrowie. Popularne zioło od wieków wykorzystywane jest jako naturalne remedium na wiele dolegliwości. Pozytywnie działa na układ pokarmowy, moczowy...