Pokaż kategorie abcZdrowie.pl
Pokaż kategorie

Zapalenie ucha środkowego

Zapalenia ucha środkowego są stosunkowo częstą chorobą, która ze względu na sąsiedztwo tytułowej struktury z jamą czaszki i wynikające z tego możliwe powikłania oraz dokuczliwe objawy nie może być lekceważona. Dodatkowo należy wspomnieć, że pomimo tego, iż większość zapaleń ucha ma charakter bakteryjny, to często zakażenie wirusowe (w tym grypa) może być wstępem do wtórnego zapalenia ucha środkowego. Główny podział zapaleń ucha środkowego polega na rozdziale na ostre i przewlekłe.

1. Ostre zapalenie ucha środkowego

Zapalenie ucha (prezentacja edukacyjna)
Zapalenie ucha

Infekcje uszu są bardzo powszechne, szczególnie u dzieci. Najnowsze badania wskazują, że kiedy małe dzieci się przeziębiają to w 61% przypadków kończy się to zapaleniem ucha. Dlaczego tak się dzieje?

Do ostrego zapalenia ucha środkowego dochodzi najczęściej drogą „wstępującą” przez trąbkę słuchową. Jest to przewód łączący gardło z uchem środkowym, mający na celu wyrównywanie ciśnienia. W przypadku infekcji toczącej się w gardle, może się ona przedostać do ucha. Możliwe są także zakażenia typu zewnątrzpochodnego, czyli wnikające przez uszkodzoną błonę bębenkową oraz krwiopochodne, jednakże są one zdecydowanie rzadsze.



W zdecydowanej większości, zapalenie ucha środkowego ma etiologię bakteryjną. Oto najczęstsze patogeny:

  • paciorkowce - dorośli, dwoinki zapalenia płuc – dzieci,
  • Haemophilus influenzae,
  • gronkowce,
  • pałeczki E. Coli.

Jak już to zostało wspomniane bardzo często infekcja wirusowa, toruje drogę infekcji bakteryjnej.

2. Objawy zapalenia ucha środkowego 

  • pulsujący, silny ból ucha i okolicy,
  • bolesność wyrostka sutkowatego znajdującego się za uchem,
  • wysoka gorączka, występująca zwłaszcza u dzieci, sięgająca 40st. C,
  • dreszcze,
  • u dzieci niekiedy objawy podrażnienia opon mózgowo-rdzeniowych takie jak np. sztywność karku,
  • szum w chorym uchu, często zgodny z tętnem chorego,
  • niedosłuch,
  • w przypadku grypowego zapalenia ucha środkowego, mogą wystąpić krwotoczne pęcherzyki zajmujące błonę bębenkową oraz skórę przewodu słuchowego zewnętrznego.

3. Fazy zapalenia ucha środkowego

W zależności od czasu trwania choroby jej obraz się zmienia (wpływ na to ma także ewentualne włączenie leczenia i jego działanie).

  • Faza przekrwienno-nieżytowa, w której w badaniu otoskopowym (przy pomocy wziernika lekarz uwidacznia błonę bębenkową) widoczna jest zaczerwieniona, przekrwiona błona bębenkowa.
  • Faza wysiękowa – w wyniku gromadzenia się płynu w uchu środkowym w badaniu otoskopowym można zauważyć uwypuklenie się błony bębenkowej w kierunku zewnętrznym, czyli w kierunku ucha zewnętrznego.
  • Faza ropna – płyn wysiękowy zostaje zamieniony na treść ropną. W tej fazie najczęściej dochodzi to perforacji błony bębenkowej (jej pęknięcia), przez którą wydostaje się nagromadzony płyn, o ile oczywiście wcześniej nie zostanie dokonany zabieg medyczny – paracenteza polegający na kontrolowanym nacięciu błony bębenkowej, w celu ewakuacji nagromadzonej treści. W obu przypadkach – samoistnej perforacji i paracentezy - pacjent odczuwa wyraźna ulgę, związaną ze znacznym ustąpieniem objawów.
  • Faza gojenia się/ faza powikłań.

4. Leczenie zapalenia ucha środkowego

Oprócz wspomnianej paracentezy, będącej niezwykle ważnym zabiegiem w leczeniu i zapobieganiu powikłań zapalenia ucha środkowego stosuje się:

5. Przewlekłe zapalenie ucha środkowego

Przewlekłe zapalenie ucha środkowego jest chorobą której sprzyjają zaburzenia jak:

  • zmniejszona wydolność immunologiczna błony śluzowej,
  • oporność szczepów bakteryjnych,
  • indywidualne warunki budowy ucha środkowego,
  • choroby ogólne, takie jak: cukrzyca, alergia, zaburzenia immunologiczne.

Często jest konsekwencją ostrego zapalenia ucha – stan zejściowy po wysiękowym zapaleniu ucha środkowego. Do głównych objawów, a zarazem kryteriów rozpoznania należą:

  • wyciek z ucha, przewlekły lub okresowy, treścią śluzową, ropną, śluzowo-ropną,
  • niedosłuch (typu przewodzeniowego).

Charakterystyczny jest brak bólu oraz dobry stan ogólny. Jeżeli dolegliwości te występują to oznacza to, że mamy do czynienia z zaostrzenim, bądź inną przyczyną. Jeżeli występuje wyciek z ucha, to oczywiście musi to być jednoznaczne z perforacja błony bębenkowej. W przypadku przewlekłego zapalenia ucha środkowego wyróżniamy dwa rodzaje perforacji:

  • centralną, zwaną także bezpieczną, gdyż stan zapalny dotyczy w ów czas tylko błony śluzowej,
  • brzeżną, zwana także niebezpieczną, w której stan zapalny dotyczy błony śluzowej i kości, co wiąże się z komplikacjami.

6. Leczenie przewlekłego zapalenia ucha

Leczenie przewlekłego zapalenia ucha środkowego jest z reguły procesem bardziej skomplikowanym i wymagającym interwencji operacyjnej, mającej na celu:

  • usunięcie ogniska stanu zapalnego,
  • rekonstrukcję zmienionych przez długotrwały stan zapalny struktur ucha środkowego.

Z preparatów farmakologicznych stosowane są:

  • antybiotyki podawane doustnie,
  • antybiotyki w postaci kropli,
  • krople „osuszające”, np. z kwasem bornym. 

Bibliografia

  • Durko M., Godycki-Ćwirko M., Kosiek K., Latkowski B. Choroby uszu, nosa, jamy ustnej, gardła i krtani, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008, ISBN 978-83-200-3705-0
  • Latkowski B. Otorynolaryngologia - kompendium, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 978-83-200-3628-2
  • Gryczyńska D. Otorynolaryngologia dziecięca, Alfa Medica Press, Bielsko-Biała 2007, ISBN 83-7522-001-8
  • Janczewski G., Kosiek K., Latkowski B., Olszewski J. Algorytmy diagnostyki i postępowania w otorynolaryngologii, Termedia, Poznań 2010, ISBN 978-83-62138-41-8
Lekarz Łukasz Galus,
Komentarze (2)
~agni82
~agni82

Mam problem i jestem przerażona... mam 30 lat kiedyś, 10 lat temu chorowałam przewlekle na ucho, okresowo była w nim ropna wydzielina, stwierdzono obecność gronkowca, sugerowano zrobienie tomografii (choć nigdy nie skierowano) po jakimś czasie leczenia zachowawczego objawy ustapiły, ale okresowo np przy przeziębieniu pojawiał się wysięk ropny, nie towarzyszył temu nigdy ból ucha. 5 lat temu będąc na rutynowym badaniu kontrolnym u laryngologa, lekarz zaglądając do ucha powiedział tylko, by do tego ucha nie dostawała się woda, wziął wymaz, okazało się, że nie wyhodowano żadnych bakterii. Dziś rano pierwszy raz wyleciała mi z tego ucha krew... nie poprzedzał tego ból, w ogóle mnie to ucho nie boli. Krew mam w uchu cały czas, gdy wkładam wacik. Boje się, co to może znaczyć, jeśli pękł polip, to czy to jest groźne, czy konieczny będzie szpital ? proszę kogoś o odpowiedź, jestem przerażona i nie wiem, co robić. 2 tyg temu przechodziłam grypę żołądkową, czy to krwawienie może być powikłaniem ? Proszę o odpowiedź, może ktoś też coś takiego przechodził.

Odpowiedz
~Pawlun
~Pawlun

@~agni82: Witam.U mnie zaczelo sie od bolu gardla(3 dni).W nocu zaczelo mnie bolec mocno ucho nie moglem spac,gardlo przestalo bolec.Po dwoch dniach postanowilem isc do lekarza bo zaczelo mi leciec krew z ucha.Powiedzial ze to krwotoczne zapalenie ucha.przepisal krople do ucha i tab. przeciwbolowe.To jednak nic nie dawalo dalej bolalo,slabiutko slysze,i szumi.Wybralem sie do laryngologa przepisal antybiotyk i ketonal forte lek przeciwbolowy.Zjadlem wszystkie tabletki,troche mniej przestalo bolec lecz nieraz zacznie i musze wziasc tabletke,dalej slabo slysze i leci w z tego ucha jakas wydzielina.Bede musial isc do laryngologa ponownie.

Odpowiedz

zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Zapalenie ucha środkowego - najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Artykuły Zapalenie ucha środkowego
Laryngologia

Ostre zapalenie ucha środkowego

Ucho środkowe stanowi część narządu słuchu i znajduje się między uchem zewnętrznym a uchem wewnętrznym. Składa się z jamy bębenkowej oddzielonej od przewodu słuchowego zewnętrznego błoną bębenkową, łańcucha kosteczek słuchowych, jamy sutkowej połączonej...

Laryngologia

Ostre zapalenie ucha wewnętrznego

Ostre zapalenie ucha wewnętrznego (łac. Otitis interna) to pospolite określenie zapalenia błędnika. Ucho wewnętrzne składa się z przedsionka, ślimaka i trzech kanałów półkolistych. Choroba objawia się nudnościami, wymiotami i zawrotami głowy....

Laryngologia

Zapalenie ucha zewnętrznego

Zapalenie ucha zewnętrznego najczęściej przybiera formę wyprysku lub wyprzenia obejmującego przewód słuchowy zewnętrzny, czasem nawet całą małżowinę uszną. Objawy choroby to ból, świąd i uczucie napięcia skóry. Skóra jest zaczerwieniona,...

Ostre zapalenie ucha wewnętrznego

Jak leczyć zapalenie ucha u dziecka?

Zapalenie ucha u dziecka to częsta dolegliwość, szczególnie u maluchów poniżej 2 roku życia. Jest to powszechny powód wizyt u pediatry. U dzieci rozróżn

Alergia dróg oddechowych

Alergiczne zapalenie ucha

Alergia jest podłożem różnych schorzeń. Na zapalenie ucha mogą wpłynąć alergeny pokarmowe i, w mniejszym stopniu, wziewne. Choroby alergiczne nie powinny być leczone antybio

Chirurgia plastyczna

Plastyka ucha

Plastyka ucha to dobry pomysł, gdy pacjent ma odstające uszy, opadające płatki uszu lub doznał rozdarcia skóry, na przykład na skutek silnego pociągnięcia za kolczyk. Korekta uszu, które są zbyt duże lub odstające nie jest konieczna do prawidłowego...

Plastyka ucha

Rekonstrukcja ucha

Chirurgia plastyczna uszu to jedna z najtrudniejszych operacji kosmetycznych. Nowości w medycynie estetycznej z własnej chrząstki żebrowej wymaga zaangażowania dwóch zespoł&

Zabiegi

Wziernikowanie ucha

Wziernikowanie ucha jest badaniem, które obejmuje przegląd ucha narzędziem zwanym otoskopem. Jest ono wykonywane w celu zbadania zewnętrznego przewodu słuchowego - tunelu, który prowadzi od ucha (małżowiny) do błony bębenkowej. Kontrola...

Zabiegi

Fenestracja ucha wewnętrznego

Fenestracja ucha wewnętrznego to chirurgiczny zabieg stosowany przy problemach ze słuchem, polegający na utworzeniu szczeliny w odpowiedniej części ucha. Fenestracja ucha wewnętrznego była kiedyś stosowana w celu leczenia otosklerozy, czyli choroby polegającej...

Choroby zakaźne i pasożytnicze

Zapalenie przyusznic

Ślinianki, inaczej gruczoły ślinowe, należą do układu trawiennego i są odpowiedzialne za wydzielanie śliny. Człowiek posiada duże gruczoły ślinowe, a także kilkaset małych gruczołów rozsianych w błonie śluzowej jamy ustnej, jak również gardła,...

lekarzy jest teraz online

Zapytaj lekarza
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500