Jak funkcjonuje pamięć?

Pamięć u każdego człowieka jest inna. Niektórzy pamiętają najdrobniejszy szczegół z konkretnej sytuacji sprzed kilkunastu lat, inni nie mogą sobie przypomnieć tego, co robili wczoraj wieczorem. Z czego wynikają takie rozbieżności? Z różnicy w rozwoju pamięci na konkretnych jej etapach. Czym charakteryzuje się każdy z nich?

Pamięć sensoryczna

Pamięć ultrakrótka (sensoryczna), charakteryzuje się przede wszystkim ulotnością. To właśnie dzięki niej reagujemy na bodźce zewnętrzne, których doświadczamy za pomocą naszych zmysłów. Według naukowców nie mamy żadnego wpływu na ten rodzaj pamięci, ponieważ jest zaliczana do tzw. czynności biologicznych. Pamięć sensoryczna jest bazowym elementem naszej pamięci – to właśnie na tym etapie nasz mózg decyduje, które informacje przejdą na kolejny poziom w naszym umyśle, a które już teraz zostaną utracone.

Zobacz film: "Rozpoznaj stan zdrowia psychicznego on-line"

Pamięć krótkotrwała

Pamięć krótkotrwała jest kolejnym etapem naszej pamięci. Charakteryzuje się bardzo małą pojemnością, co oznacza, że informacje, które do niej trafiają, uznajemy za mało przydatne i zapominamy o nich już po kilkunastu sekundach. Naukowcy szacują, że mieści się w niej maksymalnie 5-9 elementów, z czego każdy z nich może być słowem, cyfrą bądź dźwiękiem. Dlatego właśnie kody PIN mają po 4 cyfry, a numery kont bankowych są podawane najczęściej w czterocyfrowych sekwencjach. Ten rodzaj pamięci umożliwia nam też zapamiętanie początku zdania podczas czytania książki czy akcji w scenie filmowej.

Przy pamięci krótkotrwałej warto także wspomnieć o pamięci operacyjnej. Dzięki niej dane z pamięci krótkotrwałej są przenoszone do pamięci długotrwałej. Całe zaplecze pamięciowe każdego umysłu to połączenia pomiędzy synapsami w naszym mózgu. Wszystkie informacje, które do nich docierają to tzw. ślady pamięciowe. Jeżeli do konkretnego śladu dołączy bodziec, to powiązania pomiędzy synapsami wzmocnią się. Proces ten jest nazywany regułą Hebba. Im więcej bodźców, tym lepsze zapamiętywanie, dlatego np. ucząc się na egzamin, warto czytać notatki na głos – wtedy nie tylko wzrok, ale także słuch pomoże w ich zapamiętaniu.

Jedną z najważniejszych struktur w naszej pamięci jest tzw. hipokamp. To dzięki niemu, analizując to, co przeżyliśmy w przeszłości, jesteśmy w stanie w danej chwili planować naszą przyszłość.

Pamięć długotrwała

Znajdują się w niej informacje, które dzięki częstemu powtarzaniu zapamiętujemy. Pamięć długotrwała jest przez nas najbardziej eksploatowana w trakcie nauki szkolnej i na studiach. To właśnie dzięki niej pojawiło się utrwalone w żargonie studenckim zjawisko „3 Z” – zakuć, zdać, zapomnieć. Zjawisko to pojawia się, gdy przez pewien czas powtarzamy informację, aby w określonym momencie już jej sobie nie przypominać. Kiedy jednak powtarzamy pewne sytuacje, umiejętności i wspomnienia, będą one tkwiły w naszych umysłach przez długie lata.

Pamięć długotrwała dzieli się na kilka poziomów. Przede wszystkim na pamięć deklaratywną, którą jesteśmy w stanie wyrazić słowami oraz pamięć niedeklaratywną, której nie umiemy opisać za pomocą słów. Pamięć deklaratywną dzieli się z kolei na pamięć epizodyczną i semantyczną. Epizodyczna jest takim rodzajem pamięci, który obejmuje wszystkie te sytuacje, w których sami braliśmy udział. Pamięć semantyczna to z kolei cała nasza wiedza o otaczającym nas świecie. Pamięć niedeklaratywna dzieli się na pamięć proceduralną, czyli nasze ruchy i nawyki, odruchy, czyli reakcje na bodźce zewnętrzne oraz przyzwyczajenia.

Co ciekawe, w trakcie całego swojego życia każdy z nas jest w stanie wykorzystać maksymalnie 6% możliwości naszej pamięci. Warto więc maksymalnie wykorzystać swój potencjał, trenować swój umysł i wspomagać pracę mózgu. Wystarczy codziennie wykonywać tzw. treningi pamięci, a także poprawiać koncentrację, np. dzięki wyciągowi z miłorzębu japońskiego.

Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Szybka nauka
najnowsze pytania

DYSKUSJE NA FORUM

Pomocni lekarze

Artykuły Szybka nauka
Szybka nauka

Co najczęściej zaburza naszą koncentrację w pracy?

Co najczęściej zaburza naszą koncentrację w pracy?

Stres Stres to nieunikniony bodziec, który często prowadzi do destrukcyjnych zmian w organizmie człowieka i nie jest korzystny dla naszego zdrowia. Co więcej, stresująca sytuacja nie tylko silnie zakłóca koncentrację, ale może wręcz sparaliżować dalsze...

Szybka nauka

Jak wychować prymusa?

także inne dane zebrane w momencie, gdy dzieci rozpoczęły naukę. Wkrótce okazało się, że sukces dzieci rozpoczynających przygodę z nauką był ściśle związany

Szybka nauka

Główny System Pamięciowy

nauka szybkiego zapamiętywania GSP to zaawansowany system mnemoniczny, uznawany za jedną z najskuteczniejszych metod zapamiętywania, ale zarazem

Szybka nauka

Rzymski pokój

Szybka nauka długiej listy słów nie musi już nastręczać trudności. Wystarczy, że wykorzystasz świetną technikę pamięciową, jaką jest rzymski pokój (...) informacji, zbuduj w wyobraźni cały dom lub nawet pałac. Szybka...

Szybka nauka

Molekuły pamięci

Ile razy zdarzyło ci się zapomnieć, gdzie zostały położone klucze, jak nazywał się chłopak poznany na wczorajszej imprezie, kiedy była pierwsza rocznica ślubu? Być może już nigdy o niczym nie zapomnisz. Naukowcy z laboratorium Uniwersytetu w Brandeis...

Szybka nauka

Mnemotechniki

Mnemotechniki

Mnemotechniki to sposoby ułatwiające zapamiętywanie, przechowywanie i przypominanie sobie różnych informacji. Nazwa „mnemotechnika" pochodzi z języka greckiego od słów mneme, czyli „pamięć" oraz technikos, co oznacza „wykonany zgodnie ze sztuką". Za twórcę...

Szybka nauka

Jaki sposób nauki preferują starsi?

błędów w czasie nauki, gdyż mogłoby to wpłynąć negatywnie na ich stan pamięci. Badania przeprowadzone przez naukowców australijskich udowodniły (...) się Badania, których celem było wskazanie najefektywniejszej metody nauki...