Aparat ortodontyczny - rodzaje, wskazania, przeciwwskazania i cena

Aparat ortodontyczny służy do przywracania fizjologicznego zwarcia między szczęką a żuchwą i wyrównywania oraz właściwego ustawiania zębów w łukach zębowych. Wykorzystuje się go do leczenia wad zgryzu.

Kiedy założyć aparat ortodontyczny? Noszenie go nie jest ograniczone wiekiem. Oznacza to, że aparat na zęby można założyć tak dziecku, jak i osobie dorosłej. Trzeba przy tym pamiętać, że proces leczenia wad zgryzu jest zdecydowanie szybszy i bardziej efektywny u młodszych pacjentów.

• Aparat ortodontyczny Clear Aligner (clear aligner) – charakterystyka, leczenie, zalety, cena
• Aparaty ortodontyczne przezroczyste – charakterystyka, leczenie, korzyści
• Aparat ortodontyczny stały – charakterystyka, higiena, akcesoria

Istnieje wiele wskazań do noszenia aparatu ortodontycznego. To przede wszystkim nieprawidłowy zgryz. Jego korekta jest ważna nie tylko z powodów kosmetycznych, ale i zdrowotnych.

U dzieci nieprawidłowy zgryz może spowodować problem z pojawieniem się zębów stałych lub zahamować ich wyrastanie. U osób w każdym wieku niewłaściwe rozmieszczenie zębów w jamie ustnej może wywoływać ból głowy lub żuchwy. Odpowiada za to zwykle napieranie zębów na siebie. To może również prowadzić do zwiększonej kruchości zębów, jak również paradontozy.

Czasem aparat na żeby stanowi uzupełnienie terapii logopedycznej. Zakłada się go, gdy niewyraźna mowa jest spowodowana przez zbytnio cofnięty podbródek.

Generalnie nie istnieją przeciwwskazania do noszenia aparatu ortodontycznego. Wyjątek stanowią jednak chorzy na [cukrzycę], białaczkę i zmagający się z zaburzeniami hormonalnymi.

Generalnie wyróżnia się dwa rodzaje aparatów: ruchome (wyjmowane) i stałe. Mogą być one wykonane z metalu, porcelany lub kryształu. W obrębie tych dwóch typów wyróżnia się kilka innych rodzajów.

Aparat ortodontyczny ruchomy

Aparat ruchomy składa się z drutu i płytki akrylowej (plastikowej). Jego ważnym elementem jest wykonana ze stali nierdzewnej śruba ortodontyczna. Stosuje się go do korekcji zgryzu u dzieci i młodzieży, ale i dorosłych, a także w celu utrwalenia osiągniętych zmian w położeniu zębów. Zakłada się go na zęby górne, dolne lub na oba łuki jednocześnie. Jak działa aparat tego typu? Sprężyste elementy wywierają wpływ na łuk zębowy, prowadząc do uzyskania pożądanego kształtu. Warto pamiętać, że aparat ruchomy służy do usuwania wad zgryzu, a zęby prostuje jedynie w niewielkim stopniu.

Aparaty zdejmowane charakteryzują się:

• stosunkowo niską ceną,
• możliwością zdjęcia aparatu, przez co nie utrudniają utrzymywania higieny jamy ustnej,
• nie niszczą zębów i dziąseł,
• w celu uzyskania dobrego efektu muszą być regularnie noszone (w nocy i w ciągu dnia przez kilka godzin).

Okres noszenia aparatu ruchomego zależy od wyjściowego stanu uzębienia i tempa zmian, jednak zwykle zaleca się noszenie go przez mniej więcej 2 lata.

Aparat klasyczny stały

Aparat stały stosuje się u starszych dzieci i dorosłych. Wykonuje się go z pierścieni i zaczepów, które są na stałe przytwierdzone do zębów (to małe, kwadratowe nakładki umieszczane osobno na każdym zębie, połączone drucikiem). Aby móc założyć aparat, wszystkie zęby muszą być stałe i zdrowe. Ile najkrócej nosi się aparat ortodontyczny? Leczenie trwa od 1,5 roku do 2 lat.

Głównym punktem przyłożenia siły ortodontycznej w tego typu aparatach ortodontycznych są zamki, wykonywane z metalu, plastiku czy też ceramiki. Najbardziej popularne są aparaty z zamkami metalowymi, ale można również założyć aparat z przezroczystymi nakładkami, których z daleka nie widać. Inne rozwiązanie to założenie aparatu z tyłu, po wewnętrznej stronie zębów.

Istnieją dwa rodzaje aparatów stałych:

• aparaty cienkołukowe, wykonane z cieńszych drutów. Ich zamki są umieszczane po zewnętrznej stronie zęba,
• aparaty grubołukowe, osadzone na wewnętrznych powierzchniach zębów.

Wyróżnia się także aparat samoligaturujący (nie posiada elementów elastycznych), aparat lingwalny (mocuje się go na wewnętrznych powierzchniach zębów), aparat typu Invisalign (ma formę przezroczystej nakładki, która obejmuje zęby), aparat porcelanowy (ceramiczny, w kolorze dopasowywanym do naturalnego koloru zębów), aparat kryształowy (szafirowy, którego zamki są przezroczyste). Dzięki temu każdy pacjent może znaleźć rozwiązanie dla siebie.

Aparaty stałe charakteryzują się:

• stosunkowo wysokim kosztem,
• wymagają regularnych wizyt u ortodonty,
• utrudniają wykonywanie zabiegów higieny jamy ustnej.

W celu utrwalenia osiągniętych efektów leczenia po zdjęciu aparatu ortodontycznego należy nosić aparat retencyjny, nazywany również retainerem. Występuje on w dwóch rodzajach: ruchomym (przezroczyste szyny termoformowalne) i stałym (drucik przyklejony od wewnętrznej strony zębów). Nosi się go zwykle 2-3 lata.

Aparat na zęby zakłada lekarz ortodonta, a jego cena zależy od rodzaju rozwiązania. Należy pamiętać, że poza kwotą uiszczaną w chwili wykonania lub założenia aparatu, należy opłacać również wizyty kontrolne (zalecane nawet raz w miesiącu).

Aparat ortodontyczny kosztuje od 3 do nawet 20 tysięcy złotych. Najtańsze są aparaty ruchome, ich cena to około 2 tysiące złotych za dwa łuki. Klasyczny aparat stały kosztuje od 3 do 6 tysięcy, w zależności od rodzaju nakładek. Najtańsze są metalowe, najdroższe - przezroczyste i kryształowe. Aparaty zakładane po wewnętrznej stronie zębów są znacznie droższe, mogą kosztować od 8 do 15 tysięcy. Najdroższe są nakładki prostujące zęby. Leczenia wraz z wizytami kontrolnymi wynosi od 10 do 20 tysięcy złotych.