Witamina D

Terminem „witamina D” określane są związki chemiczne z grupy steroidów, wykazujące działanie przeciwkrzywiczne. Spośród nich największe znaczenie dla człowieka ma witamina D3 (cholekalcyferol) i D2 (ergokalcyferol).

1. Rola witaminy D

Witamina D jest unikatowa, ponieważ obie postacie tej witaminy cholekalcyferol (syntetyzowany w skórze lub pozyskiwany z pożywienia) oraz ergokalcyferol (powstający z ergosterolu występującego w drożdżach i grzybach kapeluszowych), podlegają dalszym przemianom do związków wykazujących działanie podobne do hormonów.

Witaminy D (D2 i D3) nie wykazują działania biologicznego. Są one substancjami wyjściowymi, które w organizmie ulegają identycznemu cyklowi przemian z wytworzeniem czynnych metabolitów. Witamina D i jej aktywne formy są rozpuszczalne w tłuszczach. Krążenie ich w surowicy krwi jest możliwe dzięki białku wiążącemu witaminę D.

Dieta na mocne kości (prezentacja edukacyjna)

Silne i zdrowe kości

Nasze kości pozostają silne we wczesnej młodości, a kiedy osiągamy wiek średni, powoli zaczynają słabnąć. U kobiet proces ten nabiera...

Witamina D jest odpowiedzialna za prawidłowy rozwój i mineralizację kości. Pełni ona istotną funkcję w regulacji gospodarki wapniowo-fosforowej ustroju. Zwiększa wchłanianie tych pierwiastków z przewodu pokarmowego oraz wyrównuje ewentualny nieprawidłowy stosunek wapnia do fosforu . Niezbędna jest w procesach kostnienia (ułatwia zamianę fosforu organicznego na nieorganiczny) i w powstaniu związków potrzebnych do budowy kości . Najogólniej mówiąc, budowa kości polega na tworzeniu tzw. matrycy kostnej zbudowanej z siatki kryształów (na podłożu tkanki łącznej) i odkładaniu jonów wapnia i fosforu w postaci hydroksyapatytu. Przy zbyt małej ilości witaminy D wapń zawarty w pożywieniu nie jest całkowicie wykorzystany, co może prowadzić do upośledzenia mineralizacji kości.

Źródłem witaminy D jest głównie biosynteza cholekalcyferolu z 7-dehydrocholesterolu w skórze (pod wpływem promieniowania ultrafioletowego), w mniejszym stopniu dieta, dostarczająca zarówno witaminy D3, jak i D2.

2. Niedobór witaminy D

Zapotrzebowanie na witaminę D zaspokajane jest zwykle takimi produktami, jak: ryby (śledzie, sardynki, makrele) wątroba, masło, jaja i mleko (ilość witaminy D w mleku zależy od sposobu żywienia krów i ich przebywania na słońcu).

Brak wystarczającej ilości witaminy D może być spowodowany różnymi czynnikami. Do najczęstszych z nich zalicza się:

  • niedostateczną ekspozycją na światło słoneczne,
  • upośledzoną syntezę aktywnych metabolitów w wątrobie (stany zapalne, marskość wątroby) i nerkach (ostra i przewlekła niewydolność nerek),
  • stosowanie niektórych leków, na przykład przeciwpadaczkowych.

Objawy niedoboru witaminy D mogą więc wystąpić u osób spożywających pokarm ubogi w prekursory tej witaminy, a także w chorobach prowadzących do zespołu złego wchłaniania.

Niedobór witaminy D jest także związany z wiekiem i ma różny wpływ na zdrowie. U dzieci prowadzi do krzywicy, a u dorosłych do osteomalacji (rozmiękczanie kości), w których dochodzi do zaburzeń mineralizacji macierzy kostnej ulegającej stopniowo mineralizacji i osteoporozy (zrzeszotnienia kości). Następuje wówczas zmniejszone uwapnienie kości i nadmierne odkładanie tkanki nieuwapnionej. Poza niedoborem witaminy D przyczyną krzywicy może być niskie spożycie wapnia i fosforu, nieprawidłowy ich stosunek w diecie, a z czynników zewnętrznych – obniżona ekspozycja na światło słoneczne.

Stan odżywienia organizmu witaminą D uwarunkowany jest przede wszystkim wielkością jej syntezy w skórze pod wpływem promieni słonecznych oraz wykorzystaniem z pożywienia. Naturalnie produkty powszechnego spożycia zawierają niewiele tej witaminy. Z tego względu nie ustala się wysokości zapotrzebowania na witaminę D dla zdrowych osób dorosłych, a jedynie dla niemowląt i dzieci (10 mcg/dobę) oraz osób starszych (5 mcg/dobę).

Komentarze (6)
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Witamina D
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Artykuły Witamina D
Witamina D

Suplementacja witaminy D

Witamina D, podobnie jak pozostałe witaminy, pełni bardzo ważną rolę. Pobudza wchłanianie wapnia i fosforu, a także ... ? Terminem witamina D określane są związki chemiczne z grupy steroidów, wykazujące działanie przeciwkrzywiczne. Spośród nich największe znaczenie dla człowieka ma witamina D3 (cholekalcyferol) i D2 (ergokalcyferol). Obie jej postacie podlegają w naszym organizmie dalszym przemianom do związków mających podobne działanie do hormonów. Stan odżywienia organizmu witaminą D...

Witamina D

Optymalna dawka witaminy D

(...) przekroczenie może okazać się groźne dla człowieka. Źródła witaminy D Witamina D odgrywa ważną rolę w naszym organizmie. Buduje...

Witamina D

Niedobór witamin D i E a ryzyko demencji

(...) (w tym witamina E) spożywane w diecie zmniejszają ryzyko, że u danej osoby wystąpi demencja. Spis treści Witamina D a demencja Witamina D nazywana jest "słoneczną" witaminą, gdyż nasze organizmy produkują ją pod wpływem słońca. Ostatnio stała się ... ryzyka demencji. Może się jeszcze okazać, że to nie witamina D wpłynęła na lepsze funkcjonowanie części pacjentów, a jakiś inny ... pamiętać, że witamina D odgrywa rolę w zapobieganiu demencji, nie w jej leczeniu. Jeśli więc planujemy zwiększenie...

Witamina D

Witamina D3 - dzienne zapotrzebowanie

Witamina D3 - dzienne zapotrzebowanie

(...) a nie na świeżym powietrzu. Sprawdź, jakie funkcje pełni witamina D3, ile jej potrzebujesz i w jaki sposób możesz uzupełnić braki. Co to jest witamina D3? Witamina D nie bez powodu jest nazywana „witaminą życia". Tak naprawdę witamina D to hormon steroidowy, który ... cholesterol w witaminę D3. Właśnie dlatego witaminę D określa się często mianem „słonecznej" witaminy. Witamina D (tak jak witaminy A ... z nas kojarzy witaminę D z układem kostnym. Rzeczywiście, witamina D3 jest bardzo ważna dla zdrowia kości, ponieważ ułatwia...

Witamina D

Nadmiar witaminy D

Nadmiar witaminy D

Witamina D jest niezbędna do optymalnego procesu formowania kości. Głównym źródłem witaminy D są ryby oraz żółtko jaj. W organizmie niewielkie jej ilości powstają pod wpływem promieniowania UV. Przedawkowanie witaminy D jest szkodliwe dla organizmu, gdyż ... formowania i mineralizacja tkanki kostnej oraz kości. Witamina D jest niezbędna do wchłaniania optymalnej ilości wapnia w jelitach ... pojawić się, gdy stosujesz racjonalną i zrównoważoną dietę. Natomiast witamina D przyjęta w nadmiarze w preparatach...

Witamina D

Witamina D na zimę

(...) Europy Zachodniej. Synteza witaminy D Witamina D3 (cholekalcyferol) powstaje w ludzkim naskórku pod wpływem promieniowania ... w organizmie Witamina D spełnia w organizmie wiele istotnych funkcji. Bierze udział w mineralizacji tkanki kostnej i regulacji ... genetyczne), a także niedostateczna podaż z dietą. Wytyczne suplementacji witaminą D dla Europy Środkowej (2013) wskazują, że osoby ... -10 000 IU/dobę (175-250 µg/dobę) zależnie od masy ciała lub 50 000 IU/tydzień (1250 µg/tydzień). Wytyczne suplementacji witaminą...

Witamina D

Czym jest witamina D?

Witamina D bierze udział w budowie kości oraz chroni przed osteoporozą (zrzeszotnieniem kości). Najlepszym źródłem witaminy ... jest szkodliwe, ponieważ powoduje zwapnienie mięśni oraz tworzenie się kamieni w nerkach. Co to jest witamina D? Witaminy, obok białek, węglowodanów i tłuszczów, zalicza się do substancji, warunkujących zdrowie i prawidłowy rozwój człowieka. Witamina D, która jest rozpuszczalna w tłuszczach, występuje m.in. w mleku, jajach czy rybim tranie. Mało kto zdaje sobie jednak sprawę z tego, że witamina...

Witamina D

Niedobór witaminy D

Niedobór witaminy D

Główną rolą witaminy D w organizmie jest regulowanie gospodarki wapniowej. Witamina D zapobiega wydalaniu wapnia z organizmu ... witaminy D Witamina D należy do związków rozpuszczalnych w tłuszczach. Uczestniczy w utrzymaniu właściwej gospodarki wapniowej ... , zwiększonego wypadania włosów. Witamina D wpływa korzystnie na zdrowie. W badaniach in vitro wykazano hamujący wpływ witaminy D ... . Pod wpływem promieni słonecznych witamina D w niewielkich ilościach wytwarzana jest w skórze. Natomiast głównym źródłem witaminy...

Witamina D

Jak witamina D wpływa na rozwój białaczki?

Jak witamina D wpływa na rozwój białaczki?

Epidemiolodzy z Uniwersytetu Kalifornijskiego ostrzegają: osoby mieszkające na wyższych szerokościach geograficznych, tzn. tam, gdzie ekspozycja na światło słoneczne i promienie UVB jest niższa, są w grupie podwyższonego ryzyka zachorowania na białaczkę.