Witamina D na zimę

Przeprowadzone w ostatnich latach badnia wykazały wiele korzyści wynikających z działania witaminy D na organizm człowieka na wszystkich etapach jego życia. W analizach epidemiologicznych sugeruje się również, że niska podaż tej witaminy jest powszechna wśród mieszkańców Europy Zachodniej.

Synteza witaminy D

Witamina D3 (cholekalcyferol) powstaje w ludzkim naskórku pod wpływem promieniowania ultrafioletowego. Tak wytworzona w organizmie prowitamina D łączy się z globuliną o nazwie DPB (vitamin D binding protein) i w tej formie jest transportowana do wątroby, gdzie ulega przemianom do kalcydiolu (25(OH)D3) – prohormonu.

Zobacz film: "#dziejesienazywo: Czy detoks organizmu może pomóc w walce z łuszczycą?"

Dalsze przeobrażenia zachodzą w kanalikach proksymalnych nerek, gdzie powstaje kalcytriol – najbardziej aktywna biologicznie postać witaminy D. Jej endogenna produkcja zależy nie tylko od natężenia promieniowania UV, ale także od szerokości geograficznej, pory roku, wieku człowieka i pigmentacji jego skóry. Jedynie niewielka część tej witaminy (około 10%) ma pochodzenie egzogenne – jest dostarczana do organizmu wraz z pokarmem.

Funkcje w organizmie

Witamina D spełnia w organizmie wiele istotnych funkcji. Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) zaznacza przede wszystkim, że pomaga ona w prawidłowym funkcjonowaniu układu odpornościowego. Jednocześnie bierze udział w procesie podziału komórek, a dodatkowo wspomaga utrzymanie zdrowych zębów. Ponadto jest niezbędna do mineralizacji tkanki kostnej i regulacji gospodarki wapniowo-fosforanowej. Witamina D pomaga również w utrzymaniu zdrowych kości oraz przyczynia się do prawidłowego funkcjonowania mięśni.

Zalecane spożycie i profilaktyka niskiego poziomu

Źródłem witaminy D w żywności są głównie ryby i oleje rybne. Niewielkie jej ilości znajdziemy również w serze żółtym, żółtku jaja, mięsie oraz produktach mlecznych. Według norm żywienia dla populacji polskiej (Instytut Żywności i Żywienia, nowelizacja 2012 r.), zapotrzebowanie na witaminę D na poziomie zalecanego dziennego spożycia (RDA, recommended dietary allowances) dla obu płci, od 1. do 70. roku życia, a także u kobiet w okresie ciąży i laktacji wynosi 15 µg cholekalcyferolu na dobę.

Powyżej 70. roku życia zapotrzebowanie wzrasta do 20 µg. Wyniki badań z ostatnich lat wskazują na niepokojąco wysoki odsetek niskiej podaży tej witaminy w społeczeństwie. Szacuje się, że może dotyczyć on połowy społeczeństwa. W naszych rejonach geograficznych warunki pogodowe i kąt padania promieni słonecznych pomiędzy październikiem a kwietniem są niewystarczające do odpowiedniej syntezy skórnej.

Wytyczne suplementacji witaminy D dla Europy Środkowej (2013 r.) wskazują, że osoby dorosłe (>18 roku życia) w okresie od września do kwietnia powinny przyjmować ją w dawce 800-2000 j.m./dobę (tj. 20-50 µg/dobę) w zależności od masy ciała.

Jeśli efektywna synteza skórna witaminy D w miesiącach letnich również nie jest zapewniona, ta sama dawka, zależnie od masy ciała, powinna być dostarczana przez cały rok. Suplementację należy podjąć także w grupach ryzyka: u wcześniaków, dzieci i nastolatków z otyłością (BMI>90 centyla dla wieku i płci), osób dorosłych i w wieku podeszłym z otyłością (BMI>30 kg/m2) oraz pracujących w nocy i o ciemnej karnacji.

Niewystarczające zaopatrzenie organizmu w witaminę D diagnozuje się przy stężeniu 25(OH)D (metabolitu witaminy D) w osoczu krwi poniżej 30 ng/ml (75 nmol/l), przy czym stężenia poniżej 20 ng/ml (50 nmol/l) wskazują na zbyt niski poziom witaminy D, który powinien być leczony farmakologicznie.

Monika Hajduk, 2 miesiące temu

Bibliografia

  • Wytyczne suplementacji witaminą D dla Europy Środkowej: Rekomendowane dawki witaminy D dla populacji zdrowej oraz grup ryzyka deficytu witaminy D, Endokrynologia Polska 2013; 64(4).

Źródła zewnętrzne

Temat Miesiąca - Odporni z witaminą D

Komentarze (2)
~Olka
~Olka 5 miesięcy temu

ja też uważam, że trzeba brać witaminę d. niestety w Polsce przez półr oku jest mega szaro i depresyjnie. Ja się wyprowadzam w 2018 do Espanii nie ma co tu siedzieć i się męczyć. Nienawidzę brać tabletek, zawsze stają mi w gardle, nawet te niewielkie (to chyba jakiś psychiczny problem) i dlatego biorę krople. Dwie krople do herbaty i po kłopocie.

Odpowiedz

Pomocni lekarze

Artykuły Temat Miesiąca - Odporni z witaminą D
Kosmetyki dla cery suchej

Kosmetyki na zimę

Kosmetyki na zimę

Zimowe kosmetyki Kosmetyki na zimę muszą być specjalnie dobrane ze względu na trudne warunki pogodowe.

Produkty żywnościowe

Sezonowe produkty, które poprawiają nastrój

Sezonowe produkty, które poprawiają nastrój

magnez, który zwiększa odporność na stres oraz witaminę D polepszającą nastrój. Brukselka Jeśli nawet w dzieciństwie nienawidziłeś brukselki (...) Dobry humor przez całą zimę Późną jesienią, kiedy dni...

Twarz

6 produktów na zdrową cerę w okresie zimowym

6 produktów na zdrową cerę w okresie zimowym

działanie będą miały inne tłuste ryby, np. makrela i tuńczyk. Tego rodzaju ryby zawierają dużo witaminy D, której zwłaszcza zimą może brakować skórze. Oliwa (...) , zapobiegają przebarwieniom i neutralizują wolne rodniki. Marchew...

Cera sucha

Zimowe kosmetyki

Zimowe kosmetyki

Kosmetyki na zimę W czasie zimy nie można stosować takich samych kosmetyków, jak latem. Konieczne jest odpowiedni dobór kremów i balsamów.

Jak wzmocnić odporność?

Co umieścić na zimowym talerzu, aby zaaklimatyzować organizm?

Co umieścić na zimowym talerzu, aby zaaklimatyzować organizm?

i witaminy, niskokaloryczne zupy mają tę zaletę, że tłumią apetyt i rozgrzewają organizm. Jakie zupy są najlepsze na zimę? Choć możemy kupić gotowe (...) substancje, jak chociażby rozpuszczalne w tłuszczach witaminy...

Witamina E

Witamina E na zdrowie

Witamina E na zdrowie

Witamina E występuje w ośmiu różnych formach. Ostatnie badania wykazały, że szczególny rodzaj tej witaminy - tokotrienol - wykazuje właściwości

Dieta w cukrzycy - węglowodany, cukry, tłuszcze, białko

Witamina B12 w cukrzycy i dla seniorów

Witamina B12 w cukrzycy i dla seniorów

Suplementacja witaminy B12 jest zazwyczaj konieczna u osób chorujących na cukrzycę i przyjmujących metforminę.