Sedacja

Sedacja to po prostu uspokojenie. Polega ona na zmniejszeniu aktywności ośrodkowego układu nerwowego. W tym celu pacjentowi podawane są odpowiednie środki farmakologiczne (środek uspokajający lub nasenny w mniejszej dawce). Charakterystyczne dla sedacji jest to, że pacjent ma aktywną świadomość, choć czasami częściowo ograniczoną. Może odczuwać senność i równocześnie przestaje czuć napięcie i niepokój. Sedacja stosowana jest głównie, aby ułatwić wykonanie procedury medycznej lub diagnostycznej.

Spis treści:
  1. 1. Kiedy stosowana jest sedacja?
  2. 2. Na czym polega sedacja?
  3. 3. Jak przebiega proces sedacji?

1. Kiedy stosowana jest sedacja?

Sedacja jest zazwyczaj używana w takich procedurach medycznych jak: endoskopia, wazektomia, RSI (metoda szybkiej intubacji) lub w drobnych operacjach zarówno w stomatologii, jak i w chirurgii rekonstrukcyjnej, w niektórych zabiegach kosmetycznych, usuwaniu zębów mądrości lub gdy pacjentowi towarzyszy duży niepokój związany z zabiegiem.

Znieczulenie w zabiegach stomatologicznych
Znieczulenie w zabiegach stomatologicznych Znieczulenie miejscowe wykonywane przez stomatologa (np. przy...

2. Na czym polega sedacja?

Sedacja ma na celu uspokojenie emocjonalne, złagodzenie napięcia u pacjenta, u którego przeprowadzane jest badanie diagnostyczne. Leki uspokajające podawane są często dzieciom, gdy badanie jest długie, a wymaga trwania w bezruchu. Sedacja może przybrać formę dożylną, doustną, domięśniową, a także doodbytniczą. Istnieje również sedacja wziewna, stosowana w stomatologii lub czasami na oddziale intensywnej terapii. Sedacja towarzyszy często znieczuleniu miejscowemu.

Uspokojenie wymaga podania odpowiedniego preparatu. Najczęstszy środek uspokajający to lek z grupy benzodiazepin. Stosowane są także anksjolityki lub środki znieczulenia ogólnego i silne leki przeciwbólowe w małych dawkach z grupy opioidów. Kiedyś stosowano leki uspokajające z grupy barbituranów, jednak obecnie odchodzi się od nich, ze względu na duży potencjał uzależniający. Cały czas są w użyciu ziołowe leki uspokajające. Najpopularniejsze to wyciąg z kozłka lekarskiego, czyli waleriana, preparaty z chmielu zwyczajnego i miłka wiosennego.

3. Jak przebiega proces sedacji?

Sedacja podzielona jest na kilka poziomów. Podział sedacji na etapy wykorzystywany jest w przypadku procedur medycznych w celu uniknięcia pojawienia się, tzw. poduspokojenia, tzn. wystąpienia niepokoju i bólu, a także nadmiernej sedacji i pojawieniu się w wyniku tego powikłań.
Można wyróżnić kilka skal sedacji, np. MSAT, the Ramsay Scale i inne, ale zazwyczaj poziomy sedacji dzieli się kolejno na:

  • pobudzenie;
  • uspokojenie;
  • reakcja tylko na głos;
  • reakcja tylko na stymulację dotykową;
  • reakcja tylko na stymulację bólową;
  • brak reakcji nawet na stymulację bólową.

Przed wykonaniem procesu sedacji, lekarz wykonuje kilka badań, mających na celu zdiagnozowanie ewentualnych problemów zdrowotnych. Do problemów tych zaliczamy:

  • uczulenie na leki i wrażliwość na podanie leków;
  • nadciśnienie tętnicze;
  • wady serca;
  • wady nerek;
  • alergia, szczególnie na lateks;
  • udar mózgu;
  • zaburzenia mięśniowo–nerwowe, np. dystrofia mięśniowa,
  • leki i suplementy ziołowe przyjmowane aktualnie przez pacjenta.

Powikłania po przeprowadzeniu sedacji nie są rzadkie. Zdarza się, że występuje niedrożność dróg oddechowych, bezdech i niedociśnienie. Niewykryte mogą doprowadzić do śmierci pacjenta. Ważne jest więc, aby przy procedurze sedacji, przez cały czas znajdowała się osoba odpowiednio przeszkolona, mogąca wykryć i odpowiednio zareagować na pojawiające się powikłania.

Bibliografia

  • Brown, TB. Lovato, LM. Parker, D. Procedural sedation in the acute care setting, Am Fam Physician 2005, 71 (1) s. 85–90, PMID 15663030.
  • Mayzner-Zawadzka E. (red.), Anestezja praktyczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3328-4,
  • Kübler A. (red.), Anestezjologia tom 1-2, Urban & Partner, Wrocław 2008, ISBN 978-83-7609-009-2

Źródła zewnętrzne

Porozmawiaj o tym na Forum Zdrowie »
Lubię to!
0

Pytania do specjalistów

Sedacja podtlenkiem azotu

Witam,za Państwa doradą wykorzystałam w leczeniu próchnicy mojego 5-letniego syna sedację podlenkiem azotu.Poprzednie próby leczenia kończyły się histerią, ponieważ syn zraził się do igły. Podczas sedacji ukłucie również odbyło się z krzykiem ale szybko...

Odpowiada: Lek. Marta Gryszkiewicz Lek. Marta Gryszkiewicz i 2 innych
pokaż 5 następnych
+ Załóż wątek

Dyskusje na forum

~ Pytania do specjalistów 4 odpowiedzi Sedacja podtlenkiem azotu ~:

Witam,za Państwa doradą wykorzystałam w leczeniu próchnicy mojego 5-letniego syna sedację podlenkiem azotu.Poprzednie próby leczenia kończyły się histerią, ponieważ syn zraził się do igły .

~ Pytania do specjalistów 4 odpowiedzi Strach przed ekstrakcją zęba ~:

jutro mam miec usuwane zęby, boje sie panicznie i odwlekam to z miesiaca na miesiac.Leczenie zebów to była dla mnie zawsze pestka , leczenie kanałowe itp zawsze bez znieczulenia a wyrywania panicznie co ja mam ze soba zrobic? błagam o pomoc

pokaż 5 następnych

Artykuły Sedacja

Antydepresanty Antydepresanty nowej generacji

(...) ubocznymi. Po stosowaniu mianseryny mogą pojawić się: senność, sedacja, suchość błon śluzowych, wynikające z blokowania...