Boks

Boks, zwany inaczej pięściarstwem, to sport walki, w którym dwóch zawodników walczy ze sobą jedynie przy użyciu pięści osłoniętych specjalnymi rękawicami ochronnymi. Boks należy do najstarszych sportów, znany był już w starożytnym Rzymie i Grecji i wchodził w zakres programu greckich igrzysk olimpijskich. Walka bokserska polega na tym, by zawodnicy zadawali sobie dobre technicznie ciosy bokserskie. Wyróżnia się ciosy proste, ciosy sierpowe oraz tzw. haki, czyli ciosy z dołu – podbródkowe lub na korpus.

Boks amatorski

Historia boksu

Boks znano już w starożytnym Rzymie oraz w Helladzie i włączono go do programu ówczesnych igrzysk olimpijskich. Bijatyki dwóch zawodników były bardzo brutalne i często kończyły się śmiercią. Pozbawiony określonych reguł boks starożytny miał niewiele wspólnego ze sportem.

Boks - zdjęcia

Ciosy bokserskie stanowią podstawowy element techniki w walce bokserskiej. Są prawidłowe, jeżeli zadawane są przednią, wypchaną częścią zamkniętej rękawicy...

Boks jako dyscyplina sportowa narodził się w 1719 roku w Anglii. Wówczas to James Figg, uznawany za pierwszego w historii mistrza Anglii, założył przy Tottenham Court Road w Londynie „akademię” boksu. Walczący nie nosili rękawic i zadawali ciosy, dopóki któryś z nich nie opadł z sił.

W 1730 roku Jamesa Figga zastąpił Jack Broughton, który przez 18 lat zachował mistrzowski tytuł i jako pierwszy skodyfikował podstawowe zasady tego sportu. Wstrząśniety śmiercią na ringu jednego ze swoich przeciwników, George'a Stevensona, sformułował i wprowadził w życie zbiór reguł walki. Rękawice – podstawowy atrybut boksera, pojawiły się dopiero w 1881 roku. W 1916 podjęto decyzję o ograniczeniu oficjalnych walk o mistrzostwo do piętnastu rund po trzy minuty każda, z jednominutowymi przerwami. W przypadku amatorów formułę ograniczono do trzech trzyminutowych rund. W latach 80. XX wieku, wskutek tragicznej śmierci koreańskiego boksera Kim Duk-koo, walki zawodowe ograniczono do dwunastu rund.

Boks amatorski

Jako sport amatorski boks zajmuje specjalne miejsce w olimpijskiej tradycji. W programie igrzysk pojawił się już w 1904 roku w Saint Louis. Nieobecny był tylko raz, w 1912 roku, ze względu na zakaz uprawiania tego sportu w Szwecji. Powrócił na kolejnej olimpiadzie w Antwerpii w roku 1920. Wielu zawodowych mistrzów świata wagi ciężkie j było wcześniej mistrzami olimpijskimi, m.in. Muhammad Ali, Joe Frazier, George Foreman, Lennox Lewis czy bracia Michael i Leon Spinks. W 1946 roku powstało Międzynarodowe Stowarzyszenie Boksu Amatorskiego (AIBA). Obecnie liczy ono ponad 190 członków. Od 1974 roku pod jego przewodnictwem organizowane są amatorskie mistrzostwa świata.

Kontrowersje wokół boksu zawodowego

Mimo ciągłego udoskonalania metod sędziowania, lepszego przygotowania bokserów i opieki medycznej, wypadki w boksie nie są niczym niezwykłym. Spory między różnymi organizacjami, które roszczą sobie prawo sankcjonowania walk o mistrzostwo świata, uniemożliwiają ustalenie jednolitej hierarchii zawodników w poszczególnych kategoriach wagowych. Podobnie wygląda sytuacja w boksie amatorskim. Z tego względu Międzynarodowy Komitet Olimpijski już kilkakrotnie groził usunięciem boksu z programu olimpijskiego, zwłaszcza po rozmaitych skandalach związanych z poziomem sędziowania i niektórymi werdyktami sędziów. Do złej opinii o boksie zawodowym przyczyniają się niekiedy bardzo poważne kontuzje zawodników, a nawet wypadki śmiertelne.

Trenowanie boksu

Trening bokserski wymaga dobrej kondycji fizycznej i siły mięśniowej. W skutecznym zadawaniu ciosów liczą się także właściwa technika, szybkość i koncentracja. Dobry bokser powinien nie tylko przykładać dużą wagę do muskulatury ciała i siły mięśni rąk oraz obręczy barkowej, ale też do zwinności nóg i umiejętności unikania ciosów przeciwnika. Podstawowy element techniki w walce bokserskiej stanowią właśnie ciosy. Prawidłowo ciosy bokserskie powinny być zadawane przednią, wypchaną cześcią zamkniętej rękawicy w przednie i boczne części głowy, do linii uszu oraz powyżej pasa z przodu i z boku do linii ramion opuszczonych luźno wzdłuż tułowia.

Ciosy bokserskie

Rozróżnia się ciosy sierpowe, ciosy proste oraz ciosy z dołu. W zależności od tego, która ręka zadaje ciosy, mówi się o ciosach prawych i lewych.

Boks - zdjęcia

Boks należy do najstarszych sportów walki, który swoje początki ma jeszcze w czasach starożytnych, kiedy odbywały się widowiskowe walki na arenach Grecji...

W zależności od celu ataku można wymienić ciosy na górę – w głowę – i ciosy na dół, czyli w tułów. Jeśli wziąć pod uwagę zasięg ręki, wyróżnia się ciosy krótkie i długie. Najczęściej stosowane w walce są ciosy proste. Charakteryzują się dużą szybkością i skutecznością. Wykorzystuje się je do ataku na dystans i w półdystansie oraz jako kontrciosy w obronie. Rozróżnia się cztery podstawowe ciosy proste: lewy prosty na górę, lewy prosty na dół, prawy prosty w górę i prawy prosty na dół. W angielskiej terminologii bokserskiej cios wykonywany tą ręką, po której stronie znajduje się wysunięta do przodu noga, określa się jako jab, zaś przeciwną ręką – cross.

Ciosy sierpowe to ciosy boczne, które dochodzą do przeciwnika z boku. Najczęściej stosowane są w półdystansie i charakteryzują się silną pracą skrętną tułowia z przeniesieniem ciężaru ciała w kierunku ciosu. Muszą być wykonywane przy współudziale pracy nóg, bioder i barków. Podstawowe ciosy sierpowe, to: lewy sierpowy, prawy sierpowy, lewy sierpowy wydłużony oraz prawy sierpowy wydłużony. W angielskiej terminologii określane są jako hook. Ciosy z dołu (ang. uppercut) zadawane są ręką ugiętą w łokciu i stosowane w półdystansie i w zwarciu, w ataku i obronie. Podstawowymi ciosami z dołu są prawy z dołu i lewy z dołu.

Pozycje obronne w boksie

Podstawowymi pozycjami obronnymi w walce bokserskiej są:

Boks - zdjęcia

Boks to jedna z nielicznych dziedzin sportu, która jest podzielona na wersję amatorską i zawodową. Wersja amatorska stanowi dyscyplinę letnich igrzysk...

  • odskok – bokser wychodzi poza zasięg ciosów przeciwnika poprzez odbicie się z obu nóg do tyłu,
  • odchylenie – element techniki stosowany w obronie, polegający na cofnięciu tułowia poza zasięg ciosów przeciwnika, przy czym nogi i biodra ustawione w pozycji bokserskiej pozostają nieruchome; odchylenie stosowane jest w obronie przed ciosami prostymi na górę i ciosami sierpowymi,
  • garda – element techniki stosowany w walce bokserskiej jako obrona bierna, polega na takim ustawieniu rękawic i przedramion, by chroniły przed ciosami przeciwnika,
  • zakrok – cofnięcie nogi do tyłu w celu uniknięcia ciosu i następnie wyprowadzenie kontry.

Kategorie wagowe w boksie

Liczba kategorii wagowych w boksie i ich limity na przestrzeni lat ulegały zmianie. Poniższy podział obowiązuje od 1 września 2010 roku. Do 2003 roku istniała również kategoria lekkośrednia, do 71 kg, a do 2010 roku – kategoria piórkowa, do 57 kg.

Kategorie wagowe w boksie amatorskim
Kategoria Limit wagowy
Kategoria papierowa 46-49 kg
Kategoria musza do 52 kg
Kategoria kogucia do 56 kg
Kategoria lekka do 60 kg
Kategoria lekkopółśrednia do 64 kg
Kategoria półśrednia do 69 kg
Kategoria średnia do 75 kg
Kategoria półciężka do 81 kg
Kategoria ciężka do 91 kg
Kategoria superciężka od 91 kg
Kategorie wagowe w boksie zawodowym
Kategoria Limit wagowy
Kategoria słomkowa do 47, 627 kg
Kategoria junior musza do 48, 998 kg
Kategoria musza do 50, 820 kg
Kategoria junior kogucia do 52, 163 kg
Kategoria kogucia do 53, 524 kg
Kategoria junior piórkowa do 55, 338 kg
Kategoria piórkowa do 57, 153 kg
Kategoria junior lekka do 58, 967 kg
Kategoria lekka do 61, 235 kg
Kategoria junior półśrednia do 63, 503 kg
Kategoria półśrednia do 66, 678 kg
Kategoria junior średnia do 69, 853 kg
Kategoria średnia do 72, 575 kg
Kategoria super średnia do 76, 204 kg
Kategoria półciężka do 79, 379 kg
Kategoria junior ciężka do 90, 719 kg
Kategoria ciężka ponad 90, 719 kg

Sprzęt bokserski

Podstawowy sprzęt dla boksera stanowią akcesoria ochronne. Jednym z nich jest kask zabezpieczający głowę i takie jej części, jak uszy czy łuki brwiowe. Kaski ochronne na głowę najczęściej wykonywane są ze skóry, wewnątrz wypełnione gąbką. Używanie kasków jest obowiązkowe w boksie amatorskim we wszystkich walkach i na każdych zawodach. Niezwykle ważne są także ochraniacze podbrzusza, inaczej suspensoria. Jest to podpaska mosznowa wykonana z tkaniny elastycznej w kształcie woreczka przymocowanego tasiemkami do paska opasującego biodra. Wyposażenie osobiste boksera stanowi tzw. gumowa szczęka, wykonana z miękkiego tworzywa, najczęściej z kauczuku, w kształcie półokrągłej rynienki, którą można dopasować do górnej szczęki. Ochraniacz zabezpiecza przed utratą zębów i rozbiciem warg, gdyż siła ciosu jest amortyzowana przez miękką, gładką powierzchnię. W walce stosowana jest obowiązkowo.

Buty boksera sznurowane są powyżej kostki, wykonane z miękkiej skóry, z cienką podeszwą gumową. Nie powinny posiadać żadnych usztywnień i części metalowych. Spodenki bokserskie, najlepiej uszyte z płótna lub grubego jedwabiu, sięgają do połowy uda i posiadają pasek szerokości około siedmiu centymetrów. Podstawowy sprzęt bokserski to rękawice, wykonane ze skóry, posiadające wewnętrzną wyściółkę z włosia końskiego lub spienionego poliuretanu. Zastosowanie wyściółki ma na celu amortyzowanie siły ciosu. Pod rękawice bokserskie, na dłonie zakładane są specjalne bandaże. Ich zadanie polega na wchłanianiu potu, stabilizacji nadgarstka i kości śródręcza, co pomaga zapobiegać kontuzjom. Uprawianie boksu niemożliwe byłoby bez worka treningowego. Jest to worek w kształcie walca przymocowany linką bądź łańcuchem do sufitu, stosowany do ćwiczeń wszystkich ciosów.

Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Boks
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Artykuły Boks
Boks

Kick-boxing: obrona przed kopnięciami (WIDEO)

Kick-boxing: obrona przed kopnięciami (WIDEO) Odtwórz wideo

Kick-boxing to sport walki, który cieszy się coraz większą popularnością w Polsce. Początki sztuki walki sięgają XX wieku, kiedy w Tajlandii i Japonii miały miejsce pierwsze starcia na ringu. Sport rozwinął się na szeroką skalę. Obecnie można wyróżnić...

Boks

Boks: obrona (WIDEO)

Boks: obrona (WIDEO) Odtwórz wideo

Boks to jedna z nielicznych dziedzin sportu, która jest podzielona na wersję amatorską i zawodową. Wersja amatorska stanowi dyscyplinę letnich (...) . Rozróżnia się kilka rodzajów ciosów. Najczęściej stosowane są ataki proste w kierunku...

Boks

Jak trenować boks?

Wielu młodych mężczyzn zastanawia się, jak trenować boks? Czy zapisać się do profesjonalnego klubu bokserskiego, czy najpierw spróbować swoich sił (...) trenowanie boksu. Według specjalistów uprawianie boksu...

Boks

Trening kick-boxingu

Kick-boxing to jedna z najpopularniejszych sztuk walki. Sport ten łączy w sobie techniki boksu i kopnięcia. Dzieli się go na dwa nurty - amerykański (...) typowych dla tego sportu. Z kolei japoński kick-boxing opracowano z połączenia...

Boks

Boks - zdjęcia

Boks - zdjęcia

Ciosy bokserskie stanowią podstawowy element techniki w walce bokserskiej. Są prawidłowe, jeżeli zadawane są przednią, wypchaną częścią zamkniętej rękawicy (często oznaczoną na biało) w przednie i boczne części głowy (do linii uszu) oraz powyżej pasa...

Boks

Kick-boxing: trening (WIDEO)

Kick-boxing: trening (WIDEO) Odtwórz wideo

Trening kick-boxingu wymaga odpowiedniej sprawności fizycznej i psychicznej. Ważna jest siła i muskulatura ciała, a jeszcze większe znaczenie ma szybkość, umiejętność skoncentrowania się na jednym punkcie oraz wytrzymałość. Sport walki może uprawiać...

Boks

Boks: trening (WIDEO)

Boks: trening (WIDEO) Odtwórz wideo

Boks to sport walki, który swój początek ma w starożytnej Grecji i Rzymie. W dawnych czasach odbywały się zawodowe walki bokserów, które z czasem (...) znalazły się w programie igrzysk olimpijskich. Niestety, bijatyki były bardzo brutalne...

Boks

Boks: ciosy (WIDEO)

Boks: ciosy (WIDEO) Odtwórz wideo

Boks należy do najstarszych sportów walki, który swoje początki ma jeszcze w czasach starożytnych, kiedy odbywały się widowiskowe walki na arenach (...) boksu. Coraz więcej młodych panów pragnie trenować boks....

Boks

Boks amatorski (WIDEO)

Boks amatorski (WIDEO) Odtwórz wideo

Boks należy do najstarszych sportów zapoczątkowanych w starożytności oraz stanowiących program igrzysk olimpijskich. Sport wymaga dobrej kondycji (...) koordynację uwagi. Ciosy bokserskie można podzielić na proste i z dołu oraz prawe...

Boks

Kick-boxing: kopnięcia (WIDEO)

Kick-boxing: kopnięcia (WIDEO) Odtwórz wideo

Kick-boxing to rodzaj dyscypliny sportowej, która polega na zastosowaniu bokserskich ciosów i kopnięć nogami. Początki tej sztuki walki to lata 60. XX wieku. W Tajlandii i Japonii pojawiły się pierwsze techniki. Na początku rozwoju kick-boxingu istniały...