Per rectum

Per rectum to badanie proktologiczne, zwane inaczej badaniem przez odbyt. Należy do niezbyt przyjemnych, gdyż polega na wprowadzeniu przez odbytnicę palca w gumowej rękawiczce. Badanie to umożliwia ocenę kanału odbytu. Dzięki per rectum możliwe jest do rozpoznania krwawienie z odbytu, a dokładniej z dolnego odcinka układu pokarmowego. Ponadto umożliwia zauważenie hemoroidów, guzów odbytnicy, nieprawidłowości budowy sąsiednich narządów jamy brzusznej, tj. macicy i górnego odcinka pochwy u kobiet, prostaty u mężczyzn.

Cel badania per rectum

Badanie per rectum polega na wprowadzeniu przez lekarza palca przez odbyt na głębokość ok. 8 cm, aż do tzw. fałdu Kohlrauscha. Stosowane jest w ginekologii, proktologii i urologii. Per rectum umożliwia ocenę stanu odbytu, jego śluzówki i kanału, odbytnicy, przestrzeni zaodbytniczej oraz narządów z nią sąsiadujących, są to: kość krzyżowa i guziczna, jelito kręte, jelito ślepe wraz z wyrostkiem robaczkowym, doły kulszowo-odbytnicze, dolna pętla esicy. Badanie to umożliwia także ocenę stanu organów u mężczyzn – dno pęcherza moczowego, nasieniowody, pęcherzyki nasienne, gruczoł krokowy, opuszek prącia. U kobiet natomiast pomocne jest w diagnostyce stanów chorobowych tylnej powierzchni macicy, górnego odcinka pochwy, jajników, szyjki macicy, zagłębienia maciczno-odbytniczego, a także zbadanie główki płodu u kobiet ciężarnych. Umożliwia ono wykrycie, jeżeli pojawiają się guz odbytnicy, hemoroidy, a także przyczyn krwawienia z odbytu, czy też nieprawidłowości w narządach sąsiadujących.

Wskazania do per rectum i przebieg badania

Badanie jest rutynowe, jednak warto je wykonać, kiedy można mówić o:

Per rectum - zdjęcie

Metoda badania per rectum (u mężczyzny).... »

krwawieniu z odbytnicy;
obecności świeżej krwi w stolcu;
dodatnim wyniku na krew utajoną w stolcu;
niewyjaśnionej utracie masy ciała;
niedokrwistości;
weryfikacji badań radiologicznych jelita grubego;
zmianie częstości i charakteru wypróżnień (występujące często naprzemiennie zaparcia i biegunki);
pojawiających się silnych bólach brzucha i okolic odbytu;
uciążliwym świądzie odbytu;
pojawieniu się problemów z oddawaniem moczu u mężczyzn;
pojawieniu się bólu przy wypróżnianiu oraz uczuciu niepełnego wypróżnienia;
pojawieniu się nieprawidłowej wydzieliny z odbytu lub jego okolic.

Badanie per rectum wykonywane jest także w diagnostyce chorób takich jak rak gruczołu krokowego oraz w wykrywaniu uszkodzeń odbytu. Zleca się je także w ramach badania neurologicznego, w celu zbadania napięcia zwieraczy.
Badanie per rectum jest wykonywane bez znieczulenia. Stosowane jest jedynie miejscowe znieczulenie w postaci żelu zawierającego środek znieczulający. Pacjent rozebrany od pasa w dół klęczy na leżance na kolanach i opiera się na łokciach lub przyjmuje pozycję stojącą z łokciami opartymi o stół. Lekarz, po wcześniejszym założeniu rękawiczki gumowej, wprowadza palec wskazujący przez odbytnicę i stopniowo przesuwa go w głąb, zataczając palcem krąg wokół badanej ściany odbytnicy. Per rectum nie ma powikłań, może być wielokrotnie powtarzane.

Przed wykonaniem badania należy pamiętać, aby zgłosić, czy istnieje reakcja alergiczna, szczególnie na lateks, czy też uczulenie na jakiś środek znieczulający. W trakcie badania pacjent powinien poinformować wykonującego badanie o pojawieniu się wszelkich dolegliwości.

Przypisy

Babayan R.K., Oates R.D., Siroky M.B. Podręcznik urologii, diagnostyka i leczenie, Czelej, Lublin 2006, ISBN 83-89309-74-2

Fibak J. CHIRURGIA. Podręcznik dla studentów medycyny., Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2002, ISBN 83-200-2708-X

Kleinman I., Lipshultz L., Podstawy urologii, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1999, ISBN 83-200-2188-X

Linki zewnętrzne

Rak gruczołu krokowego

Artykuły Per rectum

Sigmoidoskopia

Sigmoidoskopia to badanie endoskopowe końcowego odcinka jelita grubego, a dokładniej ostatnich 60 - 80 cm, czyli odbytnicy, esicy i części zstępnicy. Może być stosowana do celów diagnostycznych, ...

Rodzinna polipowatość widoczna dzięki badaniu endoskopowemu.

Wycięcie gruczołu krokowego (prostatektomia)

Wycięcie gruczołu krokowego (prostatektomia radykalna) to zabieg wykonywany w przypadku chorób prostaty, które nie reagują na leczenie farmakologiczne. Wycięcie gruczołu krokowego przeprowadza się ...

Zespół dźwigacza odbytu

Zespół dźwigacza odbytu funkcjonuje w medycynie pod wieloma nazwami: kurcz dźwigaczy, zespół mięśnia łonowo-odbytniczego, zespół mięśnia gruszkowatego, bolesne napięcie mięśni miednicy. Jest to ...

Widoczne między innymi: nasieniowód, odbytnica, kanał odbytu oraz dźwigacz.

Badanie płodności u mężczyzn

Diagnostyka niepłodności męskiej to proces, który zazwyczaj wymaga wielu różnorodnych i czasochłonnych badań. Jednak coraz częściej udaje się postawić diagnozę, przyczyna niepłodności zostaje ...

Niepłodność męską stwierdza się na przykład w przypadku, gdy w mililitrze spermy znajduje się mniej niż 20 mln plemników. Nie oznacza to jednak całkowitej niepłodności.

Podwiązanie hemoroidów

Jednym ze sprawdzonych rozwiązań chirurgicznych leczenia hemoroidów jest ich podwiązanie. Zabieg jest zalecany, gdy hemoroidy powodują skrzepy krwi i wpływają na nadmierne krwawienie odbytu. W tej ...

Żylaki odbytu to nic innego jak poszerzone naczynia znajdujące się w kanale odbytu, które w wyniku powiększenia się wychodzą poza szczelinę odbytu i zostają uciskane przez zwieracz odbytu. Istnieją jednak metody ich leczenia. Wszystko zależy jednak od tego w jakim stopniu zaawansowania się znajdują. We wczesnym stadium wystarczy leczenie farmakologiczne, zaś w poważniejszych przypadkach z pomocą przychodzą zabiegi chirurgiczne.<br />
<br />
I stopień: w tym przypadku żylaki odbytu nie wychodzą poza kanał odbytu i można je zauważyć jedynie w badaniu anoskopowym<br />
<br />
II stopień: hemoroidy podczas parcia wychodzą poza kanał odbytu, lecz jednocześnie samoistnie się chowają<br />
<br />
III stopień: hemoroidy uwypuklają się poza kanał odbytu, co wymaga ich ręcznego odprowadzenia<br />
<br />
IV stopień: żylaki odbytu uwypuklają się na stałe i nie można ich odprowadzić<br />
<br />
Jaka jest szansa na to, że można raz na zawsze zwalczyć żylaki odbytu? Czy leczenie pomaga jedynie zwalczyć objawy hemoroidów czy daje szansę na pokonanie tej przykrej dolegliwości?

Nacięcie ropnia stercza

Choroby prostaty , jak zapalenie gruczołu krokowego , są poważnym problemem klinicznym, a w szczególności ich postać przewlekła. Co drugi mężczyzna cierpi na zapalenie stercza, czasami konieczne ...

Kauteryzacja hemoroidów

Hemoroidy to żylaki odbytu. Czynniki, które wpływają na wystąpienie hemoroidów to: zatwardzenia, ciąża, pikantne potrawy, długotrwałe siedzenie, nadwaga oraz wiele innych. Leczenie hemoroidów ...

Żylaki odbytu to struktury naczyniowe w kanale odbytu, które pod wpływem czynników fizycznych ulegają rozszerzeniu, czego konsekwencją może być krwawienie. Ich potoczna nazwa to hemoroidy.<br />
<br />
Taka dolegliwość wymaga jak najwcześniejszego leczenia, więc warto udać się do lekarza już pod zauważeniu pierwszych objawów. Zwlekając można bowiem doprowadzić do sytuacji, w której wskutek powiększania się hemoroidu może on być uciskany, czego skutkiem jest pojawienie się w jego obrębie zakrzepu i bólu. Konsekwencją takiego zjawiska może być także stan zapalny, który powoduje świąd i pieczenie okolicy odbytu. Jakie czynniki przesądzają o pojawieniu się tej przykrej dolegliwości?<br />
<br />
Do najczęściej wymienianych należą: częste zaparcia, ciąża, nadużywanie alkoholu, poród naturalny, przewlekły kaszel oraz dźwiganie ciężkich przedmiotów. Hemoroidy pojawiają się zatem u osób, u których tkanka łączna jest mało elastyczna, a także przy czynnościach wymagających użycia tłoczni brzusznej. Taka przypadłość może być także dziedziczna.

Badanie ginekologiczne

Badanie ginekologiczne składa się z dwóch zasadniczych części. Pierwszą jest rozmowa (wywiad lekarski) przeprowadzana przez lekarza z pacjentką, druga to badanie przedmiotowe wewnętrzne ...

Usunięcie prostaty

Prostata jest gruczołem występującym tylko u mężczyzn. Znajduje się pod pęcherzem moczowym, a przed odbytnicą. U dorosłego mężczyzny gruczoł krokowy jest mniej więcej wielkości orzecha włoskiego. ...

W profilaktyce przeciwnowotworowej bardzo istotną rolę ma uświadamianie społeczeństwa. Jak wyglądają objawy choroby? Jakie są metody leczenia? Kto zalicza się do grup zwiększonego ryzyka? Wszystkie te aspekty powinny być ludziom znane. Z tego powodu coraz częściej powstają różnego rodzaju kampanie społeczne, które oprócz kształtowania wiedzy uświadamiają jak należy postępować, kiedy zauważy się jakieś niepokojące dolegliwości. Takie postępowanie nosi miano „czujności onkologicznej” i zobowiązani są do niej także lekarze.<br />
<br />
Wymienione działania mają jeden cel: wczesne wykrycie nowotworu i szybkie podjęcie leczenia. Rak w początkowym stadium choroby może bowiem nie powodować żadnych objawów klinicznych lub pojawiające się symptomy mogą nie być na tyle charakterystyczne, aby chory mógł je bez problemu rozpoznać. Zgłoszenie się do lekarza „w porę” eliminuje ryzyko poważnych konsekwencji i umożliwia nawet pełne wyleczenie bez potrzeby stosowania inwazyjnych zabiegów.<br />
<br />
Jaka jest rola kampanii społecznych w profilaktyce przeciwnowotworowej? Na to pytanie odpowie Jerzy Toczyński, GlaxoSmithKline.

Badanie proktologiczne

Synonimem określenia „badanie proktologiczne” jest „badanie per rectum ”, co w dokładnym tłumaczeniu z języka łacińskiego oznacza „badanie przez odbyt”. Pacjenci często uważają je za krępujące i ...

Rektoskopia

Rektoskopia, czyli wziernikowanie odbytnicy, to jedno z badań endoskopowych. Polega na ocenie stanu błony śluzowej jelita grubego. Pozwala na pobranie fragmentu narządu do dalszych badań oraz na ...

Prostatectomia - usunięcie prostaty

Prostatectomia to operacyjne usunięcie prostaty wraz z pęcherzykami nasiennymi i węzłami chłonnymi znajdującymi się wokół. Pęcherz moczowy zostaje połączony z cewką moczową pozostałą po usunięciu ...

Złamania miednicy

Złamania miednicy powstają jako skutek przygniecenia ciężkimi przedmiotami, gruzem, upadku z wysokości, przejechania. W przypadku starszych osób do złamania dochodzi najczęściej w wyniku ...

Wycięcie odbytu

Wycięcie odbytu to najczęściej stosowana metoda leczenia raka odbytu , która czasem bywa łączona z chemioterapią i radioterapią , w ramach leczenia skojarzonego. Nowotwór odbytu jest najczęściej ...

Szycie krocza

Nacięcie krocza wykonuje się u kobiet w czasie porodu, by poszerzyć pochwę. Umożliwia to swobodne przejście dziecka przez końcowy odcinek kanału rodnego. Korzyści wynikające z zabiegu to ...

Graficzne przedstawienie zabiegu nacięcia krocza.

Resekcja odbytnicy

Resekcja odbytnicy to operacyjne usunięcie części odbytu. Operację wykonuje się w celu naprawy uszkodzeń wywołanych przez choroby dolnej części układu trawiennego, np., gdy miał miejsce rak ...

Badanie radiologiczne jelita grubego

Badanie radiologiczne jelita grubego zwyczajowo określa się wlewem doodbytniczym. Polega na wprowadzeniu do jelita grubego środka cieniującego tzw. kontrastu, który w większym stopniu niż tkanki ...

Krioterapia hemoroidów

Krioterapia to inaczej leczenie zimnem. Stosuje się ją w postaci ogólnej oraz miejscowej. Ogólna krioterapia to poddanie całego organizmu na krótki czas zimnej temperaturze, która mobilizuje ...

Urządzenie wykorzystujące dwutlenek węgla.

Biopsja stercza

Biopsja stercza polega na pobraniu podejrzanych próbek tkanki gruczołu krokowego . Prostata to mały gruczoł w kształcie orzecha produkujący płyn, który odżywia plemniki. Biopsja gruczołu krokowego ...

Rak odbytnicy

Rak odbytnicy rozwija się długo i powoli. Początkowo nie daje żadnych objawów, jednak zmiany w oddawaniu stolca ( zaparcie lub biegunka lub obydwa stany na przemian, uczucie parcia na stolec i ...

Badanie kolonoskopem pozwala wykryć nowotwór oraz pobrać wycinki do badań. Daje ponadto możliwość obejrzenia całości jelita w poszukiwaniu ewentualnych zmian.

Pytania do eksperta

Interpretacja wyników badania RTG kręgosłupa u czterdziestolatka

Otrzymałem wynik badania RTG kręgosłupa LS - 2 proj. dn. 05.02.2012 r. Wyrównana fizjologiczna lordoza lędźwiowa przy większym kącie ustawienia kości krzyżowej. Spina bifida w odcinku S. Wysokość trzonów L zachowana. Nieznaczne zwężenie przestrzeni międzykręgowej L5-S1, z kręgozmykiem na ok. 4-5 mm i przerwaniem ciągłości łuków tylnych L5. Wielopoziomowe zmiany przeciążeniowe w stawach ...

Odpowiada: lek. Joanna Gładczak

Interpretacja wyniku posiewu kału u trzydziestolatki

Odpowiada: lek. Karol Kaziród-Wolski

Interpretacja wyniku badania na cytomegalowirus

Odpowiada: lek. med. Aneta Zwierzchowska

Czy gwałtowne ruchy głową u dziecka to oznaka choroby?

Odpowiada: lek. Karol Kaziród-Wolski

Interpretacja wyniku badania Gdx

Odpowiada: lek. Joanna Gładczak

Zadaj pytanie ekspertowi

Odpowiadamy średnio od 4 do 24 godzin