Stężenie wapnia

Badanie krwi jest jednym z najbardziej znanych i najczęściej wykonywanych badań. Krew można badać jednak nie tylko pod kątem składników morfologicznych takich, jak erytrocyty, leukocyty czy płytki krwi. W niektórych przypadkach lekarz zleca wykonanie badania biochemicznego osocza. Dzięki badaniom osocza można dowiedzieć się, m.in.: jaki jest poziom enzymów, białek, elektrolitów i pierwiastków śladowych w organizmie. Biochemia krwi daje obraz funkcji prawie wszystkich narządów ciała.

Polecane wideo:

1. Na czym polega badanie biochemiczne krwi?

Po odwirowaniu krwi pełnej, czyli takiej, która zawiera wszystkie prawidłowo występujące elementy komórkowe, otrzymuje się słomkowojasny płyn – osocze. Po oczyszczeniu go z włóknika zostaje surowica. W uproszczeniu można napisać, że składnikami osocza są:

  • enzymy;
  • hormony;
  • białka;
  • elektrolity i pierwiastki śladowe – tu zalicza się wapń;
  • inne substancje.

Wyniki badania biochemicznego krwi dają obraz funkcji prawie wszystkich narządów, gruczołów, stanu nawodnienia i odżywienia lub postępu choroby. Schorzenia nie mogłyby być diagnozowane i leczone, gdyby nie ocena zmian składu w osoczu krwi. Opracowano grupy oznaczeń, które mają ułatwić ocenę funkcjonowania określonych narządów. Są to, tzw. profile oznaczeń. Wyróżnia się:

Każdy składnik osocza podczas badania biochemicznego krwi ma ustalone wartości referencyjne, czyli granice normy. Mogą się one różnić w zależności od przyjętych ustaleń danego laboratorium. Każdy składnik osocza jest oznaczany skrótem. Bywa i tak, że ten sam związek ma kilka obowiązujących skrótów.

2. Wapń i jego rola w organizmie

Wapń (Ca) stanowi 1,4-1,6% ogólnej masy człowieka. Jest pierwiastkiem, który w organizmie bierze udział w neurotransmisji bodźców w mięśniach szkieletowych i w mięśniu sercowym oraz w procesach krzepnięcia krwi. Ponad 99% procent wapnia znajduje się w kościach, a pozostała część w płynach zewnątrz- i wewnątrzkomórkowych. Około 40% wapnia w osoczu jest związana z białkami, głównie z albuminą. Wapń we krwi w 10% występuje w postaci cytrynianów, mleczanów, fosforanów, a pozostałe 50% stanowi wapń zjonizowany, wolny. Wapń zjonizowany ma decydujące znaczenie kliniczne i diagnostyczne.

3. Od czego zależy stężenie wapnia?

Stężenie wapnia zależy od jego podaży z pokarmem, stopnia wchłaniania z jelit, mobilizacji z kości i jego stopnia wydalania wraz z moczem. Witamina D oraz hormon przytarczyc – parathormon – zwiększają wchłanianie wapnia z przewodu pokarmowego, pobudzają jego mobilizację z kości oraz hamują jego wydalanie z moczem.

4. Wapń – normy i wyniki poza normą

Prawidłowe stężenie wapnia we krwi u dorosłego, zdrowego człowieka to 2,1-2,6 mmol/l (8,5-10,5 mg/dl). Zwiększony poziom wapnia występuje w:

  • nadmiernym wchłanianiu wapnia z przewodu pokarmowego;
  • nadmiernym uwalnianiu wapnia z kości spowodowanym zwiększonym wydzielaniem hormonów tarczycy, niektórymi nowotworami czy przedawkowaniem witaminy A;
  • zbyt małym wydalaniu wapnia z moczem, spowodowanym stosowaniem leków tiazydowych (zatrucie glinem).
Zmniejszony poziom wapnia w surowicy krwi – hipokalcemia – występuje w:
  • zaburzeniach syntezy parathormonu;
  • niedoczynności przytarczyc;
  • ostrym zapaleniu trzustki;
  • przypadku przerzutów raka piersi i raka prostaty;
  • niedoborze witaminy D i jej aktywnych metabolitów;
  • upośledzeniu wchłaniania wapnia z przewodu pokarmowego;
  • nadmiernym odkładaniu się wapnia w tkankach;
  • nadmiernej utracie wapnia z moczem;
  • niedoborze magnezu;
  • nadmiernym wytwarzaniu kalcytoniny.

Zmniejszenie stężenia wapnia powoduje powstanie tężyczki, w wyniku nadmiernej pobudliwości mięśni do skurczu, jak również zaburza procesy krzepnięcia i przewodzenia. Hiperkalcemia (zbyt wysokie stężenie wapnia we krwi) z kolei charakteryzuje się zaburzeniami czynności nerek (zaburzenie zagęszczania moczu, wielomocz), przewodu pokarmowego (nudności, wymioty, zaparcia), serca (tachykardia, dodatkowe skurcze), obwodowego i ośrodkowego układu nerwowego (depresja, senność, osłabienie odruchów ścięgnistych).

Redakcja abcZdrowie.pl, ponad rok temu

Bibliografia

  • Dembińska-Kieć A., Naskalski J.W., Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-137-2
  • Tomaszewski J., Diagnostyka laboratoryjna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2001, ISBN 83-200-3591-0
  • Jakob M., Normy laboratoryjne, Via Medica, Gdańsk 2010, ISBN 978-83-7555-232-4

Źródła zewnętrzne

Normy laboratoryjne

Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Stężenie wapnia
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Ból mięśni

~Szymon987654321 • ostatni post 6 godzin temu

1
Artykuły Stężenie wapnia
Składniki mineralne

Hiperkalcemia - przyczyny, objawy, zaburzenia hormonalne

Hiperkalcemia - przyczyny, objawy, zaburzenia hormonalne

Hiperkalcemia, czyli nadmiar wapnia w organizmie jest stanem niekorzystnie wpływającym na zdrowie. Hiperkalcemia to podwyższenie stężenia wapnia (...) mineralnych, niedobór szkodzi, ale nadmiar także. Hiperkalcemia...

Interakcje międzylekowe

Produkty, które zaburzają działanie leków

Produkty, które zaburzają działanie leków

, przez co ich działanie jest mocno osłabione. To z kolei znacząco naraża zdrowie i życie.Antybiotyk Produkty obfitujące w jony wapnia, takie jak mleko, śmietana, białe (...) sery czy jogurty, w połączeniu z niektórymi lekami tworzą...

Magnez - przyczyny i skutki niedoboru, rola magnezu, dieta

Stężenie magnezu

doustnymi lub dożylnymi preparatami. Razem z oznaczeniami stężenia wapnia i fosforanu, może służyć do monitorowania suplementacji wapnia. Hyla-Klekot L (...) immunologicznego. Poza tym działa uspokajająco....

Składniki mineralne

Jak wzbogacić swoją dietę w wapń?

Jak wzbogacić swoją dietę w wapń?

zalecanej dziennej dawki wapnia. Możesz jeść mleko z płatkami, używać go do zrobienia gorącego kakao albo zmiksować z bananem lub mango, aby uzyskać (...) zdrowy shake.Jogurt naturalny Jeden kubeczek beztłuszczowego lub niskotłuszczowego...

Bilansowanie zdrowej diety

Dieta bogata w wapń

do organizmu czy stopnia jego wydalania z moczem. Na stężenie wapnia w surowicy krwi wpływają: witamina D, kalcytonina i parathormon. Wapń w diecie (...) Dieta bogata w wapń jest szczególnie ważna u dzieci i osób...

Zdrowe odżywianie

Zdrowe przekąski (prezentacja edukacyjna)

Zdrowe przekąski (prezentacja edukacyjna)

fizycznym. Dostarczają również kwasu cytrynowego, który wspomaga wchłanianie i magazynowanie wapnia. Pomarańcze są także dobrym źródłem antyoksydantów (...) i wielu innych składników odżywczych. Duże stężenie cukrów...

Uroda

Jak działa rybi kolagen?

Jak działa rybi kolagen?

. To właśnie dzięki niemu nasza skóra jest jędrna, a włosy mocne i lśniące.Rybi kolagen ma bardzo specyficzny skład. Zawiera on wysokie stężenie glicyny, proliny (...) nie będzie zawierał żadnych wypełniaczy, cukru ani sztucznych konserwantów....

Zapiekanki

Zapiekanka ryżowa

Zapiekanka ryżowa

Cenne właściwości ryżu poznano najpierw w Azji, jeszcze w starożytności. Dzięki dużej zawartości magnezu, żelaza, wapnia, potasu, a także witamin

Zapiekanki wegańskie

Omlet na śniadanie

Omlet na śniadanie

, ponieważ ma niską zawartość energetyczną i dużą ilość witaminy C, potasu, magnezu oraz wapnia.