Grzybica a cukrzyca

Częstość występowania grzybicy, także jej ciężkich postaci, jest większa niż dawniej. Paradoksalnie, częściowo przyczyniają się do tego rozwój medycyny i nowe sposoby leczenia ciężkich chorób, np. przeszczepy narządów, które wymagają dożywotniej terapii immunosupresyjnej, leki przeciwnowotworowe, kortykosteroidy, antybiotyki o szerokim spektrum działania, żywienie pozajelitowe (czyli dożylne). Jednak także takie choroby, jak AIDS oraz cukrzyca, których częstość występowania ciągle wzrasta, przyczyniają się do coraz większej ilości zakażeń grzybiczych.

Spis treści:
  1. 1. Na czym polega cukrzyca?
  2. 2. Związek między cukrzycą a grzybicą
  3. 3. Grzybica a uszkodzenia skóry
  4. 4. Podatność diabetyków na grzybicę

1. Na czym polega cukrzyca?

Cukrzyca to choroba wynikająca z zaburzeń wydzielania hormonu zwanego insuliną, którego rola w organizmie polega na regulacji poziomu glukozy we krwi. Prowadzi to na przestrzeni lat do uszkodzenia licznych narządów. Ponadto diabetycy są bardziej niż zdrowi ludzie narażeni nie tylko na atak grzybów, lecz także infekcje grzybicze mają u nich cięższy przebieg, czasami nawet grożący śmiercią. Ryzyko jest największe u osób z niewyrównaną glikemią, czyli u cukrzyka lub takich, u których „cukry skaczą”. Wiąże się to najczęściej z błędami dietetycznymi (diabetycy nie powinni jeść słodyczy, jednak wielu nie potrafi ich sobie odmówić) i nieprawidłowo dobranymi dawkami leków.  

2. Związek między cukrzycą a grzybicą

Co to jest grzybica? Odtwórz wideo
Co to jest grzybica? Choroby grzybicze to najczęstsze dolegliwości zakaźne skóry...

Istnieje kilka przyczyn związanych ze zwiększoną podatnością na choroby grzybicze u osób chorujących na cukrzycę. Jedną z nich jest zaburzenie mechanizmów obronnych organizmu, np. fagocytozy. Fagocytoza to proces, w wyniku którego leukocyt, czyli białe ciałko krwi, „połyka” chorobotwórczy drobnoustrój (np. komórkę grzyba), aby potem zniszczyć go w swoim wnętrzu. Potrzebna jest do tego energia ze spalania cukru. Wprawdzie w cukrzycy glukozy we krwi jest nadmiar, ale brak insuliny powoduje, że nie mogą być aktywowane w leukocycie enzymy „spalające” ją i wytwarzające energię (glukokinaza i kinaza pirogronianowa). Można powiedzieć, że leukocyty są zbyt słabe, by połknąć grzyba. Nawet jeśli im się uda, pojawia się kolejny problem – z unieszkodliwieniem go. W normalnych warunkach leukocyt dzięki odpowiednim enzymom (np. reduktaza aldozowa) tworzy w swym wnętrzu wolne rodniki tlenowe, które są bardzo toksyczne dla patogennych drobnoustrojów. Działają podobnie jak woda utleniona, którą każdy z nas ma w domowej apteczce. Niestety, u cukrzyka dobroczynne enzymy są zużywane na przetworzenie zbyt dużej ilości glukozy krążącej we krwi i nie starcza ich na wytwarzanie wolnych rodników. Poza tym cukrzycy towarzyszy zaburzenie chemotaksji, czyli „przywoływania” na pomoc innych leukocytów dzięki specjalnym substancjom chemotaktycznym (np. cytokiny, chemokiny). Przez to leukocyt, który odnajdzie kolonię intruzów, nie może wezwać „kolegów” do pomocy.

3. Grzybica a uszkodzenia skóry

Do zaburzeń immunologicznych w cukrzycy dołączają się uszkodzenia naczyń i włókien nerwów obwodowych, a także wysoki poziom cukru nie tylko we krwi, lecz także w wydzielinach i wydalinach ciała (np. śluz pochwy, mocz), co ułatwia grzybom wzrost. Skóra u cukrzyka jest wysuszona i podatna na zranienia, co zachęca drobnoustroje do inwazji. Cukrzycy często towarzyszy otyłość, co stanowi dodatkowy problem, gdyż w fałdkach i zagięciach skóry, gdzie nie dociera powietrze, dochodzi do maceracji, niszczenia naskórka (potocznie mówi się na to odparzenia), co w połączeniu z dużą ilością glukozy jest wręcz zaproszeniem dla grzybów.

4. Podatność diabetyków na grzybicę

W porównaniu z osobami zdrowymi u diabetyków o wiele częściej stwierdza się występowanie: mukormikozy nosowo-mózgowej i skórnej, kandydozy jamy ustnej, skóry i pochwy, aspergilozy małżowiny usznej. W praktyce lekarz najczęściej ma do czynienia z grzybicą skóry, jamy ustnej i pochwy. Grzybica skóry u diabetyków ma zazwyczaj poważniejszy przebieg niż w przypadku ludzi zdrowych. Objawia się stanem zapalnym ze złuszczaniem naskórka i licznymi pęcherzykami surowiczymi. Po wystąpieniu takiego zakażenia należy udać się do dermatologa. Przeniesienie infekcji na paznokcie jest bardzo niepożądane, gdyż ich leczenie jest bardzo trudne i długotrwałe. Grzybica pochwy bywa częstokroć pierwszym objawem cukrzycy. Uporczywe, nawracające drożdżyce pochwy i częsty świąd sromu powinny skłonić kobietę do wykonania badania poziomu cukru we krwi. Podobnie z grzybiczą infekcją jamy ustnej, która objawić się może białymi nalotami i pieczeniem błony śluzowej. 

Warto pamiętać, że grzybica u diabetyków związana jest przede wszystkim ze zbyt wysokim poziomem glukozy we krwi i dotyczy głównie osób z niewyrównaną cukrzycą. Prawidłowa glikemia, sumienne stosowanie się do wskazówek lekarzy i odpowiednie leczenie obniżają ryzyko zakażenia. Grzybica u cukrzyka jest trudna i długia do wyleczenia i wymaga przede wszystkim normalizacji glikemii – bez tego nie pomogą żadne, nawet najskuteczniejsze leki.

Bibliografia

  • Elewski B. Grzybicze zakażenia skóry, Alfa Medica Press, Bielsko-Biała 2000, ISBN 83-86019-86-1
  • Szepietowski J. Leczenie chorób skóry i chorób przenoszonych drogą płciową, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2002, ISBN 83-200-2625-3
  • Czech A., Tatoń J. CUKRZYCA: Podręcznik diagnostyki i terapii, Elamed, Katowice 2009, ISBN 978-83-61190-01-1
  • Strojek K. Diabetologia, Termedia, Poznań 2008, ISBN 978-83-89825-08-7
Porozmawiaj o tym na Forum Zdrowie »
Lubię to!
0

Komentarze

Pytania do specjalistów

Cukrzyca a grzybica

Niedawno pojawiła się u mnie grzybica w miejscach intymnych (w pachwinie i pod piersiami). W kobiecym piśmie przeczytałam, że grzybica jest jednym z objawów cukrzycy i przypomniałam sobie, że jakiś czas temu lekarka z przychodni podejrzewała, że mam cukrzycę,...

Grzybica czy cukrzyca?

Witam. Jestem 34-letnim mężczyzną. Od około 2 tygodni pod napletkiem pojawił mi się biały nalot, który kilka razy dziennie usuwam, dochodzi lekkie swędzenie żołądzi. Od tygodnia zaczynam tracić na wadze a właściwie się odwadniam. Piję duże ilości płynow...

pokaż 5 następnych

Artykuły Przyczyny grzybicy

Przyczyny grzybicy Dermatofity

Dermatofity to grzyby, które rosną na skórze, włosach i paznokciach powodując różne rodzaje grzybic. Dermatofity zazwyczaj nie są groźne, jednak przy spadku odporności mogą prowadzić do powstawania grzybicy skóry, grzybicy stóp, grzybicy międzypalcowej czy grzybicy woszczynowej. Dermatofity mogą atakować keratynę w komórkach używając enzymów, które niszczą keratynę oraz inne proteiny występujące we włosach, skórze i paznokciach. Przyczyny...

Przyczyny grzybicy Czynniki sprzyjające grzybicy

(...) óry, przerzedzenie włosów. Przyczyny grzybicy jamy ustnej protezy zębowe, sztuczne zęby sprzyjają grzybicy jamy ustnej, palenie ... przeniesione rękami osób dorosłych opiekujących się dzieckiem. Czynniki ryzyka grzybicy pochwy Przyczyny grzybicy pochwy to...

Przyczyny grzybicy Grzybica po stosowaniu antybiotyków

Antybiotyki są wciąż uważane za najskuteczniejsze leki zwalczające poważne zakażenia bakteryjne. Sięgamy po nie nieustannie. W okresie jesienno-zimowym antybiotykami leczymy grypę i inne infekcje. Badania dowodzą, iż coraz częściej są nadużywane i często stosowane niezgodnie z ich przeznaczeniem. Ponadto kuracje antybiotykami w konsekwencji prowadzą do niepożądanych efektów. Przykładem jest grzybica pochwy. Przyczyny grzybicy Hormony żeńskie Burza hormonalna wpływa na grzybicę w ciąży.

Jak dochodzi do rozwoju grzybicy?
Przyczyny grzybicy Jak dochodzi do rozwoju grzybicy?

Kokcydioidomykoza, histoplazmoza, blastomykoza to niektóre z gatunków grzybów, które są wyjątkowo agresywne i mogą zaatakować człowieka, jednak są one rzadkie w naszej szerokości geograficznej. W większości przypadków...

Cukrzyca
Choroby i dolegliwości Cukrzyca

Cukrzyca to przewlekła choroba ogólnoustrojowa charakteryzująca się hiperglikemią, czyli podwyższonym stężeniem glukozy (cukru) we krwi. Schorzenie to wynika z defektu wydzielania lub działania insuliny. Insulina jest hormonem wytwarzanym w trzustce,...

Co to jest grzybica? Odtwórz wideo
Grzybica paznokci Co to jest grzybica?

Choroby grzybicze to najczęstsze dolegliwości zakaźne skóry i narządów wewnętrznych. Grzybica jest chorobą wyleczalną, aczkolwiek kuracja trwa bardzo długo oraz istnieje ryzyko nawrotu objawów. Sygnały pojawienia się grzybicy są...

Grzybica
Dermatologia Grzybica

Grzybice, czyli mikozy, to grupa chorób wywołanych przez grzyby chorobotwórcze. Mogą one mieć różne objawy i dotyczyć różnych narządów i tkanek, jednak wszystkie wywołane są przez ten sam czynnik – komórki...

Owoce a cukrzyca Odtwórz wideo
Dieta w cukrzycy Owoce a cukrzyca

Chcąc rozpocząć leczenie cukrzycy, podstawowym krokiem jest wprowadzenie odpowiedniej diety przeciwcukrzycowej, która wyznacza zasady dotyczące kaloryczności posiłków, regularności ich spożywania i samego składu jedzonych pokarmów....

Opalanie a cukrzyca Odtwórz wideo
Cukrzyca Opalanie a cukrzyca

Cukrzyca nie jest przeciwwskazaniem jeśli chodzi o opalanie się. Osoby cierpiące na tę chorobę mogą zatem bez obaw zażywać kąpieli słonecznych czy też korzystać z solarium. Opalanie się nie powinno jednak być pozbawione podstawowych zasad bezpieczeństwa....

Życie z cukrzycą Odtwórz wideo
Cukrzyca Życie z cukrzycą

Jeśli osoba cierpiąca na cukrzycę w porę podejmie odpowiednie leczenie choroba ta nie powinna wpływać na jej życie i normalne funkcjonowanie. Diagnoza wcale zatem nie musi oznaczać ograniczenie aktywności. Konieczne mogą się natomiast okazać pewne zmiany...

pokaż 10 następnych