Rozszczep podniebienia

Rozszczep podniebienia to wada rozwojowa powstała we wczesnym okresie rozwoju płodu. Mianem tym nazywamy szczelinę lub przerwę powstałą na skutek niepołączenia się struktur podniebienia. Wada ta może występować razem z innymi wadami, takimi jak np. rozszczep wargi. Do rozwoju wady może dojść w każdej części podniebienia. Rozszczep podniebienia i rozszczep wargi to jedne z najczęściej występujących u dzieci wad wrodzonych głowy i szyi. Jeśli nie zostanie podjęte operacyjne leczenie takich zaburzeń, dziecko może mieć problemy z jedzeniem (dlatego też utrudnione jest karmienie piersią), mową, a także słuchem. Rozszczep podniebienia występuje średnio raz na 650 do 750 żywych urodzeń. Wada częstsza jest u dziewczynek. Jeżeli jest nią obarczona matka, ryzyko wystąpienia wady u potomstwa wzrasta dwukrotnie.

Przyczyny rozszczepu podniebienia

Lekarze nie są do końca zgodni w ustaleniu konkretnych przyczyn, jakie powodują rozszczep podniebienia. Można jednak wymienić kilka czynników, które zwiększają ryzyko pojawienia się tego problemu u dziecka:

Rozszczep wargi u dziecka

Rozszczepy pojawiają się na różnych partiach twarzy (uszy, nos, czoło).... »

• Stosowanie podczas ciąży niektórych rodzajów leków, np. kwasu acetylosalicylowego, leku przeciwdrgawkowego – hydantoiny;
• Picie dużych ilości alkoholu i stosowanie narkotyków podczas ciąży;
• Palenie papierosów w trakcie ciąży;
• Uwarunkowania dziedziczne;
• Leczenie promieniowaniem lub różnego rodzaju zakażenia przebyte przez matkę podczas ciąży;
• Niedobór tlenu w czasie rozwoju płodu;
• Niedobór kwasu foliowego lub zbyt duża podaż w trakcie ciąży witaminy A i E;
• Gorączka;
• Choroby w ciąży, takie jak różyczka, grypa, ospa;
• Krwawienie wewnątrzmaciczne;
• Dioksyny.

Rozszczep podniebienia często towarzyszy także innym chorobom genetycznym, np. trisomii chromosomu 13 (zespół Pataua), trisomii 18 (zespół Edwardsa), zespołowi kociego krzyku, zespołowi Pierre'a Robina i innym.
Jeśli kobieta podczas ciąży prawidłowo o siebie dba, to ryzyko pojawienia się jakichkolwiek wad u dziecka jest praktycznie niemożliwe.

Objawy rozszczepu podniebienia

Zapobieganie i leczenie rozszczepu podniebienia

Leczenie zależne jest od tego, jak poważna jest wada. Najczęściej korekcja wady polega na zszyciu rozszczepu podniebienia – w większości przypadków odbywa się ona między 12. a 18. rokiem życia dziecka. Często konieczne będzie ponowne powtórzenie operacji w przyszłości, jednak zwykle ma to miejsce dopiero w wieku nastoletnim dziecka. Mimo iż operacja często pozostawia blizny i ślady, to powoduje ona znaczną poprawę stanu zdrowia dziecka, a oznaki rozszczepu są prawie całkiem wyeliminowane. Prawidłowy rozwój dziecka po takim zabiegu chirurgicznym wraca do normy. U niektórych dzieci problemy z rozszczepem podniebienia powodują inne powikłania i konieczne jest leczenie, np. zębów, mowy, słuchu, infekcji uszu i zatok.