Hormony - charakterystyka, choroby endokrynologiczne

Endokrynologia zajmuje się działaniem hormonów oraz związanymi z nimi chorobami. Choroby endokrynologiczne to grupa bardzo różnorodnych chorób o różnych objawach i przebiegu. Hormony mogą wpływać praktycznie na wszystkie komórki i tkanki organizmu, a także na nastrój. Równowaga hormonalna jest więc bardzo ważna dla człowieka, jej brak powoduje szereg dolegliwości. Zaburzenia hormonalne oddziałują na zdrowie w szerokim jego spektrum. Jeden gruczoł dokrewny, który szwankuje, może zaważyć na pogorszeniu samopoczucia. Czasem wywołuje poważne choroby hormonalne (np. tarczyca Gravesa-Basedowa).


1. Hormony - charakterystyka

Hormony to takie substancje, które pobudzają lub dezaktywują różnorodne mechanizmy komórkowe w określonych tkankach. Dzieje się tak dzięki temu, że w tkankach znajdują się receptory wrażliwe na określony rodzaj hormonów. Hormony wpływają na nasz rytm okołodobowy, wzrost, nastrój, libido, zmiany zachodzące podczas ciąży i wiele innych czynników – bardzo wiele więc od hormonów zależy.

Zobacz film: "Choroby serca najczęstszą przyczyną zgonów Polaków"

Oksytocyna
Oksytocyna

Cząsteczka oksytocyny.

zobacz galerię

Hormony są wytwarzane przez gruczoły, takie jak:

  • podwzgórze (np. wazopresyna i oksytocyna),
  • przysadka mózgowa (np. prolaktyna),
  • szyszynka (melatonina),
  • jądra szwu (serotonina),
  • gruczoł tarczowy (hormony tarczycy),
  • wątroba (np. trombopoetyna),
  • trzustka (np. glukagon),
  • kora i rdzeń nadnerczy (np. kortyzol),
  • nerki (np. renina),
  • jądra (androgeny),
  • jajniki (estrogeny),
  • grasica (tymulina),
  • ściany przedsionka serca (przedsionkowy peptyd natriuretyczny).

2. Hormony - choroby endokrynologiczne

Zaburzenia hormonalne dzieli się na dwie główne grupy. Gruczoły wydzielające hormony mogą wydzielać ich zbyt mało (niedoczynność) bądź też zbyt dużo (nadczynność) i wywoływać przez to określone objawy.

Oksytocyna
Oksytocyna

Hormony mają za zadanie koordynować procesy chemiczne zachodzące w komórkach organizmu. Znaczną część...

zobacz galerię

Nie zawsze jest to jednak takie proste, na przykład biorąc pod uwagę choroby tarczycy, można zauważyć, że mogą być one bardzo długo bezobjawowe, jak na przykład utajona nadczynność tarczycy. Choroby tarczycy są jednymi z najczęstszych chorób endokrynologicznych. Odrębną grupą chorób endokrynologicznych są guzy zaburzające funkcjonowanie gruczołów.

Zaburzenia hormonalne są przyczyną takich różnorodnych chorób, jak:

  • cukrzyca (zaburzenie wydzielania lub działania insuliny - hormonu produkowanego przez trzustkę),
  • ginekomastia (zwiększenie się piersi u mężczyzny wywołane różnymi czynnikami hormonalnymi),
  • zespół policystycznych jajników (zaburzenie funkcjonowania jajników wywołane nadmiarem androgenów - hormonów męskich),
  • hirsutyzm (nadmierne owłosienie wywołane nadmiarem hormonów męskich u kobiety),
  • akromegalia (zaburzenie wywołujące powiększenie się stóp, dłoni, języka, nosa i narządów wewnętrznych u osób dorosłych wskutek nadmiernej ilości hormonu wzrostu),
  • hiperprolaktynemia (zaburzenie dotykające zarówno kobiet, jak i mężczyzn, wywołane nadmierną ilością prolaktyny),
  • karłowatość przysadkowa (niewielki wzrost wywołany brakiem lub niedoborem hormonu wzrostu),
  • zespół Morgagniego-Stewarta-Morela (zespół chorobowy wywołujący wiele objawów, takich jak otyłość, hirsutyzm, brak miesiączki, cukrzyca i inne, spowodowany nadmierną ilością hormonu produkowanego przez korę nadnerczy),
  • choroba Addisona (niedobór hormonów kory nadnerczy, wywołujący wiele różnych objawów).

Zdarzają się także choroby, które obejmują funkcjonowanie kilku gruczołów naraz. Do takich chorób należy na przykład autoimmunologiczny zespół niedoczynności wielogruczołowej typu 1, 2 i 3.

spis treści
rozwiń

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska S.A. z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.
    Podoba Ci się ten artykuł? Chcesz więcej? Polub
    i bądź na bieżąco!