Stan zapalny - podwyższone OB, poziom CRP

OB (odczyn Biernackiego) oraz CRP (tzw. białko C-reaktywne) to wskaźniki stanu zapalnego. Oznacza to, że podwyższony poziom OB i CRP świadczy o chorobie, która przebiega w naszym organizmie i która pobudziła układ odpornościowy. Najczęściej chorobą tą jest infekcja bakteryjna lub wirusowa. Zdarza się jednak, że dzięki tak prostemu i podstawowemu badaniu OB i CRP wykrywane są poważne choroby: białaczki i inne nowotwory czy niektóre choroby nerek (zespół nerczycowy).

1. Stan zapalny - podwyższone OB

OB to test na stan zapalny, który został po raz pierwszy opracowany i zastosowany przez Polaka – Edmunda Biernackiego już w 1897 roku. Badanie na poziom OB jest niezwykle proste w wykonaniu. Próbkę krwi pobranej od pacjenta należy wstawić do wyskalowanej probówki i już po godzinie można odczytać wysokość osadu krwinek czerwonych na dnie, czyli poziom OB.

Objawy charakterystyczne dla stanu zapalnego aktualne w medycynie od czasów Galena, czyli od prawie 2 tysięcy lat, to tumor, rubor, calor, dolor i functio laesa, czyli guz (lub obrzęk), zaczerwienienie, podwyższona temperatura, ból i ograniczenie funkcji, np. osłabienie. W wynikach badań krwi można stwierdzić podwyższone wartości OB, CRP, WBC, czyli leukocyty. Nie zawsze wszystkie cechy można zaobserwować jednocześnie, np. może wystąpić spowodowany infekcją stan zapalny bez gorączki i zaczerwienienia. Obraz kliniczny nie zawsze jest jednoznaczny. Osoba, u której rozwija się stan zapalny z powodu innej choroby i przyjmowania różnych leków, może mieć zaburzenia odporności i nie prezentować wszystkich klasycznych objawów. Obecność stanu zapalnego łatwo stwierdzić, ale nie zawsze możliwe jest szybkie określenie przyczyny. Typowym przykładem jest zapalenie wyrostka robaczkowego, które może kluć się przez kilka dni i na początku sugerować przemijające łagodne zapalenie jelita lub węzłów chłonnych. Dopiero po rozwinięciu pełnego obrazu klinicznego lekarz może podjąć leczenie, zresztą w tym przypadku wyłącznie operacyjne.

Zobacz film: "#dziejesienazywo: Czy warto wykonywać badania profilaktyczne?"

Normy OB są różne dla różnych grup pacjentów. U kobiet prawidłowy wynik OB to 6–11 mm (do 30 mm po 50. roku życia) i 3–8 mm dla mężczyzn (do 20 mm po 50. r.ż.). Wśród lekarzy funkcjonuje potoczne określenie „trzycyfrowe OB”. Oznacza ono wynik OB powyżej 100 mm.

Podwyższone OB i CRP jest najczęściej objawem infekcji wirusowych i bakteryjnych
Podwyższone OB i CRP jest najczęściej objawem infekcji wirusowych i bakteryjnych (Shutterstock)

Trzycyfrowe OB jest charakterystyczne dla niektórych chorób, w większości bardzo poważnych: ciężkich infekcji (ciężkiego zapalenia płuc, zapalenia nerek , zapalenia kości i stawów , posocznicy ), chorób nowotworowych (białaczki, chłoniaka ) oraz tzw. układowych chorób tkanki łącznej (tocznia trzewnego, zapalenia skórno-mięśniowe i innych). Ponieważ badanie na poziom OB zostało wymyślone ponad 100 lat temu, to oczywiście medycyna dysponuje metodami nowocześniejszymi – bardziej czułymi i specyficznymi.

PYTANIA I ODPOWIEDZI LEKARZY NA TEN TEMAT

Zobacz odpowiedzi na pytania osób, które miały do czynienia z tym problemem:

Wszystkie odpowiedzi lekarzy

Wartość OB może być nieznacznie podwyższona także w niektórych stanach fizjologicznych – w ciąży i po porodzie, podczas miesiączki i w trakcie stosowania hormonalnej antykoncepcji, a także po niewielkich zabiegach, takich jak wyrwanie zęba. Jest to jeden z powodów, dla których badanie na poziom OB odchodzi do lamusa i jest zastępowane przez testy nieco bardziej specyficzne.

2. Stan zapalny - CRP we krwi

Takim właśnie bardziej nowoczesnym badaniem jest poziom CRP we krwi. CRP należy do grupy tzw. białek ostrej fazy. Są to białka osocza produkowane przez wątrobę, których stężenie zwiększa się w przypadku infekcji. Uważa się, że do monitorowania stanu zapalnego najlepiej nadaje się właśnie CRP. Stężenie CRP we krwi w infekcji może wzrosnąć nawet 1000-krotnie w ciągu jednego dnia. Normą CRP będzie wynik poniżej 10 mg/l.

ZOBACZ TAKŻE:

Należy pamiętać, że badanie wskaźników stanu zapalnego jest bardzo niecharakterystyczne. Gdy lekarz otrzyma wynik świadczący o podwyższonej wartości OB lub CRP, jego rolą jest odnalezienie źródła infekcji lub innej choroby. W tym celu przeprowadza z pacjentem wyczerpujący wywiad i dokładnie go bada. Pomocne mogą być też bardziej szczegółowe badania.

Poznaj produkty, które zwalczają stan zapalny
Poznaj produkty, które zwalczają stan zapalny [7 zdjęć]

Stan zapalny to część reakcji odpornościowej organizmu – bez niej nie możemy wyzdrowieć. Jednak jesli...

zobacz galerię

OB i CRP to badania, które można wykorzystywać nie tylko w celu wykrywania chorób, lecz także monitorowania skuteczności leczenia. Jeśli infekcję leczymy prawidłowo, to wskaźniki stanu zapalnego powinny obniżyć się gwałtownie. Także w schorzeniu przewlekłym utrzymywanie się wartości CRP lub ich spadek świadczy o remisji choroby.

spis treści
rozwiń
Następny artykuł: Anemia (niedokrwistość)

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska S.A. z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.
    Podoba Ci się ten artykuł? Chcesz więcej? Polub
    i bądź na bieżąco!