Dieta przyszłej mamy

Weryfikacja merytoryczna:

Mgr Monika Łapczyńska - położna, fizjoterapeuta, instruktorka szkoły rodzenia, masażystka I stopnia, instruktor rekreacji ruchowej, absolwentka Warszawskiego...

Ciąża jest okresem szczególnie ważnym w życiu kobiety, ale często towarzyszą jej różne dolegliwości. Właściwa dieta przyszłej mamy może złagodzić uciążliwe niedogodności towarzyszące ciąży. Kobieta w ciąży nie musi wyrzekać się ulubionych potraw, jednak ważne, by wiedziała, które produkty należy ograniczyć. Na właściwym odżywianiu skorzysta bowiem nie tylko matka, ale przede wszystkim nienarodzone dziecko, którego prawidłowy rozwój płodowy w dużej mierze zależy od składników odżywczych dostarczanych przez matkę. Dieta kobiety w ciąży powinna uwzględniać produkty ze wszystkich grup żywieniowych. Szczególnie ważne są witaminy i minerały, które należy dostarczać wraz z dietą.

Dieta w ciąży

• Produkty zbożowe
  Odżywianie w czasie ciąży

  Dieta w ciąży powinna być przede wszystkim zdrowa. Musi być urozmaicona i... »

• Warzywa i owoce

Dieta w czasie ciąży powinna być bogata w witaminę C. Sięgając po warzywa i owoce, zapewnimy dziecku nie tylko witaminę C, ale również foliany. Ponadto owoce i warzywa są źródłem innych niezbędnych podczas ciąży witamin, składników mineralnych, błonnika pokarmowego oraz bioflawonoidów. Specjaliści z zakresu żywienia podkreślają, że witamina C zwiększa przyswajalność niektórych składników mineralnych, np. żelaza. Dlatego ważne jest, aby przyszła mama sięgała po świeże owoce, takie jak pomarańcze czy grejpfruty.

• Mięso i ryby

Ryby są źródłem białka, które jest niezbędnym składnikiem diety przyszłej mamy. Lekarze zalecają kobietom w ciąży chude gatunki mięsa, drobiu i ryby. Mogą być one zastąpione nasionami strączkowymi, np. orzechami, pestkami dyni czy słonecznika. Dlaczego białko jest takie ważne? Ponieważ jest budulcem tkanek i narządów rozwijającego się dziecka. Mięso jest źródłem cynku, żelaza i witamin z grupy B. Dla rozwijającego się niemowlęcia ważne jest dostarczenie wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, które odpowiadają za rozwój siatkówki oka i mózgu dziecka.

• Mleko i jego przetwory

Są źródłem łatwo przyswajalnego wapnia, budującego układ kostny dziecka. Przyszła mama powinna w swojej diecie uwzględnić przynajmniej trzy porcje produktów mlecznych. Kobiety w ciąży powinny unikać jednak niektórych przetworów mlecznych, np. lodów.

• Tłuszcz i słodycze

Niestety, te składniki we właściwej diecie w czasie ciąży powinny znajdować się w niewielki ilości. Należy spożywać olej roślinny, np. do surówek czy sałatek, ale ze słodyczy warto zrezygnować.

Składniki odżywcze w ciąży

Zdarza się tak, że w diecie kobiety brakuje składników, które są niezbędne dla prawidłowego rozwoju dziecka. Należy do nich np. kwas foliowy, który chroni dziecko przed niedorozwojem układu nerwowego. Spożywanie kwasu foliowego najlepiej rozpocząć na trzy miesiące przed zajściem w ciążę. Dobrym naturalnym źródłem kwasu foliowego są: brokuły, pomarańcze, banany, mleko i nasiona roślin strączkowych. Następnym składnikiem niezbędnym w rozwoju płodu jest żelazo.

Żelazo jest odpowiedzialne za tworzenie hemoglobiny w krwinkach czerwonych, a także wspomaga rozwój płodu. Najlepszym źródłem żelaza są mięso i żółtka jajek. Cynk, który zawarty jest w mięsie, nasionach roślin strączkowych, pomaga w walce z chorobami zakaźnymi oraz wspiera rozwój płodu. Przyszła mama powinna również pamiętać, aby w jej diecie nie zabrakło co najmniej ośmiu szklanek wody dziennie.

Czego unikać w diecie w ciąży?

Kobieta, planując dietę w czasie ciąży, powinna ze swojej listy wykreślić używki. Inne przedstawione poniżej produkty w dużych ilościach są niezdrowe dla każdego człowieka, natomiast kobiety ciężarne szczególnie powinny je ograniczać.

• Alkohol – zdecydowanie powinien zostać odrzucony; jest on szczególnie groźny, gdyż już w niewielkich dawkach może spowodować u dziecka tzw. płodowy zespół alkoholowy (FAS). FAS powoduje opóźnienie rozwoju dziecka, niską masę urodzeniową oraz nieprawidłowy rozwój mózgu i serca.
• Napoje gazowane – kofeina, fosforany, dwutlenek węgla, konserwanty i sztuczne barwniki – takie składniki możemy znaleźć w napojach gazowanych. Są one niebezpieczne, gdyż podrażniają przewód pokarmowy. W napojach gazowanych znajduje się również duża ilość cukrów prostych, które powodują nadmierny przyrost masy ciała ciężarnej.
• Kawa – duża ilość kawy (kofeiny) może źle wpłynąć na pracę serca dziecka. Pijąc jedną lub dwie filiżanki kawy, oczywiście z jednej łyżeczki, nie zaszkodzimy dziecku.
• Słodziki – nie zawierają one żadnej wartości odżywczej i mimo tego, że nie wykazano ich złego wpływu na rozwój dziecka, lepiej ich unikać.
• Fast foody – z natury są niezdrowe, a w czasie ciąży szczególnie.
• Wątróbka – nie jest przeciwwskazana w trakcie ciąży, jednak zawiera dużą ilość witaminy A, która przyjmowana w nadmiernej ilości może zaburzyć rozwój dziecka. Ponadto ma wysoką zawartość cholesterolu, który jest niewskazany w czasie ciąży.
• Orzeszki ziemne – zawierają aflatoksyny, które mogą uszkodzić płód, a poza tym zwiększają ryzyko wystąpienia alergii u dziecka.
• Surowe mięso, a szczególnie ryby (sushi) i owoce morza mogą być źródłem toksoplazmozy i listeriozy, które powodują uszkodzenie układu nerwowego dziecka oraz przedwczesny poród.
• Sery pleśniowe – mogą powodować listeriozę.
• Surowe jajka – są źródłem Salmonelii.
• Produkty wędzone i grillowane – znajdują się w nich rakotwórcze nitrozoaminy oraz duża ilość soli.

Kobieta, planując właściwą dietę w czasie ciąży, powinna również unikać żywności konserwowanej, sztucznie barwionej i aromatyzowanej. Spożywanie dużej ilości tych produktów może powodować biegunkę, zaburzenia żołądkowe i odczyny alergiczne. Dlatego lepiej zrezygnować z produktów zawierających:

• benzoesan sodu – zawarty między innymi w dżemie zakupionym w sklepie, majonezie, konserwach;
• kwas fosforanowy, fosforan sodu – zawarte w napojach typu cola, proszku do pieczenia;
• glutaminian sodu – znajdujący się w napojach, zupach instant, przyprawach typu vegeta, kostkach bulionowych.

Zdrowa dieta w czasie ciąży zapewni nie tylko zdrowie matki, ale i rozwijającego się w jej łonie dziecka. Dlatego warto zaplanować odpowiednią dietę, dobrze zbilansowaną i bogatą w witaminy i składniki odżywcze.