Ministerstwo Zdrowia odpiera ataki NIK

Z najnowszego raportu Najwyższej Izby Kontroli wynika, że Narodowy Program Ochrony Zdrowia Psychicznego okazał się fiaskiem. Projekt wdrożony w latach 2011-2015 miał m.in. obniżyć liczbę samobójstw, polepszyć jakość życia osób z zaburzeniami psychicznymi oraz poprawić dostępność świadczeń opieki psychiatrycznej. Kontrola wykazała, że Ministerstwo Zdrowia zawiodło, a program zakończył się całkowitą porażką. Z danych wynika, że liczba samobójstw, zamiast się zmniejszyć, wzrosła o 60 proc. Teraz MZ, w odpowiedzi na raport NIK, odpiera zarzuty.

Kiedy należy zgłosić się do psychiatry?

Ministerstwo Zdrowia się broni

Resort Zdrowia odpowiada krótko: przyczyną niezrealizowania założeń Narodowego Programu Ochrony Zdrowia Psychicznego w latach 2011-2015 był „zbyt krótki czas na realizację zaplanowanych zadań i brak jednorodnej opinii środowiska opieki psychiatrycznej, np. w kwestii zmian organizacyjnych”.

Kluczowym zadaniem programu było zmniejszenie liczby zgonów z powodu samobójstw w Polsce. Jak wynika z raportu, liczba ta nie tylko nie zmalała, ale wzrosła o 60 proc. od czasu przed wdrożeniem programu. Alarmująca jest również liczba specjalistów pracujących w opiece psychiatrycznej. Zdaniem NIK w Polsce brakuje ponad czterech tysięcy psychiatrów.

Gdzie szukać pomocy w przypadku uzależnień i innych problemów psychologicznych?

Jak dostać się do psychologa lub psychoterapeuty, czy potrzebne jest skierowanie i w przypadku jakich problemów warto zwrócić się o pomoc do specjalis...

– Rzeczywiście liczba samobójstw wzrosła, a zatem tutaj MZ na pewno zawiodło. Dodatkowo jest tak, że specjalistów zdrowia psychicznego jest zbyt mało. Na wizytę do psychologa czeka się często kilka miesięcy, tak jak i do lekarza psychiatry. Niestety, taka wizyta najczęściej jest niezbędna w dużo krótszym czasie. Zaburzenia psychiczne muszą przestać być traktowane „po macoszemu”, jako choroby drugiej kategorii. Zwłaszcza, że śmiertelność jest, jak widać, dość spora. Pokazują to statystyki policyjne – mówi specjalnie dla WP abcZdrowie Monika Kotlarek, psycholog i autorka bloga "psycholog-pisze.pl".

MZ wskazuje, że za niewykonanie wielu zadań wskazanych w programie odpowiada przede wszystkim zbyt krótki termin na ich realizację. W oświadczeniu czytamy: "przyjęcie założeń o możliwości dokonania tak gruntownych zmian w systemie opieki psychiatrycznej oraz dostosowaniu do nich współpracy pozostałych sektorów (pomocy społecznej, aktywizacji zawodowej, edukacji) w terminie określonym w rozporządzeniu Rady Ministrów, a także uznanie, że dostosowanie realiów organizacyjnych, finansowych i prawnych, przy braku jednorodnej opinii środowiska opieki psychiatrycznej będzie w takim terminie osiągalne".

Błędy wykazano także w zakresie finansowania projektu. Ministerstwo Zdrowia odparło również ten atak, dodając, że „corocznie wnioskowało o przyznanie z budżetu środków na realizację programu, ale wnioski te nie były uwzględniane przez Ministerstwo Finansów”.

NIK alarmuje

NIK uznała, że ze swoich zadań nie wywiązały się zarówno administracje rządowe, jak i samorządy. Według Resortu nie zostały zrealizowane te punkty, „które wymagały pozyskania niezbędnych zasobów finansowych, ale także te, wynikające z wąskiego horyzontu czasowego harmonogramu programu w stosunku do szerokiego zakresu zadań". Ministerstwo dodaje, że program nie zawierał określonych bezwzględnych kwot, a jedynie zalecane ich nakłady.

Nie powstały także uwzględnione w projekcie Centra Zdrowia Psychicznego, których zadaniem miała być kompleksowa środowiskowa pomoc psychiatryczna. Jednostki samorządowe nie utworzyły ich, ponieważ zabrakło środków pieniężnych oraz wsparcia merytorycznego, o co miał zadbać Resort Zdrowia.

– Jest źle. Sprzyja temu brak rzeczywiście działającej ustawy o zawodzie psychologa, gdzie powołane są organy, które nie istnieją np. samorząd zawodowy psychologów. W krajach skandynawskich leczy się schizofrenię środowiskowo, wspierając cały system rodzinny i otoczenie pacjenta chorego na schizofrenię. W Polsce jest to nie do pomyślenia. Tutaj twierdzi się, że działają tylko leki i nic innego nie da się zrobić. Chorzy znajdujący się w szpitalach psychiatrycznych wychodzą z nich i często są pozostawieni sami sobie - mówi specjalnie dla WP abcZdrowie Karolina Kapias, psychoterapeuta i psycholog z Ośrodka Psychoterapii STREFA ROZWOJU w Katowicach.

Lepsza edycja programu?

Przygotowano już kolejną edycję programu na lata 2017-2022. Został on zaakceptowany przez Stały Komitet Rady Ministrów. Znajdziemy w nim punkty o „zapewnieniu osobom zmagającym się z zaburzeniami psychicznymi powszechnie dostępnej opieki zdrowotnej oraz innych form opieki i pomocy niezbędnych do życia w środowisku rodzinnym i społecznym”. Resort zapewnia, że zostaną wdrożone działania przeciwko dyskryminacji osób z zaburzeniami psychicznymi, a także kształtujące wobec nich właściwe postawy społeczne, takie jak: zrozumienie, tolerancja czy życzliwość.

Magdalena Bury

O autorze

Magdalena Bury

Zdobywczyni prestiżowego tytułu Dziennikarz Medyczny 2016 Roku w kategorii Publicystyka Internetowa. Członek Stowarzyszenia Dziennikarze dla Zdrowia oraz Dziennikarskiego Klubu Promocji Zdrowia. Absolwentka Dziennikarstwa i Komunikacji Społecznej oraz Pedagogiki o sp. przedszkolnej i wczesnoszkolnej. W mediach od 2012 roku.

Magdalena Bury, 7 miesięcy temu

Zdrowie psychiczne

Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Zdrowie psychiczne
najnowsze pytania

Dyskusje na forum

Pomocni lekarze

Artykuły Zdrowie psychiczne
Zdrowie psychiczne

5 mitów o chorobach psychicznych

5 mitów o chorobach psychicznych

również wpływają na zdrowie psychiczne. Nieszczęśliwe dzieciństwo może być z tym powiązane, ale osoby z idealnymi przeżyciami w tym okresie (...) Odkrywamy prawdę Piętno choroby psychicznej może prowadzić...

Zdrowie psychiczne

Cechy, po których poznasz socjopatę

Cechy, po których poznasz socjopatę

Siudem. Przeczytaj także: Podstępna choroba o groźnych powikłaniach. Sprawdź, jak się przed nią uchronić Przemoc psychiczna i fizyczna -

Zdrowie psychiczne

Facebook prawdę ci powie

Facebook prawdę ci powie

Chyba nikomu z nas nie trzeba tłumaczyć, czym jest Facebook. Każdego dnia odwiedza go ponad 400 milionów osób na całym świecie. Jedni dzielą się swoimi emocjami i przemyśleniami, inni wstawiają zdjęcia z wycieczek, popularne selfie, a nawet, wykonane...

Zdrowie psychiczne

Schizofrenia - przyczyny, przebieg, leczenie

osobowości polega wyłącznie na wyraźnej granicy między sferą uczuć a sferą umysłu. Schizofrenia to poważna choroba psychiczna, polegająca na upośledzeniu (...) czynnikami ryzyka, jak: dorastanie w centrum miasta; zażywanie narkotyków...

Zdrowie psychiczne

Szczęście zapisane w genach... ale nie męskich!

Szczęście zapisane w genach... ale nie męskich!

W pogoni za lepszym życiem każdy z nas szuka sposobów, które pozwoliłyby cieszyć się pełnią szczęścia. Wiele osób uważa, że to właśnie kobiety potrafią w większym stopniu doceniać uroki życia. Według amerykańskich naukowców takie optymistyczne nastawienie...

Zdrowie psychiczne

Pamiętajmy o... leniuchowaniu!

Pamiętajmy o... leniuchowaniu!

czy później odbije się to na naszym zdrowiu. Notoryczne odmawianie sobie kilkunastominutowej przerwy stanowi pierwszy krok ku chorobom cywilizacyjnym

Zdrowie psychiczne

Nerwica i lęki

Nerwica i lęki

, patologiczne zachowania i nieprawidłowe procesy psychiczne. W ICD-10 pod kodami od F40 do F48 można znaleźć szereg przykładów zaburzeń nerwicowych (...) psychiatrzy i psychologowie są dalecy od takiego rozumienia zaburzeń nerwicowych....