Powikłania żylaków przełyku

Żylaki przełyku to charakterystyczne poszerzenia naczyń żylnych dolnej części przełyku. Są to struktury bardzo podstępne – ich pierwszym objawem bardzo często jest krwawienie, którego śmiertelność wynosi około 50 %. Krwawienia z odbytu oraz wymiotowanie krwią, towarzyszące często żylakom przełyku, może prowadzić do niedokrwistości, objawiającej się bladością skóry, łamliwością włosów i ogólnym stanem przemęczenia. Żylaki zatem to nie tylko problem sam w sobie, ale również przyczyna wielu innych poważnych chorób.

Spis treści:
  1. 1. Czym są żylaki przełyku?
  2. 2. Przyczyny powstawania żylaków przełyku
  3. 3. Diagnostyka i stopnie zaawansowania żylaków przełyku
  4. 4. Objawy krwawienia z żylaków przełyku
  5. 5. Czynniki ryzyka pierwszego krwotoku z żylaków przełyku
  6. 6. Skutki krwawienia z żylaków przełyku
  7. 7. Rokowanie w żylakach przełyku
  8. 8. Leczenie żylaków przełyku

1. Czym są żylaki przełyku?

Żylaki przełyku są zazwyczaj wtórnym objawem nadciśnienia w żyle wrotnej, spotykanym w utrudnieniu przepływu krwi żylnej z dolnych części ciała przez wątrobę, na przykład w marskości wątroby. Początkowo przez długi czas mogą się one w żaden widoczny sposób zewnętrznie nie objawiać, a wykrywane są jedynie przypadkowo w czasie badań radiologicznych przełyku. W miarę ich rozwoju i coraz większego rozciągania (ścieńczenia) ścian naczyń żylnych może dochodzić do ich pękania oraz mniejszych lub większych krwotoków. Dzieje się tak zazwyczaj w przypadku nagłych zmian ciśnienia w przełyku lub w układzie żylnym tej okolicy (np. przy kaszlu, kichaniu, wymiotach), a niekiedy spontanicznie lub po ich uszkodzeniu w czasie połykania.

2. Przyczyny powstawania żylaków przełyku

Wśród przyczyn nadciśnienia wrotnego, które bezpośrednio jest przyczyną żylaków przełyku znajdują się:

3. Diagnostyka i stopnie zaawansowania żylaków przełyku

Diagnostyka żylaków przełyku:

  • ezofagoskopia - badanie z wyboru
  • zdjęcie kontrastowe przełyku

Stopnie zaawansowania choroby:

  • I stopień - wąskie żylaki o prostym przebiegu
  • II stopień - poszerzone żylaki o krętym przebiegu zajmujące mniej niż 1/3 obwodu przełyku
  • III stopień - szerokie żylaki o krętym przebiegu zajmujące więcej niż 1/3 obwodu przełyku.

4. Objawy krwawienia z żylaków przełyku

Najgroźniejszym powikłaniem żylaków przełyku jest krwotok. Może on przebiegać bardzo dramatycznie i doprowadzić do dużej utraty krwi. Objawia się krwistymi, chlustającymi wymiotami, świeżą niestrawioną krwią. Wymioty są spowodowane bezpośrednim emetogennym działaniem krwi. Około 30% krwotoków jest śmiertelnych. Śmierć następuje zarówno z powodu utraty krwi, jak i na skutek śpiączki wątrobowej. Śpiączka spowodowana jest przeciążeniem dużą ilością białka, niewydolnej zazwyczaj (z powodu choroby podstawowej) wątroby.

Krwawienie z górnego odcinka przewodu pokarmowego może mieć także postać:

  • wymiotów fusowatych,
  • wymiotów krwistych,
  • stolca smolistego,
  • stolca zmieszanego z krwią.

Smoliste stolce pojawiają się wtedy, gdy w przewodzie pokarmowym znalazło się powyżej 100 ml krwi. Stolec wymieszany z krwią zdarza się w masywnych krwawieniach z górnego odcinka przewodu pokarmowego, którym zwykle towarzyszy znacznie przyspieszony pasaż jelitowy.

5. Czynniki ryzyka pierwszego krwotoku z żylaków przełyku

  • nadużywanie alkoholu,
  • duże ciśnienie w żyle wrotnej (nie ma jednak liniowej zależności między ciśnieniem a ryzykiem krwawienia)
  • duży rozmiar żylaków,
  • rozległe żylaki z charakterystycznymi ciemnosinymi punktami w obrazie endoskopowym, obecność nadżerek i wybroczyn na cienkiej błonie śluzowej,
  • zaawansowana niewydolność wątroby.

6. Skutki krwawienia z żylaków przełyku

Skutki krwawienia zależą od czasu jego trwania, nawrotów, ilości utraconej krwi i szybkości wynaczyniania. W prognozowaniu istotną rolę odgrywają także wyjściowe parametry morfologii chorego i choroby towarzyszące (zwłaszcza choroby nerek, układu krążenia czy układu oddechowego). W zależności od ilości utraconej krwi krwawienie z żylaków przełyku może być bezobjawowe lub mogą wystąpić objawy hipowolemii: bladość, osłabienie, zawroty głowy, zlewne poty, spadek ciśnienia tętniczego krwi, przyspieszenie tętna, aż do wystąpienia pełnoobjawowego wstrząsu.

7. Rokowanie w żylakach przełyku

Śmiertelność w pierwszym krwotoku z żylaków przełyku szacuje się na około 50 %. Dalsze rokowanie zależy od wydolności wątroby. W ciągu roku po pierwszym krwotoku umiera 5 % chorych w klasie A i 50 % w klasie C wg klasyfikacji Childa i Pugha (skala stosowana w do określenia rokowania w schorzeniach prowadzących do niewydolności wątroby, głównie w marskości wątroby, oraz konieczności przeszczepienia wątroby) – głównie w wyniku ponownych krwawień.

Zapobieganie i skuteczne leczenie chorób wątroby, zapobieganie jej marskości i utrudnieniom krążenia krwi w jej obrębie jest jednoczesnym zapobieganiem żylakom przełyku. Spożywanie pokarmów miękkich, papkowatych, wilgotnych, drobnoziarnistych, przeciwdziała natomiast krwotokom z tych żylaków.

8. Leczenie żylaków przełyku

Leczenie możemy podzielić na trzy etapy:

  • leczenie zachowawcze niekrwawiących żylaków przełyku,
  • leczenie paliatywne żylaków, z których występowały krwotoki,
  • leczenie interwencyjne w przypadku krwotoku.

W leczeniu zachowawczym farmakologicznym stosuje się nieselektywne blokery receptorów β-adrenergicznych. Leczenie paliatywne stosuje się w celu zapobiegania nawrotom krwawienia. Polega ono na wytworzeniu zespoleń wrotno-układowych. Leczenie interwencyjne krwotoku - polega na endoskopowym wstrzykiwaniu miejscu krwawienia środka sklerotyzującego lub na zakładaniu zacisków na krwawiące żylaki. Starszą metodą, obecnie rzadko już stosowaną, jest zakładanie tamponady zgłębnikiem Sengstakena i Blakemore'a lub zgłębnikiem Lintona.

Rozpoznanie krwawienia z żylaków odbytu jest bardzo trudne i w wielu przypadkach następuje za późno, dlatego tak ważna jest profilaktyka tej choroby i wczesne reagowanie na pojawiające się uprzednio objawy.

Porozmawiaj o tym na Forum Zdrowie »
Lubię to!
0

Komentarze

Pytania do specjalistów

pokaż 5 następnych

Artykuły Żylaki przełyku

Żylaki przełyku Żylaki przewodu pokarmowego

Żylaki przewodu pokarmowego mogą występować zarówno w jego odcinku górnym – żylaki przełyku ... ówno żylaki przełyku, jak i żylaki odbytu, mają skłonność do pękania i krwawienia. W przypadku tego rodzaju żylaków przełyku ... z odbytu. Żylaki przełyku są charakterystyczne dla zaawansowanej marskości wątroby. Do najczęstszych objawów związanych ... z towarzyszącym nadciśnieniem wrotnym, przy którym występują żylaki przełyku; przebyte leczenie żylaków...

Żylaki przełyku Leczenie żylaków przełyku

(...) żylaki przełyku (operacje na samym przełyku). Rodzaje zabiegów odbarczających zespolenie żyły wrotnej z żyłą...

Żylaki przełyku Zapobieganie żylakom przełyku

Żylaki przełyku, poprzez powikłania w postaci krwotoków, których śmiertelność wynosi nawet około 50 %, są bardzo niebezpiecznym stanem chorobowym. Dlatego też tak wielkie znaczenie ma profilaktyka krwawień i ogólnie żylaków przełyku. Niestety nie jest ona prosta, a metody leczenia są skomplikowane i niebezpieczne. Jeśli chcesz dowiedzieć się czegoś więcej na temat profilaktyki i leczenia żylaków przełyku, powinieneś uważnie przeczytać ten artykuł i...

Żylaki przełyku Przyczyny żylaków przełyku

Żylaki przełyku są to poszerzenia żylne, które umiejscowione są w dolnej części przełyku. Powstają na skutek zaburzeń przepływu krwi w żyle wrotnej lub w wątrobie. Poprzez ryzyko krwawienia stanowią niezwykle niebezpieczne struktury. Za p ... przed tym niebezpiecznym schorzeniem. Przyczyny powstawania żylaków przełyku  Żylaki przełyku są to poszerzenia żył dolnej części ... przełyku. W większości wypadków żylaki przełyku zostają zdiagnozowane dopiero po epizodzie pierwszego krwawienia.

Żylaki Powikłania żylaków

U większości chorych żylaki nie powodują żadnych powikłań. Niestety w niektórych przypadkach żylaki są przyczyną stanów zapalnych. Zmienia się skóra, pod którą znajdują się chore żyły, jest zaczerwieniona i występują na niej...

Powikłania żylaków Ostre powikłania żylaków

Żylaki (łac. varix) dotykają około 8- 9% ludzi, głównie występują u osób rasy białej, w tym częściej u kobiet powyżej 40. roku życia, najczęściej zajmują żyły podudzi. Mówimy wtedy o żylakach kończyn dolnych. Większość ludzi uważa,...

Leczenie inwazyjne żylaków Powikłania po operacji żylaków

Powikłania po operacji żylaków mogą wystąpić, jak po każdym zabiegu. Jednak w przypadku żylaków kończyn dolnych występują rzadko i nie są groźne. Najczęściej występującym powikłaniem są krwiaki, czyli podskórne wylewy krwi. Pojawiają...

Żylaki Żylaki przełyku

Żylaki przełyku nie stanowią choroby sensu stricto, lecz są objawem innych schorzeń. Najczęściej rozwijają się z powodu marskości wątroby. Przełyk łączy gardło z żołądkiem i ma charakter mięśniowo-błoniastego przewodu o podłużnym przebiegu. Żylaki przełyku...

Drożdżyca Drożdżyca przełyku

Grzybicze zakażenie przełyku w populacji ogólnej występuje stosunkowo rzadko - tylko u 0,5% ludzi badanych endoskopowo (czyli w populacji z dolegliwościami skłaniającymi do wykonania tego badania, a nie w grupie całkowicie zdrowej). Jest ona natomiast...

Achalazja przełyku
Układ pokarmowy Achalazja przełyku

Achalazja przełyku spowodowana jest brakiem komórek nerwowych (splotu Auerbacha) w dolnej części przełyku – przez to dolny zwieracz przełyku nie ulega rozkurczeniu, gdy przechodzi przez niego pokarm. Utrudnia to połykanie pokarmu. Choroba...

pokaż 10 następnych