Monocyty

Krew jest zawiesiną elementów morfotycznych w osoczu. Do elementów morfotycznych zalicza się: krwinki czerwone (erytrocyty), krwinki białe (leukocyty) oraz krwinki płytkowe (trombocyty). Przez wiele lat podstawą badania krwi było oglądanie pod mikroskopem kształtu, rozmiarów i cech zewnętrznych poszczególnych krwinek, a także opis zdolności do pochłaniania specyficznych barwników. Obok opisu preparatu krwi stosowano wyliczanie poszczególnych rodzajów krwinek.

W rutynowej diagnostyce laboratoryjnej procedury mikroskopowe przestały już być podstawą opisu próbki krwi, a badanie krwi jest wykonywane przy użyciu automatycznych metod liczenia krwinek czerwonych, białych, oceny ich wielkości i stężenia hemoglobiny. Morfologia krwi obwodowej polega zaś na określeniu liczby poszczególnych elementów morfotycznych oraz wartości hematokrytu i stężenia hemoglobiny. Osoba udająca się na badanie krwi musi być na czczo, najlepiej dwanaście godzin po ostatnim posiłku. Spożycie posiłku przed badaniem może zafałszować wyniki. Przed pobraniem krwi należy zgłosić lekarzowi lub pielęgniarce informacje o przyjmowanych lekach czy ewentualnych zakażeniach (WZW, AIDS). Krew jest pobierana w każdym laboratorium lub gabinecie zabiegowym, spełniającym odpowiednie wymogi sanitarne. Pielęgniarka pobiera krew z naczynia żylnego, w okolicy zgięcia łokciowego. W miejscu wkłucia igły skóra musi zostać odkarzona. W niektórych przypadkach krew jest pobierana z innych okolic, np. z naczynia żylnego stopy, z opuszki palca lub z płatka ucha. Najpierw pielęgniarka zaciska na ramieniu gumową (lub z innego materiału) opaskę. Powoduje to ustanie odpływu krwi z kończyny, przez co nabrzmiewają żyły i łatwiej jest osobie pobierającej trafić w naczynie. Krew pobiera się przy użyciu jednorazowych igieł, które po badaniu są wyrzucane. Po badaniu miejsce ukłucia przyciska się watką umoczoną w środku dezynfekującym.

Krew do badania powinna być pobrana do probówki zawierającej antykoagulant. Najlepszym antykoagulantem jest wersenian potasowy, w ilości 1,5-2,0 mg na 1 ml krwi.

Krwinki białe - monocyty

Krwinki białe – leukocyty – stanowią grupę komórek, biorących udział w nieswoistej i swoistej odpowiedzi immunologicznej organizmu. Leukocyty różnią się znacznie morfologią. Krew obwodowa zawiera pięć różnych rodzajów krwinek białych:

Monocyty stanowią jeden z rodzajów leukocytów i obejmują 5-8% wszystkich białek krwinek. Dojrzałe monocyty to makrofagi. Są komórkami fagocytującymi, czyli komórkami żernymi. Odpowiadają za usuwanie z ustroju starych, zdegenerowanych komórek, zdenaturowanych białek i kompleksów antygen-przeciwciało. Monocyty pozostają w ścisłym związku z limfocytami i odgrywają ważną rolę w zachowaniu odporności. Mają zdolność wydostawania się poza światło naczyń układu krążenia i ruchu pełzakowatego. Żyją około cztery dni. Produkują interferon, który hamuje namnażanie się wirusów w organizmie. Monocyty są największe wśród białych krwinek. Produkowane są w szpiku kostnym lub w układzie siateczkowo-środbłonkowym.

W zależności od wieku wartości prawidłowe monocytów u zdrowych ludzi przedstawiają się w następujący sposób:

Wiek pacjenta

Liczba monocytów/l krwi

Odsetek ogólnej liczby leukocytów

1 rok

0,05-1,1 x 109/l

2-7% leukocytów

4 lata

0-0,8 x 109/l

2-7% leukocytów

6 lat

0-0,8 x 109/l

2-7% leukocytów

10 lat

0-0,8 x 109/l

1-6% leukocytów

21 lat

0-0,8 x 109/l

1-8% leukocytów

dorośli

0-0,8 x 109/l

1-8% leukocytów

Ogólna liczba leukocytów bywa różna, nie tylko u poszczególnych chorych, ale jest zmienna także u tego samego pacjenta. Duże znaczenie diagnostyczne ma wykonanie, tzw. obrazu odsetkowego krwinek białych i ocena liczby poszczególnych rodzajów leukocytów. W tym celu należy wykonać rozmaz krwi obwodowej i po wybarwieniu go metodą Pappenheima ocenić mikroskopowo poszczególne formy krwinek białych. Ocena polega na różnicowaniu w rozmazie stu komórek leukocytów i podaniu liczby neutrofilów o jądrze segmentowanym i pałeczkowatym, limfocytów, monocytów, eozynofilów i bazofilów.

Monocytoza, czyli podwyższony poziom monocytów we krwi, może wskazywać na:

Monocyty poniżej normy (monocytopenia) występują po leczeniu glikokortykosterydami oraz podczas infekcji powodujących spadek liczby neutrofilów we krwi.