Polip - rodzaje, przyczyny, objawy, leczenie polipów jelita

Zmiany wyglądem przypominające balonik, wyrastające z błon śluzowych – to właśnie polipy. Dzielimy je na:

• polipy uszypułowane - zmiany posiadające rodzaj „nóżki”,
• polipy nieuszypułowane - narośl na powierzchni śluzówki.

Polipy najczęściej spotykane są w górnych drogach oddechowych: nos, zatoki, macica, żołądek, jelito grube. Przyczyny występowania polipów mogą być związane ze skłonnością do ich dziedziczenia i zaburzeniami rozwojowymi (np. zespołem Gorlina). Polip to zmiana nienowotworowa, jeśli jednak będzie zlekceważona, może stać się złośliwa.

Ten rodzaj polipa również może przekształcić się w nowotwór. U kogo zazwyczaj pojawiają się polipy żołądka? U osób po 60. roku życia, stosujących niezbyt zdrową dietę – ubogą w warzywa, owoce, natomiast obfitującą w niezdrowe tłuszcze.

Często polipom żołądka towarzyszy choroba wrzodowa, mogą też współistnieć z zakażeniem bakterią Helicobacter pylori. Zmiany muszą zostać usunięte chirurgicznie.

• Polip endometrialny - przyczyny, objawy, leczenie, powikłania
• Polipy przewodu pokarmowego
• Dlaczego nie należy lekceważyć polipów jelit i żołądka

Polipy, które rozrastają się w narządach rodnych kobiet często nie dają żadnych objawów. Dopiero, gdy osiągną znaczne rozmiary, mogą wystąpić pewne symptomy, takie jak krwawienia pomiędzy miesiączkami, po stosunku, problemy z zajściem w ciążę, a nawet poronienia.

Polipy mogą rozwinąć się w szyjce macicy, wykrywa się je w trakcie badania ginekologicznego. Mogą też powstać wewnątrz macicy (polipy endometrialne). O ich istnieniu można dowiedzieć się dzięki USG.

Na polipy macicy częściej cierpią kobiety po menopauzie, najpierw leczy się je terapią hormonalną. Jeżeli rezultaty będą niezadowalające specjalista skieruje pacjentkę na zabieg wyłyżeczkowania lub histeroskopii.

Polipy nosa najczęściej rosną przy ujściu zatok do nosa. Powstają one często u osób zmagających się z astmą oskrzelową lub nadwrażliwością na salicylany. Objawy, świadczące o rozwinięciu się zmian to niedrożność nosa i brak możliwości swobodnego oddychania. Polipy mogą też przyczynić się do deformacji nosa. Jak je wyleczyć? Jedyna metoda to zabieg operacyjny przy użyciu endoskopu.

Nauczyciele, osoby śpiewające, czyli wszystkie te osoby, które pracują głosem są w grupie ryzyka. Polipy krtani mogą rozwinąć się też u nałogowych palaczy. Mogą być one przyczyną chrypy i duszności, a także przeobrazić się w nowotwór. Po rozpoznaniu muszą być usunięte operacyjnie.

Tego rodzaju polip nie daje zazwyczaj żadnych objawów, dlatego jest wykrywany przypadkowo w trakcie badań, np. kolonoskopii. Polipy w jelicie grubym po dłuższym okresie, gdy nie są leczone przekształcają się w nowotwory.

Jest to główny powód do ich usunięcia podczas zabiegu chirurgicznego. Później bardzo ważne jest przestrzeganie zdrowej diety i regularne wykonywanie kolonoskopii. Zmiany mogą pojawić się również w jelicie cienkim, zazwyczaj wtedy wywołują krwawienia z przewodu pokarmowego.

Rodzaje polipów jelita grubego

Istnieją różne podziały polipów w jelicie grubym.

• kształt: polipy uszypułowane i siedzące,
• budowa komórkowa: polipy nowotworowe i nienowotworowe.

Polipy nowotworowe:

• gruczolak,
• rak - związany z zespołem polipowatości rodzinnej.

Polipy nienowotworowe:

• młodzieńcze,
• Peutza i Jeghersa,
• zapalne,
• hiperplastyczne,
• tworzące się pod błoną śluzową.

Przyczyny polipów jelita grubego

Jak dotąd nie udało się odkryć przyczyny powstawania polipów jelita grubego, w rzadkich przypadkach mogą być dziedziczne. Wiele polipów diagnozowanych u młodych ludzi rozwija się od dzieciństwa. Badania przesiewowe u dzieci z większych grup ryzyka wykonuje się od 12. roku życia. Polipy występują zazwyczaj około 30. roku życia i dotyczą 7% populacji.

Objawy polipów jelita grubego

Do najczęstszych objawów polipów jelita grubego zalicza się ból brzucha. Bardzo często bywa on ciężki, a chory nie jest w stanie opisać dokładnego miejsca skąd pochodzi. Kobiety często mylą go z bólem menstruacyjnym, natomiast mężczyźni z zapaleniem pęcherza moczowego.

Kolejnym objawem jest krwawienie z odbytu. Krew obserwuje się najczęściej w stolcu. Bardzo często krwawienie to jest tak silne, że doprowadza do anemii w wyniku braku odpowiedniej ilości żelaza w organizmie.

Ponadto może pojawić się także śluz w kale. Polipy jelita grubego wiążą się również z uczuciem zwiększonego parcia na stolec. Innym objawem są też biegunki.

Produkty, które sieją spustoszenie w twoich jelitach Rak jelita grubego bez tabu Kolonoskopia w diagnostyce chorób jelita grubego Polipy przewodu pokarmowego Czynniki zwiększające ryzyko zachorowania na raka jelita grubego

Leczenie polipów jelita grubego

Leczenia polipowatości jelita grubego dokonuje się zazwyczaj w czasie kolonoskopii. Zabieg ten odbywa się za pomocą cienkiego instrumentu, wprowadzonego po endoskopii.

Szyjkę polipa łapie się pętlą instrumentu i oddziela od ściany jelita, wykonując elektrokoagulację naczyń krwionośnych, aby uniknąć krwawienia. Usunięty w całości polip jest badany w pracowni histopatologicznej.

Czasami konieczne jest wykonywanie kontrolnych badań endoskopowych co 1-2 lata - dla sprawdzenia, czy nie tworzą się nowe zmiany. Jeśli jednak średnica polipa jest większa niż 3-4 cm zaleca się chirurgiczne otwarcie powłok brzucha.

Jeśli chodzi natomiast o rodzinną polipowatość jelita grubego należy usunąć całe jelito grube, gdyż ryzyko raka u chorych między 30. a 40. rokiem życia wynosi sto procent.

Dieta przy polipach jelita grubego powinna przede wszystkim zawierać dużo błonnika pokarmowego, a zatem powinny się w niej znaleźć otręby, warzywa strączkowe (groch, fasola, bób, soja), orzechy, ciemne makarony, pieczywo razowe, oraz kasze, szpinak i ziemniaki.

Źródła

1. Mnoga polipowatość rodzinna
2. Szczeklik A. (red.), Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2011, ISBN 978-83-7430-289-0
3. Konturek S. Gastroenterologia i hepatologia kliniczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3188-5
4. Socha J. Gastroenterologia praktyczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 1999, ISBN 83-200-2281-9