Wziernikowanie oka

Wziernikowanie oka nazywane bywa oftalmoskopią lub fundoskopią. Wykonuje się je za pomocą specjalnego narzędzia - oftalmoskopu. Badanie dna oka pozwala na zdiagnozowanie wielu schorzeń ogólnoustrojowych, takich jak: nadciśnienie tętnicze, cukrzyca, miażdżyca. Umożliwia także rozpoznanie nieprawidłowości w budowie i funkcjonowaniu siatkówki, błony naczyniowej i nerwu wzrokowego.

Wskazania i przygotowanie do wziernikowania oka

Oftalmoskopia jest badaniem, które umożliwia zdiagnozowanie wielu groźnych schorzeń oka.
Są to mi.in. schorzenia:

#dziejesienazywo: Czy warto wykonywać badania profilaktyczne?

  • siatkówki - odklejanie, krwotoki do siatkówki, choroby plamki żółtej;
  • błony naczyniowej - zapalenie, nowotwory;
  • nerwu wzrokowego - zapalenie, jaskra;
  • wypełniającego gałkę oczną ciałka szklistego - wylew krwi, zmętnienie.

W wyniku badania naczyń krwionośnych oka (naczyniówki) lekarz może wykryć również początki, m.in. cukrzycy, miażdżycy, nadciśnienia tętniczego.

Przed wziernikowaniem oka lekarz zwykle przeprowadza wywiad chorobowy. Polega on na zebraniu informacji od pacjenta dotyczących jego wieku, zawodu, warunków pracy, przewlekłych chorób, etc. Może zlecić dodatkowe badania oczu, jak np. badanie ostrości widzenia, badanie refrakcji, badanie przedniego i tylnego odcinka oka.

Ważne jest, aby przed badaniem oftalmologicznym poinformować lekarza wykonującego o istnieniu jaskry. W takich przypadkach nie można zastosować leków mydriatycznych, ponieważ powodować będą groźny wzrost ciśnienia śródgałkowego w oku. Jeżeli w rodzinie występują przypadki jaskry, także należy o tym poinformować lekarza. Pacjent powinien przekazać również informacje na temat uczulenia na jakiekolwiek leki.

Przebieg wziernikowania oka

Przed badaniem, jakim jest wziernikowanie dna oka, należy rozszerzyć źrenicę poprzez dospojówkowe podanie leków rozszerzających źrenicę, tzw. mydriatica. Następnie odczekuje się ok. 15 min. Jest to czas potrzebny do zadziałania leków. Po rozszerzeniu źrenicy i zniknięciu reakcji na światło do badanego oka stopniowo zbliża się oftalmoskop. Z wnętrza urządzenia wydobywa się strumień światła, który rozjaśnia dno oka. W środku oftalmoskopu znajduje się lusterko i soczewka, które powiększają badany fragment oka kilkunastokrotnie, aby lekarz dokładnie mógł je obejrzeć. Początkowo określa się gałkę oczną z ok. 15 cm, obserwując czerwony odblask z dna oka. Badanemu poleca się patrzeć na ucho badającego i stopniowo przybliża się oftalmoskop w kierunku oka. Należy pamiętać, że prawe oko bada się prawym okiem, a lewe – lewym. Korygując ostrość widzenia na pokrętle oftalmoskopu obserwuje się tarczę nerwu wzrokowego (przy lekkim patrzeniu na bok), okolicę plamkową wraz z dołkiem środkowym oraz obwodowe części dna oka ze szczególnym uwzględnieniem znajdujących się tam tętnic i żył.

Oftalmoskop pozwala na wykonywanie dwóch rodzajów badań. Pierwsze to wziernikowanie w obrazie prostym (pozwala otrzymać obraz dna oka w dużym powiększeniu (14 - 16 razy). Drugie to wziernikowanie w obrazie odwróconym (pozwala otrzymać obraz dużego obszaru dna oka powiększony 4,5-krotnie.

Badanie jest bezbolesne, ale przez ok. 3 godziny po badaniu występuje zaburzenie akomodacji oka, objawiające się niezbyt dobrym widzeniem z bliska i niedokładnym z daleka. Związane jest to z zastosowaniem kropli mydriatycznych. Pojawi się także nadwrażliwość na światło, bóle głowy, nudności i suchość w ustach.

Wziernikowanie oka jest badaniem, które powinno wykonywać się profilaktycznie raz na 5 lat w wieku do 40. roku życia, później zaleca się je co rok lub dwa lata. Dzięki temu badaniu można wykryć schorzenia oczu, a także zdiagnozować początkowy etap poważnych chorób, takich jak cukrzyca lub nadciśnienie tętnicze.

Marta Bednarska, ponad rok temu

Bibliografia

  • Kański J.J. Okulistyka kliniczna, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-120-4
  • Niżankowska M. H. Okulistyka - podstawy kliniczne, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 83-200-3224-6
  • Izdebska J. (red.), OKULISTYKA Podręcznik dla studentów, Urban & Partner, Wrocław 2006, ISBN 83-60290-15-6

Źródła zewnętrzne

Badania

Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Wziernikowanie oka
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Pomocni lekarze

Artykuły Wziernikowanie oka
Badanie wzroku - badanie pola widzenia, badanie ciśnienia wewnątrzgałkowego, badanie dna oka

Badanie okulistyczne (WIDEO)

Badanie okulistyczne (WIDEO) Odtwórz wideo

część ciała szklistego - używając lampy szczelinowej. Stosując wziernikowanie oka, okulista ocenia tylny odcinek oka tj. plamkę tarczy nerwu (...) Podstawowe badania okulistyczne to: stwierdzające rodzaj...

Wziernikowanie ucha

Otoskopia

Otoskopia

Przyrząd służący do wziernikowania ucha - otoskop.

Badanie dna oka

Przygotowanie do badania dna oka

kierunkach, aby można było ocenić żądane miejsce dna oka. Oftalmoskopia pośrednia to wziernikowanie, które przeprowadza się przy użyciu soczewki skupiającej (...) Badanie dna oka to obecnie jedno z podstawowych...

Angiografia fluoresceinowa

Angiografia oka

Angiografia oka

Czarno-biały obraz siatkówki oka powstały w efekcie angiografii fluoresceinowej.

Badania

Co to jest endoskopia? (WIDEO)

Co to jest endoskopia? (WIDEO) Odtwórz wideo

Endoskopia to wziernikowanie przewodów rurowych ciała bez przerywania ciągłości tkanek. Polega na wprowadzeniu specjalnego wziernika do wnętrza (...) ciała. Wziernik (czyli endoskop) ma wbudowane źródło światła i mechanizm przesyłający...

Zespół suchego oka - film łzowy, przyczyny, objawy, leczenie

Zespół suchego oka: przyczyny (WIDEO)

Zespół suchego oka: przyczyny (WIDEO) Odtwórz wideo

Zespół suchego oka polega na niedostatecznym wydzielaniu łez, w efekcie następuje złuszczanie się nabłonka gałki ocznej, która staje (...) . Czasami pojawia się ból i nadwrażliwość na światło. Powieki sprawiają wrażenie ciężkich. Zespół...