Zobacz, jakie mogą być skutki przegrzania organizmu latem

spis treści
rozwiń

Lato w pełni. Niemal każdego dnia z nieba leje się żar. Większość z nas lubi ciepło, które odpręża i relaksuje. Może być jednak ono także śmiertelnym zagrożeniem.

Każdego roku w Polsce setki osób doświadczają udaru słonecznego, który kończy się śmiercią u około 30 proc. z nich. Warto dowiedzieć się, co dzieje się z naszym organizmem, gdy temperatura na dworze przekracza 30°C.

1. Naturalna homeostaza organizmu

Homeostaza to zdolność organizmu do samodzielnego utrzymywania właściwej temperatury ciała. Kiedy zostaje zaburzona, może dojść do udaru cieplnego i słonecznego
Homeostaza to zdolność organizmu do samodzielnego utrzymywania właściwej temperatury ciała. Kiedy zostaje zaburzona, może dojść do udaru cieplnego i słonecznego (Grafika / Shutterstock)

Zobacz film: "Dlaczego warto wykonywać badania profilaktyczne?"

Problemy zaczynają się pojawiać, gdy panujące na dworze wysokie temperatury zmuszają organizm do rozpoczęcia samodzielnego ochładzania. Ludzki organizm doskonale wie, jak wysoka temperatura powinna zostać utrzymana w rdzeniu kręgowym, aby wszystkie czynności i funkcje organizmu działały poprawnie.

Prawidłowa temperatura rdzenia kręgowego powinna wahać się pomiędzy 36,6 a 37,8°C. Za kontrolę sposobu, w jaki rdzeń reguluje temperaturę, odpowiada część mózgu nazywana podwzgórzem. Kiedy temperatura w rdzeniu jest zbyt niska bądź zbyt wysoka, to podwzgórze zaczyna wysyłać sygnały do mięśni, gruczołów, nerwów i narządów, aby zaktywizować je do regulacji temperatury ciała.

2. Groźne objawy przegrzania

Zwykle w takiej sytuacji organizm reaguje wydzielaniem potu, odpowiadającego za proces chłodzenia. Kiedy pot uwalnia się z gruczołów potowych, pojawia się na skórze, a następnie zaczyna parować, co chłodzi nasze ciało.

Jednak w niektórych przypadkach pocenie się nie jest wystarczające. Na zaburzenie samoistnego chłodzenia się organizmu wpływa nie tylko temperatura panująca na dworze, ale także wilgotność środowiska, wiek, nadwaga, otyłość, choroby serca, spożywanie alkoholu oraz stosowanie niektórych leków, np. tych przyjmowanych w chorobie Parkinsona, które hamują proces pocenia.

3. Swędząca wysypka

Kiedy zaburzony zostaje proces wydzielania potu, który upośledza zdolność organizmu do chłodzenia, w naszym ciele pojawiają się różne objawy przegrzania zarówno wewnętrzne, jak i zewnętrzne.

Najmniej niebezpiecznym jest wysypka wywołana podrażnieniem skóry spowodowanym brakiem parowania potu. Czerwone wypryski lub małe pęcherze pojawiają się w pachwinach, na klatce piersiowej i w fałdach skórnych.

Aby się jej pozbyć, należy zadbać o wysuszenie skóry i możliwe jak najszybsze przejście do chłodnego pomieszczenia.

Zobacz także:

4. Skurcze

Do powstawania skurczów dochodzi najczęściej w trakcie intensywnych treningów fizycznych, gdy na dworze panuje gorąca aura
Do powstawania skurczów dochodzi najczęściej w trakcie intensywnych treningów fizycznych, gdy na dworze panuje gorąca aura (Zdjęcie mężczyzny / Shutterstock)

Skurcze cieplne to kolejny objaw przegrzania. Obkurczanie się mięśni ciała dotyczy w największej mierze brzucha, rąk i nóg. Nadmierne wydzielanie soli w pocie prowadzi do jej zbyt niskiego stężenia w naszym organizmie, a to jest bezpośrednią przyczyną pojawiających się skurczów.

Niegazowana woda i napoje izotoniczne powinny zahamować ich powstawanie aż do momentu, gdy gospodarka w organizmie nie zostanie wyrównana. Jeśli jednak skurcze utrzymują się dłużej niż przez godzinę, warto skontaktować się z lekarzem.

5. Wyczerpanie organizmu

To kolejny objaw przegrzania, który pojawia się po wysypce i skurczach. Występuje wskutek zmniejszającej się ilości wody w organizmie z powodu obfitego pocenia się i nie uzupełniania tych braków.

Wyczerpanie organizmu może objawiać się bladym odcieniem skóry, przyspieszonym i płytkim oddechem, a także nudnościami, wymiotami, bólem głowy i omdleniami. Dotyka najczęściej osób starszych i chorujących na nadciśnienie.

Wyczerpany organizm najlepiej schłodzić i uzupełnić niedobory wody. Jeśli jednak chłodny prysznic i nawodnienie nie wystarczą, należy niezwłocznie udać się do lekarza.

Jak rozpoznać udar mózgu?
Jak rozpoznać udar mózgu? [4 zdjęcia]

Każdego roku na udar mózgu, który doprowadził do śmierci znanego krytyka muzycznego, Bogusława Kaczyńskiego,...

zobacz galerię

6. Udar cieplny

Jest najbardziej niebezpiecznym skutkiem przegrzania organizmu. Występuje, gdy organizm nie jest już w stanie sam kontrolować swojej temperatury. Już w ciągu 10-15 minut temperatura ciała może wzrosnąć do 41°C, co może skutkować trwałymi zmianami w organizmie, a nawet śmiercią.

Osoby z udarem mają najczęściej suchą, czerwoną i podrażnioną skórę, która nie jest już w stanie się pocić. Może dojść także do zaburzeń pracy serca, zawrotów głowy, drgawek i utraty przytomności.

Ponieważ udar cieplny jest stanem zagrożenia życia, to należy niezwłocznie podjąć niezbędne działania, które zapobiegną jego groźnym skutkom. Wezwanie pomocy medycznej powinno być pierwszym krokiem, po którym należy postarać się o schłodzenie osoby, u której wystąpił udar.

Okłady z lodu czy mokrych ręczników mogą pomóc obniżyć temperaturę ciała aż do przyjazdu karetki pogotowia.

Warto pamiętać, że gdy z nieba leje się żar, należy podjąć wszelkie możliwe kroki, które pomogą nam uchronić się przed udarem. Nie wychodźmy z domu bez nakrycia głowy, a w torbie zawsze miejmy butelkę niegazowanej wody. Nie zapominajmy też o luźnym, przewiewnym ubraniu, kremach z filtrem i okularach przeciwsłonecznych.

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Podoba Ci się ten artykuł? Chcesz więcej? Polub
i bądź na bieżąco!