Krzywica - przyczyny, objawy, zapobieganie

Krzywica jest chorobą wieku dziecięcego, w przebiegu której dochodzi do zmniejszenia mineralizacji kości z powodu zaburzeń gospodarki wapniowo-fosforanowej. U dorosłych stan taki określamy mianem osteomalacji. Krzywica była w przeszłości dość powszechną chorobą, aż do XX wieku, kiedy to zgłębiono wiedzę o jej przyczynach i wypracowano metody zapobiegania. Dziś krzywica w krajach rozwiniętych występuje wyjątkowo rzadko, nadal jest jednak problemem dla ubogich krajów Trzeciego Świata.

Wiedza i świadomość pacjentów w dobie Internetu

Krzywica - przyczyny

Najczęstszą przyczyną krzywicy u dzieci jest nied**obór witaminy D**.

Krzywica - zdjęcia

Krzywica wywołana jest głównie przez niedobór witaminy D. Na zdjęciu widać rodzinę z krzywicą (Paryż, 1900 rok).

Istnieją jej dwa źródła dla organizmu: pierwszym jest produkcja w skórze pod wpływem promieniowania słonecznego, drugim zaś pokarm. Aby witamina D uzyskała aktywność, musi zostać jeszcze przekształcona przez dwa enzymy znajdujące się w wątrobie i nerkach. Aktywna forma witaminy D spełnia w organizmie wiele ważnych funkcji. Przede wszystkim bierze udział w regulacji gospodarki wapniowo-fosforanowej. Jej rola polega na podwyższaniu poziomu wapnia we krwi, zwłaszcza przez pobudzanie jego wchłaniania z jelit, a jak wiadomo, wapń niezbędny jest w procesie mineralizacji kości. Ponadto wpływa na prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego, mięśniowego i krzepnięcie krwi.

Oprócz niedoboru witaminy D, do innych czynników sprzyjających rozwojowi krzywicy u dzieci należą:

  • nieprawidłowe żywienie, np. niewłaściwy stosunek wapnia do fosforu, który może wystąpić u niemowląt karmionych pokarmem matek spożywających duże ilości mleka i produktów mlecznych oraz u niemowląt karmionych mlekiem krowim lub mieszankami sporządzonymi na bazie mleka krowiego;
  • słabe nasłonecznienie (np. strefa klimatyczna z niewielką ilością słonecznych dni, urbanizacja, niewychodzenie z dzieckiem na spacer);
  • wcześniactwo (dzieci urodzone przedwcześnie mają mniejszy zapas witaminy D zgromadzonej przed porodem);
  • upośledzone wchłanianie witaminy D z przewodu pokarmowego, np. zespoły złego wchłaniania;
  • obniżona aktywność lub brak aktywności enzymów przekształcających witaminę D w aktywne metabolity – rzadka przyczyna;
  • brak receptorów dla aktywnej formy witaminy D.

Osoby cierpiące na chorobę Parkinsona lub stwardnienie rozsiane także posiadają zmniejszony poziom witaminy D.

Krzywica - objawy i zapobieganie

Objawy krzywicy można podzielić na objawy zwiastunowe (wczesne), kostne i ogólnoustrojowe.

Objawy zwiastunowe krzywicy, które pojawiają się najwcześniej, to:

  • drażliwość i niepokój dziecka,
  • pocenie się główki niemowlęcia podczas karmienia,
  • skłonność do zaparć,
  • silny zapach moczu przypominający amoniak.

Krzywica - objawy kostne to:

  • miękka i spłaszczona potylica (tylna część główki dziecka)
  • powiększenie ciemiączek i opóźnienie ich zarastania,
  • pogrubienie żeber na granicy połączenia chrząstki z kością, tzw. różaniec krzywiczy,
  • deformacje klatki piersiowej (np. dzwonowata klatka piersiowa, kurza klatka piersiowa),
  • deformacje czaszki – zmiana kształtu czaszki z kulistego na zbliżony do graniastego,
  • pogrubienie nasad kości rąk, tzw. bransolety krzywicze,
  • skrzywienia kręgosłupa – garb krzywiczy,
  • skrzywienia kończyn dolnych,
  • kolana koślawe lub kolana szpotawe,
  • zniekształcenia miednicy,
  • bruzda Harrisona,
  • płaskostopie.

Ogólnoustrojowe objawy krzywicy:

Oprócz zmian kostnych skutkiem niedoboru witaminy D mogą być: stany zapalne skóry, zapalenie spojówek, obniżenie odporności i inne. U osób z nieprawidłowymi receptorami witaminy D występuje także łysienie.

Podczas badania laboratoryjnego krwi diagnozuje się podwyższony poziom fosfatazy alkalicznej i fosforu, zachowując prawidłowy lub nieznacznie obniżony poziom wapnia.

W celu zapobiegania rozwojowi krzywicy w Polsce wszystkim niemowlętom zaleca się suplementację witaminy D. Począwszy od 3 tygodnia życia podaje się witaminę D w dawce 1000 j. W przypadku wcześniaków i dzieci urodzonych z ciąż mnogich zaleca się podawanie preparatów witaminy D od 2 tygodnia życia w dawce 2500 j. Latem, kiedy dziecko eksponowane jest na działanie promieni słonecznych, dawkę witaminy D można zmniejszyć.

Ewelina Rogowska, 10 miesięcy temu

Bibliografia

  • Jankowski A. Kompendium pediatrii praktycznej, Cornetis, Wrocław 2010, ISBN 978-83-61415-06-0
  • Marczyński W. (red.), Ortopedia pediatryczna, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-053-5
  • Kawalec W., Kubicka K. Pediatria, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2006, ISBN 83-200-3253-9

Źródła zewnętrzne

Ortopedia

Komentarze (3)
~eliza
~eliza 7 dni temu

@~Becia: racja, moja córcia przyjmuje też te kapsułki, ale z sama witamina d, od kiedy miała podejrzenie krzywicy pilnuję codziennego podawania bardzo...alarm na szczęście okazał się fałszywy, ale niepokój pozostał i zdecydowanie wole zapobiec podobnym sytuacjom.

Odpowiedz
~Becia
~Becia 3 tygodnie temu

Ważna jest profilaktyka. To ona zapewnia zdrowie. Uświadomił mi to pediatra, zalecając codziennie dawanie maluszkowi bobika dha. Dzięki temu wiem, że dziecko ma zapewnione wszystko, co jest potrzebne. Ludzie często szukają wymyślnych rozwiązań, a tak naprawdę dobra suplementacja od małego wystarcza.

Odpowiedz
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Krzywica - przyczyny, objawy, zapobieganie
najnowsze pytania

grupy wsparcia i fora dyskusyjne

Pomocni lekarze

Artykuły Krzywica - przyczyny, objawy, zapobieganie
Krzywica - przyczyny, objawy, zapobieganie

Krzywica - zdjęcia

Krzywica - zdjęcia

Krzywica wywołana jest głównie przez niedobór witaminy D. Na zdjęciu widać rodzinę z krzywicą (Paryż, 1900 rok).

Siniaki - przyczyny, objawy, leczenie, zapobieganie

Podbiegnięcie krwawe - zdjęcia

Podbiegnięcie krwawe - zdjęcia

Czerwone i fioletowe plamy spowodowane przez słabe krwawienia z uszkodzonych naczyń kapilarnych.

Niedoczynność tarczycy - gruczoł i jego funkcje, przyczyny, objawy, diagnoza, leczenie, rokowanie, zapobieganie

Hypotyreoza

Hypotyreoza

Sześciotygodniowe dziecko cierpiące na niedoczynność tarczycy.

Tłuszczaki - przyczyny, objawy, zapobieganie, leczenie

Tłuszczak - zdjęcia

Tłuszczak - zdjęcia

Tłuszczaki są z reguły niewielkich rozmiarów, ale mogą rosnąć nawet do 6 cm.

Poronienie - przyczyny, objawy, zapobieganie, leczenie

Wiadomość o poronieniu

Wiadomość o poronieniu

W obliczu informacji o poronieniu niezwykle ważne jest wsparcie rodziny oraz uświadomienie sobie, że nikt nie jest winny temu, co się stało.

Grzybica skóry - przyczyny, objawy, zapobieganie, diagnostyka, leczenie

Grzybica skóry płaskiej - zdjęcia

Grzybica skóry płaskiej - zdjęcia

To najczęściej wystęująca odmiana choroby. Może pojawić się na całej powierzchni ciała.

Rak krtani - przyczyny, objawy, zapobieganie, leczenie

Krtań zaatakowana przez nowotwór

Krtań zaatakowana przez nowotwór

Na rozwój nowotwora krtani szczególnie narażeni są palacze i osoby spożywające napoje alkoholowe.