Depresja

Depresja to zespół zaburzeń psychicznych dotykających nastroju. Ma kilka grup objawów: obniżenie nastroju, obniżenie tempa działania i myślenia, lęk, a nawet objawy somatyczne. Nie do końca znane są przyczyny powstawania depresji, określa się tylko czynniki, które mogą jej sprzyjać, jak na przykład zmiany struktury mózgu, zakażenia wirusowe, czynniki genetyczne, psychologiczne czy społeczne.

Spis treści

Objawy depresji

Depresja narasta powoli i niepostrzeżenie. Stopniowo obniża się nastrój, człowiek staje się apatyczny, bierny, nie ma ochoty na żadną aktywność, najchętniej przebywa z dala on innych osób, szuka samotności, zamyka się w sobie. Smutku nie mogą rozwiać bliscy ani pozytywne wydarzenia w życiu chorego. To, co do tej pory przynosiło

Depresja - zdjęcia

Mężczyzna w depresji (Vincenta van Gogha)... »

choremu przyjemność, na przykład realizacja swoich zainteresowań, już go nie interesuje.
W ciężkiej depresji chory jest przekonany, że nie ma przed sobą żadnych perspektyw, że obecnej sytuacji nie da się już zmienić, występują urojenia prześladowcze, samoobwinianie, a także rozdrażnienie i agresja. Człowiek jest przekonany, że wszystko co złe, dzieje się przez niego, wyolbrzymia problemy. Negatywnie ocenia siebie, swoje osiągnięcia i widoki na przyszłość. Negatywne myśli są bardzo uporczywe i chory nie może się ich pozbyć. W tym stanie wzrasta bardzo ryzyko podjęcia próby samobójczej.
Objawy somatyczne, czyli dotykające ciała, a nie psychiki chorego, to np.:

zaburzenia snu (bezsenność lub zbyt duża potrzeba snu),
problemy z apetytem (jest nadmierny lub osłabiony),
spadek lub wzrost wagi,
problemy z menstruacją,
bóle głowy,
suchość w jamie ustnej,
obniżenie libido,
zmęczenie.

Depresja ma także różne objawy w zależności od jej rodzaju. Wyróżniamy:

Leczenie depresji

W leczeniu depresji wykorzystuje się farmakoterapię i psychoterapię. Leki przeciwdepresyjne wpływają na poziom serotoniny lub noradrenaliny we krwi. Mogą to być nieselektywne inhibitory wychwytu noradrenaliny i serotoniny, inaczej nazywane także trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi, selektywne inhibitory wychwytu noradrenaliny i serotoniny, selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny oraz inhibitory monoaminooksydazy. Efekty otrzymuje się po kilku tygodniach.
Psychoterapia jest zwykle stosowana równocześnie z lekami przeciwdepresyjnymi. Rodzaje psychoterapii skuteczne w leczeniu depresji to:

terapia poznawcza,
terapia psychodynamiczna,
terapia interpersonalna.

Metodą wspomagającą leczenie depresji jest także fototerapia, czyli terapia światłem. Jest ona skuteczna szczególnie w przypadkach depresji sezonowej, pojawiającej się wtedy, kiedy brakuje słońca. Psychiatra może również zalecić leczenie szpitalne, choć chorzy dość często rezygnują z niego. Przy głębokiej depresji jest ono jednak najlepsze, ponieważ pacjent ma wtedy zapewnioną stałą opiekę i dozór na wypadek podjęcia próby samobójczej. W przypadku depresji atypowej i lekoodpornej, stosowane są także lecznicze elektrowstrząsy.

Przypisy

Kramer P. Czym jest depresja, REBIS, Poznań 2007, ISBN 83-7301-775-7

Hammen C. DEPRESJA - modele kliniczne i techniki terapeutyczne, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2004, ISBN 83-89574-37-3

Heitzman J. (red.), DEPRESJA - odpowiedzi na pytania, Urban & Partner, Wrocław 2007, ISBN 83-60290-22-4

Linki zewnętrzne

Jak klasyfikować depresję?

Artykuły Depresja

Rodzaje depresji

Depresja duża, depresja lękowa, depresja poporodowa, depresja sezonowa, depresja maskowana – to tylko niektóre rodzaje depresji. Klasyfikacja zaburzeń depresyjnych jest trudna i niejednoznaczna. ...

<p>
Depresja to poważna choroba psychiczna, która niestety dotyka coraz więcej ludzi młodych i dzieci. Statystyki pokazują, iż coraz więcej dzieci w wieku szkolnym cierpi na zaburzenia psychiczne.</p>
<p>
Problem nie dotyczy tylko dzieci z rodzin patologicznych. Coraz więcej gimnazjalistów, mających bogatych rodziców pragnie popełnić samobójstwo. Wiele osób dokonuje aktów autoagresji, podcina sobie żyły, spożywa tabelki nasenne lub narkotyki. Większość młodocianych pragnie zwrócić na siebie uwagę w rodzinie, szkole czy grupie rówieśniczej.</p>
<p>
Jakie są przyczyny depresji u dzieci? W wielu przypadkach depresja dziecka jest uwarunkowana brakiem poczucia bezpieczeństwa, miłości i ciepła w domu rodzinnym. Osamotnienie, zamknięcie w świecie gier komputerowych jest przyczyną nieprawidłowego rozwoju dziecka. Zaniedbanie podstawowych potrzeb przez rodziców i obojętność są przyczyną poważnych zaburzeń psychicznych.</p>

Powody depresji

Kto jest najbardziej narażony na depresję ? Bez wątpienia kobiety. Ryzyko depresji u kobiet jest dwukrotnie większe niż u mężczyzn. Dodatkowo bardziej narażone na depresję są kobiety rozwiedzione ...

Wystąpienie depresji może wiązać się z zaburzeniami somatycznymi. Choroby skóry wpływają na psychikę. Krosty, wykwity oraz zaskórniaki sprawiają, że skóra wygląda nieestetycznie, więc staje się kompleksem wielu młodych ludzi. Permanentne zaczerwienienie skóry twarzy u kobiet z trądzikiem różowatym również może być przyczyną nerwic, anoreksji oraz depresji.<br />
<br />
Choroby psychodermatologiczne powodują nasilenie problemów emocjonalnych, obniżenie nastroju oraz zaburzenia snu. U osób z cerą trądzikową nierzadko występują myśli samobójcze, lęki i fobie. Depresja występuje w przebiegu trądziku ciężkiego. Zauważalna jest niska samoocena, brak poczucia własnej wartości i pewności siebie, pojawia się poczucie bezsensu życia. Pomoc psychologa okazuje się najważniejsza. Bardzo istotne jest wsparcie najbliższych wyrażone akceptacją i zrozumieniem.

Depresja anaklityczna

Depresja anaklityczna to rodzaj depresji u niemowląt w wyniku długotrwałego rozstania z matką. Maluch odseparowany od matki jest apatyczny, drażliwy, nie chce jeść i wykazuje zahamowania rozwoju.

Choroby psychiczne nadal są problemem, który jest negatywnie odbierany przez społeczeństwo. Taka dolegliwość jest zjawiskiem marginalnym i rzeczą bardzo wstydliwą, a powodem takiego traktowania osób cierpiących z jej powodu jest brak odpowiedniej wiedzy wśród ludzi oraz nieświadomość.<br />
<br />
Depresja jest jedną z poważniejszych przypadłości jeśli chodzi o choroby psychiczne, gdyż powoduje niezdolność do samodzielnego dbania o własne potrzeby. Jej przebieg często jest bardzo dotkliwy, gdyż powoduje on, że zostaje zaburzone prawidłowe funkcjonowanie człowieka na wielu płaszczyznach. Taki stan rzutuje nie tylko na chorego, ale także innych ludzi, w tym przede wszystkim jego najbliższe otoczenie.<br />
<br />
Depresja to jeden z poważniejszych problemów społecznych przełomu wieku, dlatego należy wiedzieć na czym ona polega i jak się objawia. Bardzo ważna jest zatem edukacja ludzi i uświadamianie, że problem ten nie dotyczy jedynie wąskiej grupy ludzi, ale wszystkich. Zaburzenia psychiczne i stany podobne do depresji dotyczą bowiem znacznej części społeczeństwa.

Depresja a alkohol

Alkoholizm i depresja czy depresja i alkoholizm – która kolejność jest prawdziwa? Jaki jest związek między nadużywaniem alkoholu a spadkiem nastroju? Czy istnieje coś takiego, jak depresja alkoholowa?

Depresja dzieci

Depresja wśród dzieci i młodzieży to coraz częstszy problem. Niestety, brak apetytu, drażliwość, dąsy, złe wyniki w nauce odczytuje się częściej jako problem wychowawczy niż zaburzenia nastroju.

Osobowość depresyjna

Osobowość człowieka kształtuje się przez całe jego życie pod wpływem życiowych doświadczeń. Ludzie różnią się między sobą pod względem nasilenia cech osobowości, a niektóre z nich sprzyjają ...

<br />
W przypadku tak ciężkiej choroby psychicznej jaką jest depresja, chora osoba często odwleka w czasie wizytę u specjalisty. Lekarz psychiatra jest w jej opinii postrzegany jako wyjście ostateczne, zło konieczne, które można podjąć, gdy dojdzie do pogorszenia stanu. Osoby z depresją  często ukrywają swoje problemy. Taki stan zwany jest stygmatyzacją chorego.<br />
<br />
Osoby cierpiące na depresję nierzadko udają się do lekarzy innych specjalności. Nie zdając sobie sprawy z konsekwencji takiego postępowania przyczyniają się do degradacji swojego życia. Objawy somatyczne z czasem nasilają się i wymagają specjalistycznej opieki. Aby powrócić do pełni zdrowia wymagana jest szybka diagnostyka oraz jak najwcześniejsze podjęcie leczenia. W takich przypadkach chorzy leczeni są farmakologicznie. Nie bez znaczenia są również wizyty u psychologa oraz terapie grupowe. Takie działania pozwalają na szybką rehabilitację. <br />
<br />
Nieleczona depresja z czasem pogłębia się i rzutuje na normalne funkcjonowanie, a więc trzeba dołożyć wszelkich starań, by do takiego stanu nie dopuścić.<br />

Depresja jednobiegunowa

Depresja jednobiegunowa objawia się m.in. smutkiem, niską samooceną i lękiem. Przeciwieństwo depresji jednobiegunowej to depresja dwubiegunowa, inaczej zaburzenie maniakalno-depresyjne.

W przypadku tej choroby bardzo ważne są wczesna diagnoza i podjęcie leczenia. Jest to dużo trudniejsze niż w przypadku depresji, ponieważ przy tej dolegliwości występują dwa rodzaje epizodów.<br />
<br />
Choroba afektywna dwubiegunowa wpływa na funkcjonowanie człowieka, więc działania lecznicze i terapia muszą być dopasowane do jego indywidualnych potrzeb. Często stosuje się leki normotymiczne, których zadaniem jest ustabilizowanie stanu pacjenta i wyrównanie nastroju. Ważne jest ich systematyczne przyjmowanie według zaleceń lekarza i przez wskazany przez niego czas. Ma to na celu zapobiegnięcie pojawianiu się kolejnych faz choroby. Odpowiednio dobrane leczenie jest zatem niezbędne, by móc przywrócić chorego do normalnego funkcjonowania w społeczeństwie.<br />
<br />
Podjęte odpowiednio wcześniej działania lecznicze są w stanie w poprawić stan pacjenta i ograniczyć występowanie zaburzeń, jednak nie dają 100% pewności, że problem został całkowicie zażegnany. Możliwe jest bowiem pojawianie się kolejnego epizodu, jakim jest depresja czy mania.

Depresja maskowana

Depresja maskowana przybiera „maski” innych dolegliwości chorobowych, np. zaburzeń snu, anoreksji, myśli natrętnych albo zaburzeń lękowych. Jak rozpoznać depresją atypową?

Depresja endogenna

Depresję endogenną nazywa się zamiennie depresją ciężką albo depresją dużą. Powstaje ona w wyniku zaburzeń biologicznych. Objawy osiowe to melancholia i utrata radości życia.

Kiedy w organizmie człowieka dochodzi do zaburzeń psychicznych, bardzo często bywa tak, że są one zwiastunem depresji. Taki stan jednak bardzo ciężko jest jednoznacznie ocenić, dlatego tak ważna jest wizyta u specjalisty, który fachowo postawi diagnozę.  Część dolegliwości może mieć bowiem charakter przewlekły. Najczęstszymi z nich są bóle mięśni i głowy, ale depresja może również objawiać się problemami z ciśnieniem czy nawet chorobą wieńcową.<br />
<br />
Znamienną cechą tej choroby mogą być również zaburzenia lękowe. Są one bardzo silnie powiązane z zaburzeniami nastroju, dlatego należy zachować szczególną bystrość obserwując obie choroby, bo może stać się tak, że jedno z zaburzeń może być zwiastunem drugiego. Podobnie z nasileniem się objawów. Z tego powodu konsultacja z lekarzem jest jak najbardziej wskazana, bo szybka diagnoza i w porę podjęte leczenie może znacznie przyspieszyć rehabilitację chorego.<br />
<br />
Więcej na temat obu zaburzeń i ich zależnościach z innymi schorzeniami powie prof. dr hab Aleksander Araszkiewicz.

Depresja po rozwodzie

Depresja po rozwodzie to trudny temat do poruszenia. Rozwód to druzgocące wydarzenie, które burzy poczucie bezpieczeństwa i cały uprzedni wysiłek włożony w budowanie relacji z małżonkiem. Dlatego ...

Spadek dobrego samopoczucia i obniżony nastrój często są stanami, które się bagatelizuje. Należy jednak odróżnić niegroźne zaburzenia aktywności i niechęć do codziennych czynności od depresji. Taka choroba bowiem jeśli w porę nie podejmie się odpowiedniego leczenia w konsekwencji może prowadzić nawet do zgonu.<br />
<br />
Poczucie bezsensu i brak motywacji powoduje, że ludzie cierpiący na to zaburzenie psychiczne często odmawiają współpracy z lekarzem i terapii. Taki utrudniony kontakt z pacjentem jest najpoważniejszą przeszkodą do pokonania. Do tego mogą dochodzić także myśli samobójcze, które mają na celu zakończenie cierpienia, urojenia depresyjne czy pogrążanie się w negatywnych myślach. Chore osoby często mogą próbować targnąć się na swoje życie i nierzadko ma to swoje tragiczne skutki. Bardzo ważne jest zatem, aby wspierać jednostki depresyjne w ich leczeniu i terapii, a przede wszystkim po zauważeniu objawów choroby niezwłocznie skonsultować się z lekarzem. Takie podejście bowiem umożliwi choremu szybszy powrót do zdrowia, a nawet może uratować mu życie.

Depresja sezonowa

Szaro, ponuro, dzień coraz krótszy – jesień to moment, kiedy najczęściej atakuje nas depresja sezonowa. SAD (ang. Seasonal Affective Disorder) powoduje obniżenie nastroju, rozdrażnienie, senność , ...

Obniżenie nastroju, które utrzymuje się dłuższy czas często nazywane jest depresją. Często pojęcie to jednak używane jest bezzasadnie, bo należy odróżnić spadek dobrego samopoczucia od ciężkiej choroby psychicznej.<br />
<br />
Takie traumatyczne doświadczenia życiowe jak: śmierć bliskiej osoby, wypadek czy zła sytuacja materialna mogą powodować silne zaburzenia, które mogą utrzymywać się nawet kilka miesięcy. Jest to stan normalny, który jest reakcją psychiki na zaistniałe okoliczności. Depresja jednak to zupełnie coś innego. Przeżywane emocje w tym przypadku mogą wpływać na funkcjonowanie danej osoby, dlatego tak ważne jest, aby na pojawiające się objawy wcześnie reagować i rozpocząć leczenie. Ma to na celu powrót do równowagi psychicznej jak najszybciej. Lekarz psychiatra może wtedy zastosować dostosowaną do pacjenta terapię, by złagodzić objawy depresji.

Depresja u osób starszych

Depresja u osób starszych występuje dosyć ciężko, szczególnie gdy brak jest wsparcia w życiu codziennym od najbliższej rodziny. Jest to poważny problem i warto wiedzieć, jak sobie z nim poradzić.

Zaburzenie psychiczne są problemem bardzo wstydliwym, co powoduje, że wiele osób zwleka z wybraniem się do lekarza. Ludzie cierpiący z powodu depresji bardzo często maskują tą dolegliwości, bo boją się konsultacji u specjalisty. Do tego wiele nich próbuje leczenia na własną rękę stosując leki bez recepty. Lęk przez wizytą u psychiatry powoduje także, że zasięgają oni porady neurologów czy endokrynologów. Tym sposobem problemy narastają i zaburzenia zaczynają zaburzać funkcjonowanie człowieka.<br />
<br />
Często dzieje się tak, że osoby, które zauważyły u siebie pewne objawy depresji taki stan tłumaczą sytuacją życiową. Problemem może być zatem próba nakłonienia chorego do odbycia wizyty u psychiatry. Osoba taka boi się bowiem reakcji społecznej a brak leczenia powoduje, że stan pogłębia się dezintegrując życie jego i bliskich. Z tego powodu bardzo ważne jest, aby chorzy mieli wsparcie ze strony otoczenia. Nie bez znaczenia jest także edukacja społeczeństwa, by wizyta w lekarza psychiatry przestała przerażać i była odbierana jak koło ratunkowe, a nie przykrą konieczność.

Depresja i mania

Depresja i mania to zaburzenia nastroju. Wiele osób traktuje depresję jako wymysł, wymówkę, która pozwoli na nieproduktywną pracę, lenistwo. Głęboki, uporczywy smutek, który nie pozwala na ...

Agresja i nagłe wybuchy są częstszym zachowaniem u mężczyzn, pojawiają się częściej niż smutek i tłumienie emocji wewnątrz.

Depresja u mężczyzn

Depresja dotyka i kobiety, i mężczyzn. Panom trudniej jednak zdecydować się na leczenie. Bo przecież facet to twardziel, a chłopaki nie płaczą. Jak więc mogliby się przyznać do słabości? Gdyby ...

Depresja po narkotykach

Substancje psychoaktywne wyraźnie i bezpośrednio oddziałują na układ nerwowy człowieka, prowadząc do zmian w sferze emocjonalnej, poznawczej i behawioralnej. Działanie narkotyków zależy m.in. od ...

Depresja poporodowa

Ocenia się, że nawet 3/4 kobiet po porodzie doświadcza krótkotrwałej, wzmożonej drażliwości, płaczliwości oraz niepokoju, które po niespełna dziesięciu dniach stopniowo ustępują. Taki stan określa ...

Depresja ciążowa

Depresja ciążowa to choroba, która wymaga leczenia. Zaniedbana może wywołać poważne konsekwencje ciążowe (przedwczesny poród, mała masa dziecka) lub poporodowe (zaburzenia snu u dziecka, lęk).

Dla wielu kobiet pierwszy okres ciąży wiąże się z negatywnymi emocjami. U większości przyszłych mam obawy te z czasem zanikają, ale u niewielu wręcz przeciwnie – wraz z rozwojem ciąży ulegają nasileniu.

Depresja kobiet

Szacuje się, że kobiety chorują na depresję aż dwa razy częściej niż mężczyźni. Jaki jest dokładny związek depresji z płcią i czy rzeczywiście kobiety są bardziej podatne na zaburzenia nastroju? Z ...

Sport a depresja

Sport to zdrowie . Czy może być panaceum na wszystkie choroby? Czy w przypadku depresji sport może poprawić samopoczucie ? Większość twierdzi, że sport gwarantuje zadowolenie z życia. Lekarze i ...

Wysiłek fizyczny jest skutecznym lekiem na wiele codziennych problemów zdrowotnych. Wpływa korzystnie nie tylko na ciało, ma także pozytywny wpływ na psychikę człowieka. Poprawia nastrój, rozładowuje negatywne emocje oraz jest panaceum na wszystkie choroby. Lekarze dowodzą, że uprawianie sportu pomaga w leczeniu depresji.<br />
<br />
Każdy powinien znaleźć dla siebie określoną aktywność fizyczną, bez względu na to czy znajduje się w doskonałej formie, czy ma nadwagę i pracuje nad zrzuceniem zbędnych kilogramów. Sport poprawia wydolność organizmu oraz codzienny nastrój. Wystarczy wykonać kilka ćwiczeń dziennie, żeby poczuć się lepiej i oderwać się od szarości dnia codziennego. Badania powodzą, że regularny wysiłek fizyczny podnoszą w organizmie poziom hormonów szczęścia, dzięki czemu osiągamy dobry humor każdego dnia.<br />
<br />
Aktywność fizyczna w leczeniu depresji mobilizuje do pracy nad sobą. W początkowej fazie choroby wpływa na rozładowanie napięcia. Nie można zmuszać osoby chorej do ćwiczeń, czasami wystarczy zwykły spacer. Czy sport może być skutecznym sposobem na depresję? Jakie rodzaje aktywności są najlepsze dla osób mających zaburzenia nastroju?

Depresja po poronieniu

Depresja po poronieniu to całkiem naturalna reakcja. Kobieta, która oczekiwała narodzin dziecka i cieszyła się, że zostanie mamą, traci maluszka – pojawia się smutek, rozpacz i poczucie winy.

W obliczu informacji o poronieniu niezwykle ważne jest wsparcie rodziny oraz uświadomienie sobie, że nikt nie jest winny temu, co się stało.

Pytania do eksperta

Czy to mogą być zaburzenia psychosomatyczne?

Witam serdecznie, wszystko zaczęło się 2 lata temu. Nagle zrobiło mi się słabo i zakręciło mi się w głowie oraz miałam takie dziwne uczucie, którego nie potrafię opisać. Przez okres dwóch lat zażywałam leki antydepresyjne (Astra, Velafax, Coaxil), po których nie było większej poprawy. Teraz zażywam Aurex 20 (4 miesiące) i sama nie wiem, czy jest lepiej. Przeszłam też psychoterapię, ale po nie ...

Odpowiada: lek. Karol Kaziród-Wolski

Czy to może być depresja?

Odpowiada: mgr Arleta Balcerek

Lęk o dzieci i depresyjne myśli

Odpowiada: lek. Karol Kaziród-Wolski

Problemy ze snem, myśli samobójcze i brak koncentracji

Odpowiada: mgr Kamila Krocz

Niekontrolowane wybuchy złości i potrzeba postawienia na swoim

Odpowiada: mgr Kamila Krocz

Zadaj pytanie ekspertowi

Odpowiadamy średnio od 4 do 24 godzin