Samotność a depresja

Samotność jest uczuciem wyobcowania, poczuciem braku towarzystwa. Prowadzi do przeżywania stanów przygnębienia, poczucia izolacji. Trwałe poczucie samotności wzmaga podatność na zaburzenia psychiczne i psychosomatyczne. Może także implikować uczucia depresyjne. Istotne jest, że samotność może dotykać nie tylko osób nieśmiałych i wycofanych, ale także takich, które z pozoru wydają się silne, ambitne, pewne siebie i zdecydowane.

Polecane wideo:

1. Przyczyny samotności

Pośród wielu przyczyn samotności można wskazać przyczyny psychologiczne – pewne predyspozycje psychiczne, charakterystyczne dla danego człowieka, mogą wpływać na doświadczanie samotności. Wśród nich można wyróżnić: niskie poczucie własnej wartości, niezdolność porozumiewania się, wrogość, strach, nastawienie obronne. Oto krótka charakterystyka każdego z nich:

  • niskie poczucie własnej wartości – niska samoocena powoduje brak wiary we własne możliwości i zamykanie się w sobie. Z drugiej jednak strony reakcją na niskie poczucie własnej wartości może być próba przeceniania siebie. Obydwa style zachowań utrudniają kontakty z ludźmi, trudno jest bowiem budować głębokie relacje przy braku zaufania do siebie. Osoba taka ma trudność 
z okazywaniem i przyjmowaniem miłości bez poniżania się. Ponadto niska samoocena powoduje, że człowiek staje się nieśmiały, co w konsekwencji prowadzi do unikania kontaktów z ludźmi,
  • niezdolność porozumiewania się – to najczęściej występująca przyczyna trudności w kontaktach z innymi. Brak umiejętności porozumiewania się rodzi poczucie samotności i izolacji nawet wtedy, gdy przynależymy do jakiejś społeczności,
  • wrogość – może wynikać z nienawiści do samego siebie, która często kierowana jest w stronę innych ludzi. Jeśli takiej postawie towarzyszy negatywne nastawienie, odpycha to innych, a w konsekwencji powoduje samotność,
  • strach – wynika często z lęku przed bliskim kontaktem, przed odrzuceniem, przed zranieniem (co może mieć swoje korzenie w przeszłości),
  • nastawienie obronne – można tu wskazać postawy rywalizacji, zaborczości, niezależności, a także postawy roszczeniowe. Takie postawy rodzą nadmierny krytycyzm i brak tolerancji wobec innych, domaganie się bycia w centrum uwagi, manipulowanie innymi, co w konsekwencji oddala nas od innych 
i rodzi poczucie samotności.

Jeśli człowiek chce uniknąć samotności, zakłada się, że muszą zostać zaspokojone jego potrzeby rozwojowe. Zalicza się do nich: potrzebę akceptacji, potrzebę przynależności, umiejętności społeczne. Oto ich krótki opis:

  • potrzeba akceptacji – rodzice mogą wyrażać akceptację w różny sposób, np. poprzez przytulenie, pogłaskanie, spędzanie wspólnie z dzieckiem czasu wolnego. Jeśli brakuje takich pozytywnych, ciepłych odniesień w relacjach pomiędzy dzieckiem a rodzicami, tzn. gdy dzieci są zbyt surowo karane, poniżane, rodzice okazują brak zainteresowania dzieckiem itp., prowadzi to do rozwoju u dziecka poczucia niskiej wartości. Konsekwencją tego jest m.in. wycofanie z kontaktów społecznych, poczucie osamotnienia i przekonanie o niezasługiwaniu na miłość. Może być jednak odwrotnie, osoby takie nadmiernie absorbują sobą otoczenie, narażając się tym samym na doświadczenie odrzucenia. W efekcie osoby takie mają trudność w ufaniu innym, co z kolei utrudnia nawiązywanie głębszych relacji. Zaś niskie poczucie własnej wartości i brak akceptacji stanowią podłoże osamotnienia,
  • potrzeba przynależności – każdy człowiek potrzebuje bliskich więzi z innymi ludźmi. Izolacja z najbliższymi rodzi niepokój i emocjonalną powściągliwość. Sytuacja separacji z jednym z rodziców powoduje, że po jego powrocie dziecko mocno związuje się z tym rodzicem. Można takie zachowanie odczytać jako obawę przed ponownym rozstaniem. W perspektywie rosnącej liczby rozwodów można zrozumieć, dlaczego wielu ludzi doświadcza osamotnienia i wyobcowania,
  • umiejętności społeczne – brak umiejętności społecznych skutkuje nieumiejętnością właściwego zachowania. Osoby takie cechują się brakiem wrażliwości na potrzeby innych oraz brakiem umiejętności podtrzymywania poprawnych relacji z innymi ludźmi. Ponadto mają skłonność do manipulowania ludźmi, co skutkuje odrzuceniem, rozczarowaniem, 
a w konsekwencji zwiększa ich osamotnienie.

Przyczyny społeczne – stwierdza się, że szybkie przemiany społeczne rodzą izolację ludzi od siebie, pozbawiają ich bliskich kontaktów ze sobą, przyczyniając się tym samym do problemu samotności. Do zjawisk społecznych, przyczyniających się do poczucia samotności, zalicza się: telewizję, mobilność, rozwój techniki oraz urbanizację.

2. Myśli samobójcze

Wyżej wymienione przyczyny samotności nie pozostawiają wątpliwości, że człowiek narażony jest na potencjalne doświadczanie uczuć depresyjnych. Symptomem osamotnienia jest niskie poczucie własnej wartości oraz brak wiary w siebie. Powoduje to, że człowiek doświadcza niepowodzeń w kontaktach z innymi, co w konsekwencji prowadzi do dalszego obniżania się samooceny, pogłębiając problem. Niezdolni do nawiązywania kontaktów ludzie zamykają się w sobie, zniechęcając się do podejmowania aktywności w przekonaniu, że nikt ich nie rozumie. Człowiek przeżywający depresję w wyniku poczucia samotności doświadczać może braku nadziei prowadzącego do rozpaczy, a nawet do myśli samobójczych. W sytuacji, gdy poczucie samotności staje się zbyt wielkie, samobójstwo wydaje się stwarzać możliwość wyjścia z sytuacji. Chęć popełnienia samobójstwa może też stanowić sposób zwrócenia na siebie uwagi osób, od których oczekiwaliby troski, zrozumienia, zainteresowania sobą. Przeżywanie depresji przez osoby samotne może je popychać do różnych form radzenia sobie z problemem, jak alkoholizm czy narkotyki, w celu poprawy nastroju, zmniejszenia uczucia pustki czy próby wygaszenia uporczywego uczucia samotności. Na ogół sposoby te zawodzą, a uporczywe uczucie samotności nie znika. To tylko powoduje powstawanie błędnego koła, które sprawia, że problem rozrasta się w swoim rozmiarze, zamiast zniknąć.

3. Sposoby radzenia sobie z samotnością

Warto na początek zastanowić się, co jest przyczyną przeżywania samotności. Jaka jest motywacja do trwania w takim doświadczaniu? Weryfikacja przyczyn może okazać się trudna, ale jest jednocześnie konieczna, aby móc konstruktywnie zacząć radzić sobie 
z problemem. Warto też zastanowić się nad tym, czy jest ktoś wśród bliskich, kto mógłby nam w tym pomóc. Warto podjąć próbę kontaktu z innymi ludźmi. Może to przynieść ulgę, zwłaszcza jeśli człowiek odczuwa brak bliskiej osoby bądź utratę kogoś ważnego. Warto też zastanowić się nad tym, co o sobie myślimy, jakie mamy zdanie na swój temat. Jeśli znajomi lub rodzina podkreślają, że nie doceniamy swoich możliwości, umiejętności, wskazywać to może na niską samoocenę. Dobrze byłoby nad tym popracować. A jeśli zadanie może okazać się zbyt trudne, warto poprosić o pomoc specjalistę. Rozmowa z psychologiem pozwoli nam spojrzeć na siebie z dystansu i bardziej realnie ocenić własny potencjał.

Samotność jest stanem, z którym należy walczyć. W przeciwnym razie może stać się ona przyczyną wielu zaburzeń psychicznych i problemów emocjonalnych. Istnieje wiele sposobów radzenia sobie z samotnością, a jednym z nich są grupy wsparcia – ostatnio jedne z najpowszechniejszych metod leczenia depresji.

Psycholog Izabela Gieryszewska, ponad rok temu

Bibliografia

  • Crisp J., Turner M., Psychologia społeczna, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2009, ISBN 978-83-01-15982-5.
  • Dudek D., Zięba A., Depresja – wiedzieć, aby pomóc, Krakowskie Wydawnictwo Medyczne, Kraków 2002, ISBN 83-88614-05-3.
  • Pużyński S., Depresje i zaburzenia afektywne, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2009, ISBN 978-83-200-3828-6.
  • Święcicki Ł., Depresja – zwykła choroba?, Urban & Partner, Wrocław 2010, ISBN 978-83-7609-276-8.

Przyczyny depresji

Komentarze (32)
~Magda
~Magda 11 miesięcy temu

Mam 20 lat i brak motywacji do życia. Czuję, że wszystko tracę, przyjaciół z którymi już mam słaby kontakt,więź z rodziną. Największy problem tkwi we mnie, nie potrafię już cieszyć się życiem, nie chcę go...

Odpowiedz
~Ktos
~Ktos ponad rok temu

Nie wiem czy mogę powiedzieć że jestem osobą. Mam kochającego męża którego niestety często nie ma w domu mam dwójkę wspaniałych dzieci 2 i 3 latka. przeprowadziłam się z południa na północ. Nie znam nikogo Rodzina męża w zasadzie jest ale tak jak by jej nie było. Znajomych nie mam bo nawet nie mam możliwości poznania. Jestem ja i moje dzieci i tak 4 lata. Nie radzę sobie jednak z moja samotnością nie mam nikogo kto się ze mną napije herbaty, kto się zemna posmieje i porostu porozmawia czasem o niczym.

Odpowiedz
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Przyczyny depresji
najnowsze pytania

Dyskusje na forum

Pomocni lekarze

Artykuły Przyczyny depresji
Przyczyny depresji

Otyłość a depresja

publicznej. Stres i zaburzenia emocjonalne mogą być przyczyną wystąpienia depresji u osoby otyłej. Częściej występują zaburzenia depresyjne u kobiet (...) do pojawienia się stanów depresyjnych. Depresja...

Przyczyny depresji

Depres JA?

Depresja jest poważnym problemem, który wymaga odpowiedniego zdiagnozowania oraz leczenia. Rozpoznanie depresji niejednokrotnie jest trudne, m.in (...) . z powodu ukrytych objawów czy utrudnionej komunikacji z pacjentem....

Przyczyny depresji

Czy to już depresja?

Początek depresji może być nagły, ale bywa, że choroba powstaje miesiącami lub nawet latami. Niepokój powinno wzbudzić to, że objawy (...) , takie jak ciągłe przygnębienie, brak energii i zmniejszenie aktywności, zaczynają zaburzać naszą...

Przyczyny depresji

Depresja problemem społecznym

potrzeby. Przez to zaburza funkcjonowanie najbliższego otoczenia chorego. Depresja i stany podobne do depresji są bardzo poważnymi problemami (...) dotyczącymi znacznej części społeczeństwa. Ludzie ciągle nie...

Przyczyny depresji

Nawyki, które uchronią cię przed depresją

Nawyki, które uchronią cię przed depresją

będzie również obecnej w naszym życiu.To nie lek na depresję Te sposoby to nie lek na depresję, jednak na dłuższą metę pomagają trzymać depresję na dystans

Przyczyny depresji

Kto choruje na depresję?

na depresję? Specjaliści doszukują się przyczyn między innymi w większej wrażliwości emocjonalnej kobiet i wpływie hormonów płciowych na samopoczucie pań (...) Na depresję może zachorować każdy - dziecko,...

Przyczyny depresji

Zaniżone poczucie własnej wartości a depresja

, jak i wrodzonych. Jednak taki styl radzenia sobie z trudnościami może być przyczyną powstawania poważnych zaburzeń psychicznych (np. depresji). Cechą (...) się w sobie oraz przeżywania wielu trudności. Takie problemy...

Przyczyny depresji

Wygląd fizyczny a depresja

także stać się przyczyną depresji. Wygląd zewnętrzny w życiu człowieka Fizyczność człowieka jest zakodowana w genach (...) rodziny może być przyczyną rozwoju zaburzeń nastroju....

Przyczyny depresji

Depresja na emigracji

Kiedy musimy zmienić dotychczasowy sposób bycia lub myślenia, często popadamy w depresję, która nam towarzyszy, dopóki nie uporamy się z kryzysem i nie wyjdziemy z niego ożywieni nową nadzieją, bardziej szczerzy wobec samych siebie. Bez...

Przyczyny depresji

Problemy seksualne a depresja

Dysfunkcja seksualna oznacza upośledzenie dążenia do zaspokojenia seksualnego lub zaburzenie zdolności jej osiągnięcia. Dysfunkcje seksualne mogą występować w różnym natężeniu. Niezależnie od tego, który partner zostanie uznany za zaburzonego, pożycie...