Jak leczyć depresję?

Rozpoczęcie leczenia depresji to dla chorego może być bardzo trudny moment, wiążący się ze zgodą na wizytę u lekarza psychiatry lub lekarza pierwszego kontaktu, zrozumieniem diagnozy i akceptacją leczenia. Czasem nie godzi się w ogóle. A czasem swoim postępowaniem i zaawansowaniem choroby zagraża na tyle swojemu zdrowiu, że jeśli nadal się nie zgadza na terapię, może być leczony wbrew swojej woli. Jak walczyć z depresją? Czy skuteczniejsze jest leczenie farmakologiczne czy psychoterapia? Jak pomóc osobom chorym na depresję i jak zachęcić ich do specjalistycznego leczenia?

Zobacz film: "Kiedy należy zgłosić się do psychiatry?"

Odmowa leczenia przy depresji

Trudno określić moment, kiedy już należy się zgłosić do lekarza. Wydaje się, że powinna to być chwila, gdy zaczynamy odczuwać, że po prostu „coś jest nie tak”, gdy zmiany, jakie w sobie odczuwamy: nastroju, aktywności, wpływają na nasze życie. W przypadku depresji oraz innych zaburzeń i chorób psychicznych nie ma miejsca na martwienie się o to, że „lekarz mnie wyśmieje, bo przesadzam” lub że „nie jestem jeszcze tak chory(-a), żeby chodzić do lekarza”.

Dlaczego chory nie chce się leczyć? Bo boi się społecznego napiętnowania, kontaktu z psychiatrą, szufladkowania go jako chorego psychicznie, zamknięcia w szpitalu psychiatrycznym. Może mieć także złe doświadczenia z poprzednich kontaktów ze służbą zdrowia.

Pomoc rodziny przy depresji

Często to rodzina lub bliskie osoby zauważają jako pierwsze problem, zanim chory zacznie to dostrzegać. Stąd mogą odegrać dużą rolę w procesie dochodzenia chorego do zdrowia. Gdy ten nie chce iść do lekarza, trudnym zadaniem może być dla bliskich najpierw zrozumienie przez nich samych, że jest to potrzebne, a potem przekonanie chorej osoby do tego. Może to trwać długo, dlatego warto uzbroić się w cierpliwość i postępować konsekwentnie.

Często pomocne może być wspólne wybranie specjalisty, do którego się pójdzie, bo co ważne – do psychiatry nie potrzeba skierowania i można pójść na wizytę do obojętnie którego lekarza, nawet w innym mieście. Można też towarzyszyć chorej osobie u psychiatry. Można też na początku spróbować wizyty u zaufanego lekarza rodzinnego lub psychologa. Możliwa jest także wizyta domowa lekarza. Wszystko po to, by przekonać chorego do leczenia i stworzyć mu do tego bezpieczne warunki.

Hospitalizacja chorych na depresję

W zależności od stanu psychicznego pacjenta lekarz decyduje, czy wystarczające będzie leczenie ambulatoryjne, czy lepszym rozwiązaniem będzie hospitalizacja. Depresja przybiera różne oblicza u różnych chorych. Dotyczy to zarówno jej objawów, jak i ich nasilenia oraz skuteczności terapii. Różnić się mogą także kolejne epizody depresji u tego samego chorego. Stąd jej forma leczenia jest zawsze dopasowana do konkretnego przypadku choroby. Najczęściej depresja z powodzeniem jest leczona ambulatoryjnie. Czasem jednak zachodzi potrzeba hospitalizacji pacjenta. Dotyczy to sytuacji, w których nasilenie objawów chorobowych jest znaczne, a pobyt w szpitalu może zwiększyć i przyspieszyć efektywność leczenia.

Leczenie depresji wbrew woli chorego

Leczenie szpitalne odbywa się za zgodą pacjenta, z pewnymi wyjątkami. W szczególnych sytuacjach naglących, gdy lekarz, oceniając stan pacjenta stwierdza, że z powodu choroby zagrożone jest jego życie lub życie innych osób, może przyjąć chorego bez jego zgody, po decyzji innych – lekarza, sędziego. W depresji dotyczy to przede wszystkim pacjentów, u których występują myśli samobójcze lub którzy podjęli próbę samobójczą. Decyduje o tym lekarz. Jest to zgodne z obowiązującą Ustawą o Ochronie Zdrowia Psychicznego z dnia 19 sierpnia 1994 roku (art. 23 ust. 1):

Art. 23.

  1. Osoba chora psychicznie może być przyjęta do szpitala psychiatrycznego bez zgody wymaganej w art. 22 tylko wtedy, gdy jej dotychczasowe zachowanie wskazuje na to, że z powodu tej choroby zagraża bezpośrednio własnemu życiu albo życiu lub zdrowiu innych osób.

Przyjęcie do szpitala może się odbyć bez zgody także w tzw. trybie wnioskowym, orzeczonym przez sąd opiekuńczy, gdy wnioskuje o to rodzina lub opiekun oraz na podstawie opinii lekarza psychiatry. Możliwe jest to w sytuacji, gdy brak hospitalizacji może spowodować pogorszenie stanu zdrowia psychicznego lub gdy osoba chora nie jest zdolna do samodzielnego zaspokajania swoich podstawowych potrzeb (art. 29).

Art. 29.

  1. Do szpitala psychiatrycznego może być również przyjęta, bez zgody wymaganej w art. 22, osoba chora psychicznie: 1) której dotychczasowe zachowanie wskazuje na to, że nieprzyjęcie do szpitala spowoduje znaczne pogorszenie stanu jej zdrowia psychicznego, bądź 2) która jest niezdolna do samodzielnego zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych, a uzasadnione jest przewidywanie, że leczenie w szpitalu psychiatrycznym przyniesie poprawę jej stanu zdrowia.
  2. O potrzebie przyjęcia do szpitala psychiatrycznego osoby, o której mowa w ust. 1, bez jej zgody, orzeka sąd opiekuńczy miejsca zamieszkania tej osoby – na wniosek jej małżonka, krewnych w linii prostej, rodzeństwa, jej przedstawiciela ustawowego lub osoby sprawującej nad nią faktyczną opiekę.

  3. W stosunku do osoby objętej oparciem społecznym, o którym mowa w art. 8, wniosek może zgłosić również organ do spraw pomocy społecznej.

To wyjątkowe sytuacje, gdy człowieka pozbawia się podstawowego prawa do decydowania o sobie, jednak robiąc to dla jego dobra, pamięta się też o tym, by sięgać po takie rozwiązanie tylko w ostateczności. Oczywiście najlepsza sytuacja jest taka, gdy chory sam zgadza się na leczenie, zarówno ambulatoryjne, jak i szpitalne. Zawsze trzeba się starać o to, by uczestnictwo chorego w decydowaniu o jego leczeniu było jak największe i by mógł to jak najlepiej zrozumieć i zaakceptować.

Lekarz Anna Zielińska, ponad rok temu

Bibliografia

  • Briers S., Pokonaj depresję, stres i lęk, czyli terapia poznawczo-behawioralna w praktyce, Samo Sedno, Warszawa 2011, ISBN 978-83-62482-37-5.
  • Habrat-Pragłowska E., Koszewska I., O depresji, o manii, o nawracających zaburzeniach nastroju, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2003, ISBN 83-200-2796-9.
  • Hammen C., DEPRESJA – modele kliniczne i techniki terapeutyczne, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2004, ISBN 83-89574-37-3.
  • Rybakowski J., Oblicza choroby maniakalno-depresyjnej, Termedia, Poznań 2009, ISBN 978-83-89825-28-5.

Depresja i mania

Komentarze
zapytaj lekarza

za darmo

  • Odpowiedź w 24 godziny
  • Bez żadnych opłat
  • Lekarze, psychologowie, dietetycy

lekarzy jest teraz online

0/500

Depresja i mania
najnowsze pytania

Dyskusje na forum

Pomocni lekarze

Artykuły Depresja i mania
Depresja i mania

Depresja a seks (WIDEO)

Depresja a seks (WIDEO) Odtwórz wideo

Depresja to zaburzenie psychiczne, które wpływa negatywnie na życie seksualne. Przyjmowanie leków antydepresyjnych może obniżać libido, zatem osoby (...) czynniki, które mogą przyczynić się do zaburzeń w depresji, to:...

Depresja i mania

Problem depresji w medycynie paliatywnej (WIDEO)

Problem depresji w medycynie paliatywnej (WIDEO) Odtwórz wideo

Medycyna paliatywna zajmuje się leczeniem i opieką chorych z objawami postępującej, aktywnej, zaawansowanej choroby. Celem tej dziedziny medycyny jest poprawa jakości ostatnich dni życia, kiedy nie ma już żadnych szans na zahamowanie szybko postępującej...

Depresja i mania

Skuteczność terapii grupowej (WIDEO)

Skuteczność terapii grupowej (WIDEO) Odtwórz wideo

Jedną z form leczenia nerwicy jest psychoterapia, która ma na celu rozwiązanie wewnętrznych konfliktów chorego i poznanie przyczyn jego zaburzeń. Często wykorzystuje się pracę w grupie, która jest uzupełnieniem terapii indywidualnej. Takie rozwiązanie...

Depresja i mania

Przyczyny depresji u dzieci (WIDEO)

Przyczyny depresji u dzieci (WIDEO) Odtwórz wideo

Depresja to poważna choroba psychiczna, która niestety dotyka coraz więcej ludzi młodych i dzieci. Statystyki pokazują, iż coraz więcej dzieci (...) młodocianych pragnie zwrócić na siebie uwagę w rodzinie, szkole czy grupie rówieśniczej. Jakie...

Depresja i mania

Depresja: objawy somatyczne (WIDEO)

Depresja: objawy somatyczne (WIDEO) Odtwórz wideo

Badania potwierdzają, że depresja jest jedną z najpopularniejszych chorób psychicznych, dotyka aż 17% populacji ludzkiej. Depresja to choroba (...) zawodowe można mówić o początkowych symptomach depresji....

Depresja i mania

Zaburzenia somatyczne (WIDEO)

Zaburzenia somatyczne (WIDEO) Odtwórz wideo

Obniżony nastój, złe samopoczucie i izolacja to najczęstsze objawy depresji. Jeśli nie podejmie się w porę odpowiedniego leczenia taka choroba (...) w tym samym czasie, przez co rozpoznanie może być błędne. Depresja...

Depresja i mania

Farmakoterapia przy depresji (WIDEO)

Farmakoterapia przy depresji (WIDEO) Odtwórz wideo

Osoba, która rozpoczyna farmakoterapię przeciw depresji musi pamiętać o kilku rzeczach. Leki przeciwdepresyjne nie są panaceum na wszystkie problemy (...) danego człowieka ani tabletkami szczęścia. Lek przeciwdepresyjny zmniejszy więc...